Lãnh đạo 21 thành viên APEC nhấn mạnh tự do thương mại đóng vai trò sống còn cho khu vực giữa lúc kinh tế thế giới vẫn khá ảm đạm.

Ngày 13.11 (giờ địa phương, tức hôm qua 14.11 giờ Việt Nam), Hội nghị cấp cao APEC chính thức diễn ra với 3 phiên thảo luận và 1 phiên đối thoại cùng Hội đồng Tư vấn kinh doanh APEC (ABAC). Chủ tịch nước Trương Tấn Sang tham dự hội nghị cùng các nhà lãnh đạo khác, dưới sự chủ tọa của Tổng thống Mỹ Barack Obama. Với chủ đề bao trùm “Tăng cường liên kết kinh tế khu vực và mở rộng thương mại”, 3 phiên họp của hội nghị tập trung vào các vấn đề tăng trưởng và việc làm, sử dụng năng lượng hiệu quả và an ninh năng lượng, cuối cùng là cải cách quản lý và cạnh tranh.

Các nhà lãnh đạo thông qua “Tuyên bố Honolulu: Hướng tới một nền kinh tế khu vực gắn kết”, gồm những cam kết cụ thể về nhiều vấn đề quan trọng, nhấn mạnh tính đa dạng và sự cần thiết phải tính đến trình độ phát triển khác nhau giữa các nền kinh tế.

Trong đó khẳng định phải tăng cường tự do thương mại trong bối cảnh châu Á - Thái Bình Dương đang đóng vai trò đầu tàu cho kinh tế thế giới. “Chúng ta đang ở trong một thời kỳ bất ổn. Nhiều nước đang gặp khó khăn trong tăng trưởng và việc làm trong khi nguy cơ suy thoái vẫn chực chờ, đặc biệt là từ cuộc khủng hoảng tại châu Âu”, tuyên bố viết, “Hội nghị nhìn nhận rằng đẩy mạnh hơn nữa tự do thương mại đóng vai trò sống còn cho quá trình phục hồi và tiếp tục tăng trưởng bền vững”.

Nhiều ý kiến cho rằng quá trình tăng cường liên kết khu vực và tự do thương mại đã đạt một số bước tiến với những diễn biến khả quan mới đây về Hiệp định đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP). Sau cuộc họp ngày 12.11, lãnh đạo 9 nước, trong đó có Việt Nam, tham gia TPP khẳng định đã đạt thỏa thuận về khung tổng thể và có thể sớm cơ bản hoàn tất văn bản pháp lý của hiệp định. Đến hôm qua, thêm một tin vui cho TPP khi Canada và Mexico thông báo sẽ đàm phán gia nhập TPP.

Trả lời báo chí hôm qua, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh cho hay trong các hoạt động tại tuần lễ APEC ở Hawaii lần này, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã khẳng định: “Sự phát triển của Việt Nam luôn gắn bó chặt chẽ, mật thiết với khu vực châu Á - Thái Bình Dương và APEC”. Việt Nam cũng đề xuất nhiều biện pháp cụ thể để tăng cường hợp tác và liên kết của APEC, đặc biệt là cần phải quan tâm thỏa đáng đến tính đa dạng, trình độ phát triển và hệ thống pháp luật khác nhau của các thành viên trong việc triển khai các chương trình hợp tác.

Duy trì an ninh biển

Hôm qua, bên lề Hội nghị APEC, Chỉ huy Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương, đô đốc Robert Willard, tổ chức họp báo về các vấn đề an ninh trong khu vực. Ông Willard khẳng định lực lượng Mỹ vẫn đang tăng cường hợp tác với các nước trong khu vực tại các diễn đàn đa phương để đảm bảo an ninh, ổn định tại biển Đông và các vùng biển khác.

Đô đốc Mỹ một lần nữa khẳng định tầm quan trọng sống còn của biển Đông đối với tất cả các nước và Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương sẽ duy trì hiện diện để góp phần ngăn chặn mọi tính toán sai lầm có thể dẫn đến xung đột.

Trọng Kha
(từ Honolulu, Mỹ)