Tại buổi họp báo công tác tư pháp quý II chiều ngày 7/7, Thứ trưởng - Người Phát ngôn Bộ Tư pháp Trần Tiến Dũng nhấn mạnh, trong việc lùi thời hạn thi hành Bộ luật Hình sự (BLHS) 2015, với tư cách là cơ quan soạn thảo, Bộ Tư pháp có phần trách nhiệm. Còn quy trách nhiệm cho ai, mức độ thế nào thì chờ chỉ đạo của cơ quan cấp trên.

Bo Tu phap co phan trach nhiem - Anh 1

Người Phát ngôn Bộ Tư pháp Trần Tiến Dũng. Ảnh: Thảo Nguyên

Xử lý trách nhiệm chờ chỉ đạo cơ quan cấp trên

Theo Thứ trưởng Trần Tiến Dũng, việc xây dựng văn bản pháp luật theo trình tự, thủ tục được quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Đối với BLHS sắp tới sửa đổi, bổ sung, Bộ Tư pháp đang phối hợp với các cơ quan của Quốc hội lên kế hoạch để tiến hành sửa đổi.

“Còn trách nhiệm thì theo quy trình của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Với tư cách là cơ quan soạn thảo, Bộ Tư pháp có phần trách nhiệm trong việc này. Còn xử lý trách nhiệm thế nào, quy trách nhiệm cho ai, mức độ thế nào thì chúng tôi chờ chỉ đạo của cơ quan cấp trên”.

Vụ trưởng Vụ Pháp luật Hình sự - Hành chính Nguyễn Thị Kim Thoa cho biết thêm, đối với những sai sót của BLHS thì sẽ phải sửa. Còn những vấn đề có lợi cho các đối tượng áp dụng, nghị quyết của Quốc hội đã quyết định tiếp tục áp dụng. Đây là điều rất tốt vì theo tinh thần Hiến pháp là bảo đảm quyền con người, quyền công dân.

Liên quan đến Điều 292 BLHS 2015 liên quan đến vấn đề khởi nghiệp đang gây lo lắng, đặc biệt đối với các nhà sáng chế, sáng tạo phần mềm, theo bà Nguyễn Thị Kim Thoa, đây không phải nguyên nhân để lùi thi hành BLHS. Đến nay, chưa có ai đề xuất sửa Điều 292. Quy định này để bảo đảm doanh nghiệp nào cũng phải thực hiện đúng quy định của pháp luật, bởi trên mạng viễn thông rất ảnh hưởng tới người dân và doanh nghiệp.

“Đây là điều kiện kinh doanh, phải bảo vệ doanh nghiệp làm ăn chân chính. Nhà sáng tạo phần mềm khởi nghiệp không sợ vi phạm Điều 292”, ông Dũng nói thêm.

Chính thức cấp 23 tỷ bồi thường cho ông Phi

Liên quan đến việc bồi thường oan sai cho ông Lương Ngọc Phi, theo ông Trần Việt Hưng, Phó Cục trưởng Cục Bồi thường Nhà nước, qua một “kênh” trao đổi, được biết Bộ Tài chính đã chính thức cấp 23 tỷ đồng để bồi thường.

Tuy nhiên, theo quy định hiện hành, việc tiến hành bồi thường trong trường hợp này thuộc thẩm quyền của tòa án. “Các cơ quan tố tụng chủ động trong việc giải quyết bồi thường Nhà nước, 6 tháng, 1 năm thì mới thông báo cho Bộ Tư pháp nên vụ việc cụ thể này chúng tôi chưa nắm rõ”, ông Hưng nói và cho biết, trong vụ ông Huỳnh Văn Nén bị oan sai đã có đơn yêu cầu bồi thường, Bộ cũng đã có văn bản gửi TAND Tối cao nhưng vẫn chưa nhận được hồi âm. Nguyên nhân được ông Hưng đưa ra là do luật bị “cắt khúc”.

Còn việc xem xét thu hồi chứng chỉ luật sư của cựu điều tra viên Cao Văn Hùng, nguyên điều tra viên chính vụ án oan của ông Huỳnh Văn Nén, bà Nguyễn Thị Mai, Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp cho biết, Luật Luật sư quy định rất rõ cơ sở pháp lý đối với việc thu hồi chứng chỉ hành nghề luật sư. Sau vụ việc của ông Nén, Cục đã gửi văn bản tới Đoàn Luật sư tỉnh Bình Thuận, Hạt Kiểm lâm Hàm Thuận Bắc xác minh thời gian công tác cũng như hành vi, thông tin hồ sơ lý lịch liên quan đến ông Cao Văn Hùng.

“Trên cơ sở trả lời, Cục đang phối hợp với Liên đoàn Luật sư Việt Nam và Đoàn Luật sư tỉnh Bình Thuận để xem xét dứt điểm vụ việc này”, bà Mai nói và cho biết, ngay khi có cơ sở theo đúng quy định của Luật Luật sư, nếu đủ điều kiện và cơ sở pháp lý thì chúng tôi sẽ xử lý và thông báo công khai. “Đây là vụ việc cơ quan báo chí quan tâm, phải làm sao càng sớm càng tốt, họp báo quý 3 phải có kết quả rõ ràng, chứ không nên để lâu quá”, Thứ trưởng Trần Tiến Dũng giao nhiệm vụ.

Phát hiện 58 văn bản trái pháp luật

Theo thống kê của Bộ Tư pháp, 6 tháng đầu năm 2016, các cơ quan có trách nhiệm đã thụ lý 69 vụ việc yêu cầu bồi thường, trong đó có 17 vụ việc mới; đến nay đã giải quyết xong 15 vụ việc. Số tiền mà Nhà nước phải bồi thường trong các quyết định giải quyết bồi thường, bản án, quyết định về giải quyết bồi thường đã có hiệu lực pháp luật là trên 8,7 tỷ đồng.

Bộ Tư pháp cũng kiểm tra theo thẩm quyền 1.443 văn bản, bước đầu phát hiện 58 văn bản trái pháp luật về nội dung, thẩm quyền, trong đó có 22 văn bản của bộ, ngành và 36 văn bản của địa phương. Đến nay, 9 văn bản đã được xử lý, 16 văn bản đã có hướng xử lý, 33 văn bản đang xử lý.

Ông Đồng Ngọc Ba, Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật cho biết thêm, chúng tôi xác định, các văn bản pháp luật đụng chạm đến quyền con người, quyền công dân, môi trường đầu tư kinh doanh… đều là những vấn đề quan trọng nên tập trung cao để kiểm tra, xử lý kịp thời, hiệu quả. Tổ chức, cá nhân có kiến nghị về văn bản quy phạm pháp luật cũng được xem xét giải quyết. Sắp tới, Cục sẽ nghiên cứu có những giải pháp mạnh hơn nữa về kết quả kiểm tra, đặc biệt tình hình xử lý văn bản quy phạm pháp luật.

Thảo Nguyên