Theo ông Nguyễn Văn Quyền, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Đường bộ Việt Nam (Bộ Giao thông Vận tải), gần 50.000 phương tiện trong diện bắt buộc đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (GPS-hộp đen) đã chính thức chịu sự giám sát của cơ quan quản lý Nhà nước bắt đầu từ ngày 1/3 vừa qua. Tuy nhiên, xử lý vi phạm Luật giao thông qua việc trích xuất dữ liệu từ hộp đen vẫn chưa được thực hiện.

Thanh tra giao thông kiểm tra thiết bị hộp đen được lắp đặt trên xe khách. (Ảnh: Việt Hùng/Vietnam+)

Cụ thể, từ ngày 1/3/2014, dữ liệu của toàn bộ hộp đen do đơn vị lắp đặt trên các phương tiện vận tải sẽ phải truyền liên tục về máy chủ của Tổng cục Đường bộ Việt Nam. Sau đó, máy chủ sẽ tiếp tục xử lý và tổng hợp thông tin. Mỗi phương tiện chạy trên đường có lắp thiết bị GPS sẽ được giám sát liên tục bằng một biểu đồ riêng, thể hiện rõ 5 thông tin trong toàn bộ thời gian thiết bị hoạt động gồm: Tốc độ chạy xe, thời gian làm việc của lái xe, hành trình xe, số lần đóng mở cửa xe, thời gian và số lần dừng đỗ xe.

“Tổng cục đã thí điểm thành công việc tích hợp dữ liệu và theo dõi tổng hợp thông tin từ hệ thống Trung tâm dữ liệu GPS của Tổng cục đồng thời cũng yêu cầu các Sở Giao thông Vận tải địa phương đôn đốc các đơn vị vận tải, các đơn vị cung ứng thiết bị, dịch vụ kết nối truyền dữ liệu vào hệ thống máy chủ,” ông Quyền cho hay.

Dẫn chứng, kiểm tra dữ liệu vào sáng ngày 4/3 vừa qua, có tới 11.054 xe đã được truyền dữ liệu trực tiếp về Trung tâm, bước đầu đã phát hiện được xe chạy với tốc độ lên tới 105km/giờ...

Tuy nhiên, theo vị lãnh đạo Tổng cục này, việc xử phạt vi phạm thông qua hộp đen sẽ chưa được áp dụng trong thời gian tới mà chỉ nhắc nhở, chấn chỉnh, yêu cầu khắc phục. Trường hợp không khắc phục theo đúng yêu cầu hoặc tái phạm sẽ bị xử lý nghiêm khắc theo quy định.

Lý giải điều này, ông Quyền cho rằng, tại Nghị định 171 của Chính phủ cũng đã có quy định xử phạt liên quan tới thiết bị hộp đen, song hiện bước đầu, việc khai thác thông tin từ thiết bị này chỉ nhằm giúp các đơn vị vận tải quản lý lái xe, phương tiện, giúp cơ quan chức năng giám sát doanh nghiệp. Việc xử lý cũng chỉ dừng lại ở phạm vi nội bộ.

Bổ sung thêm, thống kê của Tổng cục Đường bộ cho thấy, hiện tại, dữ liệu truyền về từ các Sở Giao thông Vận tải địa phương vẫn chưa đầy đủ. Tính đến cuối tháng 2/2014, mới có khoảng 30% các địa phương truyền dữ liệu về. Trong khi đó, hiện sever máy chủ của Tổng cục vẫn là máy đi thuê do thiếu kinh phí.

“Tới đây, Tổng cục Đường bộ sẽ làm việc với các lực lượng chức năng như Công an để có sự phối hợp, sử dụng thông tin từ thiết bị hộp đen vào việc xử phạt vi phạm giao thông đồng thời đề nghị Bộ Giao thông Vận tải cấp kinh phí đầu tư hệ thống máy chủ để đảm bảo tính khách quan cao hơn,” ông Quyền khẳng định.

Theo quy định tại Thông tư 55 của Bộ Giao thông Vận tải về việc quy định trách nhiệm và xử lý vi phạm trong tổ chức, quản lý hoạt động kinh doanh vận tải bằng xe ôtô và dịch vụ hỗ trợ vận tải đường bộ có hiệu lực từ ngày 1/4/2014, các doanh nghiệp, hợp tác xã kinh doanh vận tải sẽ bị đình chỉ, thu hồi quyền khai thác tuyến cố định từ 1-3 tháng, cụ thể như: Không cung cấp hoặc cung cấp sai lệch các thông tin bắt buộc theo quy định từ thiết bị hộp đen; trích xuất dữ liệu 3 tháng phát hiện lái xe vi phạm quy định về tốc độ, đón trả khách không đúng nơi quy định…

Đề cập đến việc thời gian tới nếu xử phạt vi phạm qua hộp đen thì liệu mức phạt có “trói” chặt được các đơn vị vận tải, ông Quyền nhìn nhận, mức độ xử lý vi phạm như nêu ở trên là nghiêm khắc, ràng buộc rõ trách nhiệm của chủ doanh nghiệp trong tổ chức kinh doanh vận tải.

Được biết, hiện tại, Bộ Giao thông Vận tải đang chủ trì soạn thảo Nghị định mới thay thế Nghị định 91 và 93 về điều kiện kinh doanh vận tải, trong đó có quy định sẽ yêu cầu thêm các đối tượng ôtô phải lắp đặt thiết bị hộp đen như xe tải chở hàng từ 10 tấn trở lên./.