Trân trọng và đánh giá cao những kết quả đạt được trong năm 2009 và những tháng đầu năm 2010, song các đại biểu Quốc hội cũng không khỏi băn khoăn khi sự tăng trưởng kinh tế chưa đủ sức tạo nên những chuyển biến tích cực về các yếu tố xã hội và môi trường.

Hôm qua, Quốc hội (QH) thảo luận tại hội trường Báo cáo của Chính phủ về kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước năm 2009 và những tháng đầu năm 2010. Không để sốt giá, dù thật hay ảo Theo báo cáo của Chính phủ, năm 2009, có 8/25 chỉ tiêu kinh tế - xã hội không đạt (như tốc độ tăng tuyển mới trung cấp chuyên nghiệp, tạo việc làm, tỷ lệ dân số đô thị được sử dụng nước sạch, tỷ lệ chất thải rắn được thu gom, tỷ lệ che phủ rừng…). Theo ĐB Đỗ Thị Huyền Tâm (Bắc Ninh), các chỉ tiêu này liên quan mật thiết đến đời sống người nghèo, người có thu nhập thấp và an sinh xã hội. “Điều này chứng minh sự phát triển không bền vững và chất lượng cuộc sống không đạt yêu cầu đề ra”, ĐB Ngô Văn Minh (Quảng Nam) nhận định. “Việc giữ chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng không quá 7% năm 2010 có đạt được không?”, ĐB Phương Thị Thanh (Bắc Kạn) băn khoăn trước việc CPI quý I/2010 tăng cao, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, sản xuất của người dân, đặc biệt là người dân ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa. “Quyết không để xảy ra cơn sốt giá nào dù là thật hay ảo. Việc này có thể là một thách thức lớn nhưng chúng ta phải vượt qua để bình ổn đời sống người dân, nhất là dân lao động nghèo”, ĐB Huỳnh Ngọc Đáng (Bình Dương) nhấn mạnh. Hệ số ICOR (tỷ lệ vốn đầu tư so với tốc độ tăng trưởng) cao tiếp tục là vấn đề khiến nhiều ĐBQH “sốt ruột”. “ICOR cao đồng nghĩa với tăng đầu tư công, đồng thời cũng là mảnh đất màu mỡ cho tham nhũng, lãng phí”, ĐB Vũ Quảng Hải (Hưng Yên) lo ngại. “ICOR ngày càng tăng, rõ ràng hiệu quả đầu tư rất thấp, cần làm rõ nguyên nhân để khắc phục”, ĐB Nguyễn Văn Tuyết (Yên Bái) kiến nghị. Báo động đỏ lãng phí, thất thoát “Cha ông ta đã dạy lúc bình thường cũng như lúc khó khăn phải ăn dè, hà tiện, không để rơi vãi, tiêu bữa nay phải lo cho bữa mai”, Phó chủ tịch QH Nguyễn Đức Kiên gợi mở để các ĐBQH thảo luận về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, tham nhũng. “Báo động đỏ về lãng phí, thất thoát”, ĐB Lê Như Tiến (Quảng Trị) đáp lại. Lĩnh vực đầu tiên được ĐB này “điểm mặt” là việc sử dụng tài nguyên thiên nhiên, các nguồn năng lượng. “Tập đoàn Than và khoáng sản Việt Nam đã báo động từ năm 2013 trở đi, Việt Nam sẽ phải nhập than đá. Nhưng năm 2009, chính tập đoàn này lại xuất khẩu 29 triệu tấn than đá và tiếp tục đề nghị cho xuất 18 triệu tấn than trong năm 2010”, ĐB Dương Kim Anh (Trà Vinh) dẫn chứng. Tuy vậy, theo ĐB Lê Như Tiến, “top” gây lãng phí là lĩnh vực đất đai. “Vẫn còn trên 20.000 ha đất dự án treo với 1.000 khu "đất vàng, đất ngọc" đang treo lơ lửng như thách thức cơ quan quản lý, kéo theo hàng trăm nghìn tỷ đồng giá trị đất đang bị chôn vùi trong đất”, ĐB Tiến nói. Cắt điện luân phiên, dân bức bối Bức xúc trước việc cắt điện luân phiên gây ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống, sản xuất kinh doanh của người dân và doanh nghiệp, ĐB Đồng Hữu Mạo (Thừa Thiên - Huế) nêu hàng loạt câu hỏi: “Tại sao lại cắt điện luân phiên? Một lẽ rõ ràng là thiếu điện. Nhưng tại sao thiếu điện, và hơn nữa, tại sao nhiều năm liền thiếu điện? Có phải thiếu điện là chuyện đương nhiên, là không thể tránh khỏi hay do cơ chế quản lý?”. Ông Mạo cũng tỏ rõ sự bất bình trước việc ngành điện cứ cắt điện nhưng chưa chịu trách nhiệm về việc làm này và nhấn mạnh cắt điện không còn là vấn đề nhỏ bởi nó đang tạo nên sự bức bối trong 95% hộ gia đình sử dụng điện trên cả nước. “Có thể tạm dừng đầu tư một số công trình chưa thật thiết yếu như sân golf, đại lộ, trung tâm hành chính, trung tâm thương mại, khu vui chơi giải trí… để tập trung xử lý quyết liệt nguồn điện. Ngành điện nên nghĩ đến những giải pháp cơ bản, lâu dài là phát triển nguồn điện năng đi đôi với tiết kiệm, chống lãng phí, chống thất thoát, chống độc quyền hơn là dùng biện pháp ngắt cầu dao như hiện nay”, ĐB Lê Như Tiến hiến kế. Văn Trung - Quý Dương