(HQ Online)- Bước qua cánh cửa Trung tâm Quản lý, vận hành hệ thống CNTT hải quan (Cục CNTT và Thống kê Hải quan, Tổng cục Hải quan), ập vào tai, vào mắt chúng tôi là không khí làm việc sôi nổi với tiếng chuông điện thoại đổ dồn, từng ngón tay đang nhịp nhàng lướt nhanh trên bàn phím máy vi tính tạo ra những tiếc lách tách vui tai!

Chuyen ghi o don vi Hai quan khong co ngay nghi - Anh 1

Hoạt động nghiệp vụ tại Trung tâm Quản lý, vận hành hệ thống CNTT hải quan . Ảnh Q.Tấn.

Năm 2016, việc nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến của Tổng cục Hải quan là một trong 5 khâu đột phá trong ứng dụng CNTT của Ngành. Cục CNTT và Thống kê Hải quan sẽ nâng cấp, xây dựng các dịch vụ công trực tuyến trên Cổng thông tin điện tử Hải quan để đảm bảo dịch vụ công của ngành Hải quan được cung cấp trực tuyến tối thiểu mức độ 3 theo lộ trình của Bộ Tài chính.

Năm 2017, cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 đối với các thủ tục hành chính cốt lõi thuộc các lĩnh vực: Khai báo hải quan và thông quan hàng hóa; khai báo phương tiện vận tải đường biển, đường hàng không; thanh toán thuế, phí và lệ phí; miễn giảm hoàn thuế với mức độ an ninh, an toàn cao nhất.

Ông Nguyễn Mạnh Tùng- Cục trưởng Cục CNTT và Thống kê Hải quan

Có mặt tại bàn làm việc của anh Phạm Thành Trung- Phó Giám đốc Trung tâm, tôi nhìn nhanh trên màn hình máy vi tính thấy hiện lên hàng loạt câu hỏi do DN chuyển đến qua e-mail. Anh Phạm Thành Trung đang trực tiếp giải đáp một vướng mắc liên quan đến việc khai báo thủ tục hải quan của DN. DN hỏi: Công ty chúng tôi đang sử dụng 1 chữ ký số để khai báo tờ khai trên Hệ thống VNACCS, nhưng khi áp dụng để kê khai trên Hệ thống thì Hệ thống báo lỗi “A0035 – Thông tin tài khoản người dùng không đúng với thông tin chữ ký số bạn đang sử dụng”.

Với một thao tác thành thục, anh Trung tư vấn: Lỗi A0035 phát sinh có thể do các nguyên nhân: DN sử dụng sai chữ ký số đã đăng ký trên hệ thống “Đăng ký người sử dụng VNACCS”; DN sử dụng đúng chữ ký số nhưng thông tin Serial Number đã bị thay đổi (trong trường hợp gia hạn ngày hiệu lực). Để khắc phục, theo anh Trung, DN thực hiện các bước sau để cập nhật lại thông tin chữ ký số: 1- Sử dụng tài khoản quản trị để đăng nhập vào hệ thống “Đăng ký người sử dụng VNACCS”. Cắm chữ ký số đang sử dụng vào máy để sẵn sàng cập nhật. 2- Vào chức năng II.1. Sửa thông tin chung và người sử dụng (OE2102). Chọn Tab “Thông tin người khai hải quan”, nhấn “Đọc CKS” để hệ thống tự động đọc thông tin chữ ký số đang sử dụng và cập nhật thông tin này vào hệ thống. Sau khi hệ thống cập nhật, nhấn “Ghi” để hoàn tất thủ tục cập nhật. Sau khi được Hệ thống phê duyệt, DN có thể kiểm tra lại thông tin tại chức năng IV.2.Tra cứu kết quả đăng ký. Nếu thông tin đã đúng, sau 1 ngày thông tin sửa đổi có hiệu lực, DN có thể sử dụng chữ ký số để khai báo bình thường.

Ví dụ trên chỉ là một trong rất nhiều vướng mắc đã được bộ phận giải đáp vướng mắc (Help Desk) xử lý thời gian vừa qua. Năm 2015, bộ phận Help Desk đã tiếp nhận và xử lý khoảng 39.200 vướng mắc/yêu cầu hỗ trợ từ người dùng là DN và cán bộ Hải quan. Tất cả các vướng mắc đều đã được xử lý, hỗ trợ hoặc đưa ra các hướng dẫn cụ thể cho người hỏi.

Chỉ nhìn vào con số và ví dụ trên có thể chưa nói hết được những gian truân của đội ngũ CBCC làm bộ phận Help Desk ở đây vì ngoài việc phải không ngừng học tập, nâng cao trình độ nghiệp vụ tổng hợp về hải quan, trình độ CNTT, áp lực về thời gian là một thử thách rất lớn. Với yêu cầu đảm bảo vận hành Hệ thống 24/7 cả ngày lễ, tết nên Cục CNTT và Thống kê Hải quan phải luôn phân công cán bộ trực 24/24 giờ tại Trung tâm. Còn nhớ, đêm 30 tết Bính Thân, khi hầu hết các gia đình đang sum họp chờ đón Giao thừa, phòng làm việc của Trung tâm vẫn sáng đèn. Phó Cục trưởng Cục CNTT và Thống kê Hải quan Nguyễn Trần Hiệu chia sẻ: Để động viên CBCC, tối 30 Tết, lãnh đạo Cục cũng có mặt ở Trung tâm cùng trực để động viên anh em.

Nhìn vào nhật ký hoạt động của Trung tâm trong 9 ngày nghỉ tết Bính Thân những thông tin liên quan vẫn được cập nhật từng giờ, từng phút. Ở mục hỗ trợ người sử dụng (Help Desk), đội ngũ công chức ở đây cập nhật: Từ ngày 7-2 (tức 29 Tết) đến hết ngày 14-2 (tức mùng 8 Tết) có tất cả 184 yêu cầu hỗ trợ gửi đến bộ phận Help Desk qua email. Hầu hết là các yêu cầu liên quan đến xử lý lỗi kỹ thuật về Cơ chế một cửa quốc gia. Anh Phạm Thành Trung tâm sự: Ngay mùng 2 Tết (tức ngày 8-2) khi mọi người còn đang vui Xuân mới, Trung tâm đã phải bắt tay vào xử lý vướng mắc cho DN, 10 giờ sáng đã có người sử dụng yêu cầu reset mật khẩu hoặc đăng ký tài khoản sử dụng Hệ thống một cửa, sau nỗ lực làm việc khẩn trương xuyên cả buổi trưa, đến 14 giờ cùng ngày vướng mắc được xử lý...

Nỗ lực của đội ngũ CBCC Trung tâm đã góp phần quan trọng đảm bảo việc thông quan hàng hóa trong dịp tết Nguyên đán Bính Thân 2016. Trong 9 ngày nghỉ Tết, Hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS đã xử lý 6.381 tờ khai, trong đó, hàng hóa xuất khẩu có 3.372 tờ khai; hàng hóa nhập khẩu có 3.009 tờ khai, đến từ 28/34 Cục Hải quan địa phương.

Lãnh đạo Trung tâm Quản lý, vận hành hệ thống CNTT hải quan cho biết thêm: Để thực hiện tốt nhiệm vụ tư vấn tại bộ phận Help Desk, mỗi cán bộ làm nhiệm vụ tại đây phải không ngừng học tập, nghiên cứu để nâng cao trình độ nghiệp vụ và kiến thức về CNTT; thường xuyên tổ chức họp định kỳ rà soát công việc để có được đánh giá sát đúng về kết quả tư vấn trong từng giai đoạn ngắn và xây dựng kế hoạch tư vấn tiếp theo; trước khi thực hiện các chương trình ứng dụng CNTT mới, bộ phận này sẽ được tổ chức đào tạo, tập huấn trước để sẵn sàng tư vấn cho người sử dụng khi áp dụng chính thức…

Trung tâm Quản lý vận hành hệ thống công nghệ thông tin hải quan được thành lập theo Quyết định số 2999/QĐ-BTC ngày 3-12-2013, có nhiệm vụ: Thực hiện công tác quản lý, vận hành các ứng dụng CNTT; Tổ chức quản trị, giám sát 24/7 tình trạng hoạtđộng, an ninh, kết nối mạng, truyền nhận dữ liệu và việc khai thác sử dụng các hệ thống công nghệ thông tin đặt tại Trung tâm; Thực hiện hướng dẫn, hỗ trợ, giải đáp vướng mắc cho các đối tượng sử dụng hệ thống VNACCS/VCIS, Single Windows và các hệ thống thành phần khác; Thực hiện công tác quản lý, đảm bảo kỹ thuật, an ninh an toàn cho hệ thống CNTT tại trung tâm; Thực hiện cung cấp các dịch vụ công điện tử của ngành Hải quan theo quy định của pháp luật…