Tân Lộc được mệnh danh là "cù lao tỷ phú" ở miền Tây, nổi tiếng từ lâu rồi. Nổi tiếng vì biệt thự, villa nối đuôi nhau mọc lên. Nổi tiếng chuyện nông dân ùn ùn kéo nhau đi mua... xe hơi, từ Innova, Camry đến Land Cruiser, thậm chí cả Lexus thể thao trị giá đến 135.000 USD...

Chiếc Innova láng coóng của nông dân Trần Ngọc Lợi hồi năm 2007. Ảnh TTO

Cù lao Tân Lộc nằm ở huyện Thốt Nốt, cách trung tâm thành phố Cần Thơ chừng 40 cây số. Dân gian xưa nhắc đến cù lao này bằng câu “Tàu Nam Vang chạy qua cồn cát” vì nó nằm thòi loi giữa sông Hậu như hoang đảo.

Cuộc sống hiện đại biến chuyển dần, Tân Lộc hoang sơ thành đông người, từ ấp thành xã nay đã từ xã lên phường như đang dần phố xá.

Thời ...hốt bạc

Về lại cù lao Tân Lộc một ngày trưa nắng. Dù đã nhiều lần đến, tuồng như đã quen thân, nhưng Tân Lộc đổi thay nhanh như tiếng thở. Hồi trước chỉ vài cái biệt thự chơ vơ giữa sóng gió. Bây giờ biệt thự, villa xếp hàng nối nhau dọc con đường độc đạo chạy tít từ đầu này đến đầu kia của cù lao nhỏ.

Một góc cù lao Tân Lộc yên bình giữa sông Hậu

Gặp lại “đại gia” Phạm Văn Phương, giàu có tiếng ở Tân Lộc hỏi chuyện làm ăn, anh rổn rảng: “Kinh tế đi xuống. Cũng có hơi buồn. Nhưng nhờ đó mà dân cù lao tỉnh ngộ, không làm ăn rầm rầm như trước”.

Anh kể: Cái thời dân cù lao “hốt bạc” qua rồi. Hồi đó con cá da trơn trúng đậm, dân cù lao nhiều người lên đời thành tỷ phú. Dân cù lao thi nhau đầu tư nuôi cá. Nguyên một cái cù lao rộng mênh mông lởm chởm ao hồ theo cơn sốt da trơn. Giàu lên, ai cũng rổn rảng ăn chơi. Ăn chơi tới mức nổi tiếng.

Anh Phương hồi đó là nhân vật chính trong một bài báo, nhắc lại anh khoát tay buồn: “Chuyện đó có, nhưng không dữ dằn vậy. Người ta bịa tạc thêm vậy mà”.

Tỷ phú mới nổi nhan nhản. Trên bờ mua ô tô. Dưới nước mua ca nô nhiều mã lực. Cưới hỏi, ma chay, ăn nhậu hè nhau rẽ sóng, nước tung trắng xóa.

Số là năm 2007, tờ báo có tiếng đăng bài kể chuyện nông dân Tân Lộc ùn ùn kéo nhau đi mua... xe hơi, từ Innova, Camry đời 2007 đến Land Cruiser, thậm chí cả chiếc Lexus thể thao trị giá đến 135.000 USD.

Anh Phương cùng hai tỷ phú khác bận quần tà- lỏn đến showroom xe hơi ở Cần Thơ. Nhân viên show room thấy khách ăn mặc lôi thôi lếch thếch muốn đuổi nhưng vì lịch sự, chỉ hờ hững ậm ừ.

Ba ông nông dân chạm tự ái, để lên bàn 3 cọc tiền đặt mua 3 chiếc xe hơi. Nhưng khổ nỗi vì cù lao nằm thoi loi giữa sông Hậu, qua lại bằng chiếc trẹt (ghe) nhỏ xíu nên xe mua về phải thuê chỗ gửi bên đất liền, tốn 200.000 đồng/tháng. Hồi đó báo đăng 90% đàn ông cù lao đi học lái xe hơi.

Anh cười nói đó là người ta đồn vậy. Nhưng chuyện mua xe là có thật. Năm 2007, giá cá tra cao ngất ngưởng, dân cù lao trúng đậm. Không giống những vùng đất khác nằm cặp sông Hậu, cù lao Tân Lộc được thiên nhiên ưu đãi cho lợi thế nguồn nước sạch giữa sông, đất đai biệt lập... rất thích hợp cho cá tra phát triển, không bệnh nhiều mà năng suất lại cao.

Anh Phương là nông dân nghèo từ Cà Mau lên buôn bán đường dài, sau đó mở lò đường, rồi làm đường thất bát nên chuyển sang làm vườn và tập nuôi cá tra. Đại gia Phương trúng lớn, mở rộng diện tích lên 60.000m 2 , nuôi gần 3 triệu con. Cứ mỗi trên 20 ngày xuất 200-300 tấn cá.

“Hồi đó nuôi cá mỗi năm hốt vài tỷ bạc dễ như chơi. Có người một năm gom tròm trèm vài chục tỷ”-anh kể.

Cũng giống như anh Phương, anh Trần Ngọc Lợi từng mở lò đường rồi trồng nhãn, cuối cùng nuôi cá. Năm 2006 anh lãi trên 3 tỉ đồng. Còn Út Ba, 37 tuổi nhưng đã trở thành một trong những tỉ phú lừng lẫy ở cù lao: Cứ hai tháng anh rót vào túi trên 1 tỉ đồng tiền lãi. Cái cảnh hai vợ chồng hái rau nhút đội ra chợ bán lùi vào quá khứ...

Tỷ phú mới nổi nhan nhản. Trên bờ mua ô tô. Dưới nước mua ca nô nhiều mã lực. Cưới hỏi, ma chay, ăn nhậu hè nhau rẽ sóng, nước tung trắng xóa.

Ca nô ở Tân Lộc công suất còn cao hơn của công an nhiều mã lực. Nên người xứ này hay kể chuyện mấy ông cảnh sát đường sông “dí” không kịp tỷ phú cù lao.

Biệt thự-Villa nhan nhản ở cù lao Tân Lộc

Tỷ phú chơi ngông và tỷ phú bền vững

Cơn sốt da trơn khiến cù lao bị cày xới nhằng nhịt. Dân đào ao thả cá, cán bộ mua đất đào ao thả cá. Vườn cây bị đốn bỏ đào lên. Người mê tín bảo Tân Lộc trừ “mộc” rước “thủy” là sai sách. Vì cù lao nằm giữa bốn bề con nước, rước thêm nước thì thừa thải, ắt sinh tai họa.

Tai họa đến thật. Vòng quay của kinh tế “ăn xổi ở thì” đến nhanh. Khi cá được giá thì ào ạt thả cá, đâm ra thừa nguyên liệu. Thừa thì ế ẩm. Chưa đầy một năm sau. Xe hơi của các tỷ phú biến mất dần trong nợ nần. Không chỉ các hộ nuôi cá bị lỗ mà các "quan" nuôi cá cũng chết dở.

Ông Đỗ Thanh Hoàng, Phó Bí thư phường Tân Lộc nuôi hai ao với diện tích 4 công đất nằm ở vị trí tốt cặp bờ sông Hậu liên tiếp lỗ hai vụ mất gần 1,5 tỷ đồng. Hết vốn, nay ao đành bỏ trống đang kiếm người sang nhượng hoặc cho thuê.

Còn ông Nguyễn Thanh Sơn, Chủ tịch HĐND phường Tân Lộc đào 3 ao đất ruộng nuôi cá tra, thắng đậm được 2-3 vụ đem lại tiền tỷ nhưng rồi cũng thua lỗ mất sạch.

Xe hơi của các tỷ phú biến mất dần trong nợ nần. Không chỉ các hộ nuôi cá bị lỗ mà các "quan" nuôi cá cũng chết dở.

Phó Chủ tịch UBND phường Tân Lộc Phạm Văn My hồi đó than thở với người viết: “Con cá tra thương dân Tân Lộc, cũng con cá tra hại dân Tân Lộc”.

Chuyện tỷ phú cá tra sắm xe hơi mua cano ở cồn này không còn nữa rồi. Nhiều ông chủ phải cầm cố xe hơi, đất, nhà cửa do thua lỗ cá tra liên tiếp. Cù lao không còn mấy ai đóng góp vào việc phúc lợi xã hội nên phường thành ra chậm phát triển.

Nhưng trong họa có phúc, nhờ “trận đòn” ấy mà dân Tân Lộc tỉnh ngộ, không còn làm ăn kiểu trào lưu rần rần như trước.

“Cũng nhờ vậy mà cù lao phát triển được kinh tế đa thành phần, phát triển chậm nhưng ổn định”-ông My tâm sự. Mừng nhất là cù lao trở lại yên bình, không còn cảnh dở quê dở phố, đổ xô nhau kiếm tiền như trước. Chỉ vào dãy biệt thự, vila dọc đường cù lao, ông nói rằng đó là những tỷ phú “bền vững”, biết làm ăn lâu dài.

Bây giờ tỷ phú ở cù lao là tỷ phú thật, không phải tỷ phú “bỗng dưng” như trước, tỷ phú ngông cuồng đã lùi vào dĩ vãng.

>> Chóng mặt với đủ món 'đặc sản' cường dương

>> Đám tang chủ tịch tỉnh Bạc Liêu chỉ có nước lọc và bánh ngọt

>> Khánh Ly và chuyện tình bí mật với hai người đàn ông

Trường Tiến

Kỳ 2: Buồn vui làng tỷ phú 'xuất khẩu' cô dâu

Một góc cù lao Tân Lộc yên bình giữa sông Hậu