Nghề điện tử đang được nhiều LĐ ở Hậu Giang lựa chọn theo học. KTNT - Thực hiện đề án “Đào tạo nghề cho lao động nông thôn đến năm 2020” của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, nhiều địa phương trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long triển khai dạy nghề cho lao động nông thôn và đã đạt được một số kết quả. Mặc dù vậy, xung quanh việc thực hiện đề án vẫn còn nhiều khó khăn cần được tháo gỡ.

Kết quả đáng ghi nhận Theo đánh giá của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐTBXH), trong 3 năm qua, việc đào tạo và dạy nghề ở Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) có bước phát triển nhanh, đưa tỷ lệ lao động qua đào tạo của khu vực này từ 14,13% (năm 2005) lên 20,58% (năm 2008). Ông Lữ Quang Ngời, Phó giám đốc Sở LĐTBXH Vĩnh Long cho biết, mỗi năm, tỉnh đào tạo nghề cho khoảng 10.000 lao động. Đồng thời, kết hợp với các tổ chức đoàn thể mở lớp dạy nghề tại địa phương, nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người học. Trong đó, chú trọng dạy các ngành nghề theo nhu cầu thị trường lao động như: điện dân dụng, điện công nghiệp, sửa chữa điện thoại di động, tin học, thủ công mỹ nghệ, kỹ thuật nông nghiệp … Tỉnh Trà Vinh có 12 cơ sở dạy nghề và một số cơ sở dạy nghề tư nhân. Mỗi năm, tỉnh đào tạo trên 16.000 học viên với phương châm tiếp cận nhu cầu của thị trường lao động, gắn kết các chương trình giải quyết việc làm, giảm nghèo, xuất khẩu lao động và các mục tiêu xã hội khác. Đặc biệt, tỉnh đã gắn được việc đào tạo nghề theo nhu cầu của doanh nghiệp. Điển hình như Trung tâm Dạy nghề huyện Cầu Kè, năm 2010, huyện có chỉ tiêu phân bổ mở 17 lớp đào tạo nghề nông thôn. Tuy nhiên, mới hết tháng 3/2010, Trung tâm đã hoàn thành 100% chỉ tiêu phân bổ. Trong số lao động được đào tạo có nhiều người Khmer. Tương tự, việc đào tạo nghề ngắn hạn cho lao động nông thôn ở Cần Thơ được tổ chức lưu động tại các xã, phường, thị trấn. Về hình thức, thực hiện theo hai loại hình đào tạo là tập trung và vừa học vừa làm để tạo sự đa dạng, thu hút người lao động tham gia học tập. Điểm rất mới là vào đầu năm 2009, huyện Cờ Đỏ đã kết hợp cùng Trường Cao đẳng xây dựng miền Tây mở lớp trung cấp nghề hệ 3 năm cho thanh niên nông thôn đã bỏ học có trình độ từ lớp 9 trở lên. Học viên vừa học nghề vừa học văn hóa, sau khi học xong sẽ được cấp bằng trung cấp nghề và có trình độ văn hóa tương đương lớp 12. Vẫn còn nhiều khó khăn Theo báo cáo của Bộ LĐTBXH, ĐBSCL hiện có 280 cơ sở dạy nghề, cơ bản xóa được “vùng trắng” trường dạy nghề trên địa bàn nhưng chất lượng còn hạn chế, chủ yếu là dạy nghề ngắn hạn, tỷ lệ lao động chưa qua đào tạo nghề lên đến 83,25%. Con số mỗi tỉnh đào tạo, dạy nghề cho khoảng 10.000 lao động nông thôn /năm còn quá khiêm tốn so với nguồn nhân lực có trình độ thấp và cả với nhu cầu phát triển của ĐBSCL. Dân số ĐBSCL hiện chiếm 21% nhưng cơ sở dạy nghề chỉ chiếm 14% cả nước và chủ yếu tập trung ở các đô thị; trong đó chỉ có 55% số huyện có trung tâm dạy nghề. Ở Vĩnh Long, tuy cơ sở dạy nghề khá nhiều nhưng về quy mô đào tạo, số lượng ngành nghề, chất lượng hiệu quả đào tạo còn hạn chế. Ông Ngời cho biết thêm, mỗi năm, 14 trung tâm dạy nghề trong tỉnh đào tạo chủ yếu các nghề cắt may, nữ công gia chánh, chăm sóc cây cảnh, đan lát hàng thủ công mỹ nghệ. Những ngành học dễ tìm việc làm trong các khu công nghiệp thì tìm không ra học viên. Điển hình như Trung tâm Dạy nghề và Giới thiệu việc làm huyện Long Hồ bỏ ra 300 triệu đồng mua 10 chiếc xe gắn máy và 10 bộ máy xe, thiết lập bộ môn dạy nghề sửa chữa xe máy cho lao động nông thôn, nhưng từ đó đến nay vẫn để trùm mền trong kho. Ông Lý Vân Nam, Giám đốc Trung tâm lý giải: “Chương trình học vẻn vẹn có một tháng, học xong chẳng ai sửa được xe, nên dù đào tạo miễn phí cũng không có học viên”. Nguyên nhân cơ bản nhất là công tác dạy nghề cho lao động nông thôn chưa có quy hoạch, chưa xây dựng được chương trình khung, chưa phù hợp với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, chưa gắn với việc làm và yêu cầu của doanh nghiệp. ông Ngời thừa nhận, điểm yếu nhất của các trung tâm dạy nghề cấp huyện là đào tạo xong nhưng không giới thiệu được việc làm cho học viên, nên không thu hút đươc người đến học nghề. Như đã nói ở trên, đề án “Đào tạo nghề cho lao động nông thôn đến năm 2020” có mục tiêu đào tạo cả triệu lao động mỗi năm với kinh phí hàng chục ngàn tỷ đồng. Sẽ thật sự lãng phí nếu như không có những giải pháp đồng bộ tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đang tồn tại hiện nay ở các trung tâm dạy nghề vùng ĐBSCL. Nguyễn San