(VH)- Đêm tôn vinh nghệ thuật múa rối 2009 được tổ chức đúng dịp kỷ niệm 40 năm ngày thành lập Nhà hát Múa rối Thăng Long (ngày 15.10.2009). Những trò rối cạn, rối nước dân gian truyền thống đã thực sự đọng lại những ấn tượng sâu sắc với khán giả.

Ba sân khấu rối nước với hệ thống nhà thủy đình mang hình tượng Khuê Văn Các, Chùa Kim Liên, Sân khấu cổ Chùa Thầy, chuyên dành cho những buổi biểu diễn phục vụ khách quốc tế và du lịch đã tưng bừng “khoe” những phong cách nghệ thuật múa rối dân gian của từng phường rối của Hà Nội. Những con rối quen thuộc của Nhà hát Múa rối Thăng Long với tiết mục rối múa rồng, rối tiên; Những con rối phường Thạch Xá với tiết mục rối Chém chuối, Phi ngựa; Rối Chàng Sơn với trò Kéo quân xanh, quân đỏ, Tứ mã chém đầu; Rối Bình Phú với trò Nhảy lửa và Leo thang, rối Tế Tiêu là phường rối cạn duy nhất biểu diễn trò rối tuồng... Trò có từ lâu đời rồi vậy mà hôm nay người Hà Nội mới có dịp tiếp cận gần như đầy đủ nhất các trò rối truyền thống được sản sinh ở mảnh đất Thủ đô của mình, một trong những cái nôi của nghệ thuật múa rối dân gian. Tại khuôn viên Cung thiếu nhi cũng náo nhiệt với các tiết mục rối cạn của Đoàn rối thành phố Hồ Chí Minh và rối Hải Phòng với các trò rối Chọi trâu, Sên và Cua, Vui Trung thu... Khu nghệ thuật sắp đặt có cột tiên cao 6m, rồng vàng lượn quanh cùng với một màn hình 300 inch chiếu các đoạn phim tư liệu múa rối và các nghệ nhân nặn tò he, bán con giống đồ chơi dân gian đã giúp người xem có cái nhìn toàn diện về nghệ thuật rối dân tộc. Trong không khí lễ hội vui vẻ, khán giả lại được thưởng thức vở rối cạn Nàng Hến mang phong cách mới lạ với mô hình một con Hến khổng lồ lung linh, huyền ảo của Nhà hát Múa rối Thăng Long. Chất truyền thống kết hợp với những trò rối hiện đại đã làm cho đêm tôn vinh nghệ thuật múa rối càng trở nên sôi động và hấp dẫn. Múa rối truyền thống Việt Nam ghi nhận hai loại hình chủ yếu là rối cạn và rối nước, với hàng trăm cơ sở tập trung chủ yếu ở khu vực miền Bắc. Riêng tại Hà Nội đã có 5 phường rối nước có bề dày lịch sử hàng trăm năm đang tiếp tục được giữ gìn và phát huy như phường rối Đào Thục, Chàng Sơn, Thạch Xá, Bình Phú, Tế Tiêu. Ý tưởng kết nối các phường rối trong một đêm hội tôn vinh nghệ thuật múa rối truyền thống, nét tinh hoa văn hóa của Thăng Long Hà Nội ngàn năm văn hiến cũng nảy sinh từ đó do Nhà hát Múa rối Thăng Long khởi xướng. Để thực hiện ý tưởng này, từ đầu tháng 7.2009, Nhà hát đã cử người về các phường rối, động viên và mời các nghệ nhân dân gian tham gia, trong đó có cụ Nguyễn Văn Bể, hơn 80 tuổi ở phường rối Tế Tiêu vốn nổi tiếng với các trò rối nước và rối cạn dưới hình thức hát tuồng. Tại Đêm tôn vinh nghệ thuật múa rối, mỗi phường rối chọn cử khoảng 10 – 15 người tham gia 3 tiết mục đặc sắc của riêng phường mình, với đầy đủ các chủng loại rối. Đêm hội quy tụ gần 150 nghệ sĩ, nghệ nhân, diễn viên chuyên nghiệp và không chuyên. Hàng chục năm tham gia biểu diễn, nghệ sĩ Hoàng Tuấn, Giám đốc Nhà hát Múa rối Thăng Long luôn ấp ủ mong ước mang những cái hay, cái đẹp của nghệ thuật múa rối tới khán giả, nhất là với các em nhỏ. Anh chia sẻ: “Chúng tôi mong muốn sẽ có cơ hội để tổ chức được nhiều đêm tôn vinh nghệ thuật múa rối như thế này. Để rối đã và sẽ không còn bị mang tiếng chỉ dành để phục vụ khách du lịch hay “xuất ngoại” nữa, mà nghệ thuật múa rối truyền thống phải trở thành món ăn tinh thần của người dân Thủ đô nhất là trong dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long sắp tới”. Dẫu còn khó khăn về địa điểm biểu diễn cũng như trang thiết bị kỹ thuật nhưng với niềm đam mê và tâm huyết sáng tạo phát triển cái đẹp, cái hay của nghệ thuật rối truyền thống, các nghệ nhân, nghệ sĩ múa rối của Thủ đô vẫn tiếp tục bền bỉ cho ra lò những vở rối dài và những trò rối mới được dàn dựng công phu và hấp dẫn. Sự thành công của Đêm lễ hội tôn vinh nghệ thuật múa rối truyền thống, các nghệ sĩ đã bày tỏ được lòng tri ân với tổ tiên ngành rối đã dầy công xây dựng nghề rối và nối thêm những nhịp cầu quảng bá nghệ thuật rối tới khán giả trong nước và quốc tế.