Con trai tôi sắp ra tòa xét xử. Lần đầu cháu phạm tội và hậu quả không nghiêm trọng, lại có nhân thân tốt, nhiều người cho rằng với tính chất vụ án thì con tôi có thể được hưởng án treo. Vậy điều kiện gì để được hưởng án treo?

Theo Điều 60 BLHS 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009) có quy định: "1. Khi xử phạt tù không quá 3 năm, căn cứ vào nhân thân của người phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ, nếu xét thấy không vần phải bắt chấp hành hình phạt tù, thì Tòa án cho hưởng án treo và ấn định thời gian thử thách từ một năm đến năm năm".

Án treo là trường hợp miễn chấp hành hình phạt tù có điều kiện chứ không phải là một hình phạt, để được hưởng án treo thì người bị xử phạt tù phải có đủ các điều kiện để không cần phải bắt chấp hành hình phạt tù và phải chịu thời gian thử thách do Tòa án ấn định.

Dieu kien de duoc huong an treo? - Anh 1

Án treo là trường hợp miễn chấp hành hình phạt tù có điều kiện chứ không phải là một hình phạt - Ảnh minh họa.

Theo đó, căn cứ quy định tại Điều 60 BLHS và Điều 2 Nghị quyết 01/2013/NĐ-CP ngày 06/11/2013 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, điều kiện để áp dụng án treo gồm:

- Án treo được áp dụng đối với người bị áp dụng hình phạt tù nhưng không quá 3 năm về tội ít nghiêm trọng, tội nghiêm trọng hoặc tội rất nghiêm trọng theo phân loại tội phạm quy định tại khoản 3 Điều 8 BLHS.

Người có nhân thân tốt. Điều này được chứng minh căn cứ vào việc ngoài lần phạm tội này thì người phạm tội luôn tuân thủ các quy tắc xã hội, chấp hành đường lối, chính sách, pháp luật cũng như thực hiện đầy đủ nghĩ vụ của công dân; chưa từng bị kết án, bị xử lý vi phạm hành chính hoặc bị xử lý kỷ luật.

Đối với trường hợp người phạm tội có án tích nhưng đã được xóa án tích, được đương nhiên xóa án tích thì coi là chưa bị kết án; đã bị xử lý hành chính, xử lý kỷ luật nhưng đã hết thời hạn được coi là chưa bị xử lý vi phạm hành chính, xử lý kỷ luật hoặc hết thời hiệu xử lý vi phạm hành chính, xử lý kỷ luật thì được coi là chưa bị xử lý hành chính, chưa bị xử lý kỷ luật, nhưng không phải là có nhân thân tốt. Việc cho hưởng án treo đối với các trường hợp này phải hết sức chặt chẽ. Chỉ có thể xem xét cho hưởng án treo khi thuộc một trong các trường hợp sau:

- Người bị kết án từ trên 3 năm tù đến 15 năm tù về tội do cố ý (kể cả trường hợp tổng hợp hình phạt của nhiều tội hoặc nhiều bản án) mà thời gian được xóa án tích tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 2 năm;

- Người bị kết án đến 3 năm tù về tội do cố ý mà thời gian được xóa án tích tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 1 năm.

- Người bị kết án về các hình phạt cảnh cáo, phạt tiền, cải tạo không giam giữ mà thời gian được xóa án tích tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 1 năm.

- Người bị kết án về các tội do vô ý mà đã được xóa án tích.

- Người đã bị đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc từ hai lần trở lên mà thời gian được coi là chưa bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 2 năm.

- Người đã bị đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc một lần và có nhiều lần bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc xử lý kỷ luật mà thời gian được coi là chưa bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính, chưa bị xử phạt vi phạm hành chính, chưa bị xử lý kỷ luật tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 2 năm.

- Người đã bị đưa vào cở sở giáo dục bắt buộc mà thời gian được coi là chưa bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 18 tháng.

- Người đã bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc xử lý kỷ luật từ hai lần trở lên mà thời gian được coi là chưa bị xử phạt vi phạm hành chính, chưa bị xử lý kỷ luật tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 18 tháng.

- Người đã bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc xử lý kỷ luật về hành vi có cùng tính chất với hành vi phạm tội lần này mà thời gian được coi là chưa bị xử phạt vi phạm hành chính, chưa bị xử lý kỷ luật tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 1 năm.

- Người đã bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc xử lý kỷ luật mà thời gian được coi là chưa bị xử phạt vi phạm hành chính, chưa bị xử lý kỷ luật tính đến ngày phạm tội lần này đã quá 6 tháng.

- Người đã vị áp dụng biện pháp xử lý hành chính giáo dục tại xã, phường, thị trấn, đưa vào trường giáo dưỡng hoặc đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đã hết thời hạn được coi là chưa bị xử lý hành chính.

Người có nơi cư trú cụ thể, rõ ràng.

Không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 1 Điều 48 của BLHS và có từ 2 tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự trở lên trong đó có ít nhất môt tình tiết giảm nhẹ quy định tại khoản 1 Điều 46 BLHS; nếu có 1 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự thì phải có từ 3 tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự trở lên, trong đó phải có ít nhất 2 tình tiết giảm nhẹ quy định tại khoản 1 Điều 46 BLHS.

Người có khả năng tự cải tạo và nếu không bắt họ đi chấp hành hình phạt tù thì không gây ảnh hưởng xấu đến cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm, đặc biệt là các tội phạm về tham nhũng.

2. Những trường hợp không được hưởng án treo:

- Người phạm tội thuộc đối tượng cần nghiêm trị quy định tại khoản 2 Điều 3 BLHS bao gồm: người chủ mưu, cầm đầu, chỉ huy, ngoan cố chống đối, lưu manh, côn đồ, tái phạm nguy hiểm, lợi dụng chức vụ, quyền hạn để phạm tội; người phạm tội dùng thủ đoạn xảo quyệt, có tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp, cố ý gây hậu quả nghiêm trọng; phạm tội đặc biệt nghiêm trọng.

- Bị xét xử trong cùng một lần về nhiều tội.

- Trong hồ sơ thể hiện là ngoài lần phạm tội và đưa ra xét xử, họ còn có hành vi khác đã bị xét xử trong một vụ án khác hoặc đang bị khởi tố, điều tra, truy tố trong một vụ án khác.

- Bị cáo tại ngoại bỏ trốn trong giai đoạn chuẩn bị xét xử, Tòa án đã đề nghị cơ quan điều tra truy nã.

M.A (tổng hợp)