Giá dầu cùng giá thực phẩm tăng cao có thể khiến thâm hụt ngân sách ở châu Á “phình to” do chính phủ các nước này phải trợ cấp để bình ổn giá tiêu dùng nhằm tránh lạm phát dâng cao.

Trong dự báo mới nhất của Ngân hàng Mỹ Merrill Lynch thì Ấn Độ, Indonexia, Malaysia, Thái Lan, nhóm Chính phủ trợ cấp nhiều nhất cho năng lượng, nhiều khả năng sẽ không thể thực hiện được mục tiêu ngân sách trong năm nay bởi giá dầu tăng quá cao. Lợi suất trái phiếu chính phủ Ấn Độ hiện giao dịch ở sát mức cao nhất trong 6 tuần trong khi lợi suất trái phiếu Chính phủ Malaysia ở sát mức cao từng được thiết lập vào tháng 1/2011. Quỹ tiền tệ quốc tế IMF nhận định hôm 11/4, giá dầu tăng chóng mặt đã trở thành nguy cơ chủ đạo cho sự tụt dốc của tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Theo báo cáo của Ngân hàng ngoài nước Trung Quốc, nếu giá dầu ở mức 120 USD một thùng thì mức tăng trưởng GDP của hầu hết các nền kinh tế lớn ở châu Á sẽ giảm từ 0,5 đến 1,2%. Ông Kenneth Akintewe, chuyên gia quản lý tiền tệ tại tổ chức quản lý quỹ Aberdeen Asset Management, cho biết: “Nếu chúng ta chứng kiến giá dầu tiếp tục tăng cao, các thị trường sẽ đương đầu với rủi ro không nhỏ.” Tuần trước, giá dầu thô giao dịch ở sát mốc 112 USD một thùng, có thể buộc các chính phủ phải vay nợ nhiều hơn, lợi suất trái phiếu chính phủ khắp khu vực sẽ tăng cao hơn. Trong tuần trước, Citigroup đã hạ mức dự báo tăng trưởng của chỉ số Kospi (Hàn Quốc) xuống 7% bởi lo lắng giá dầu tăng cao sẽ tác động xấu đến lợi nhuận doanh nghiệp. Trong khi đó, Credit Suisse Group AG cho rằng thị trường chứng khoán Ấn Độ, thị trường giảm điểm tồi tệ nhất tại châu Á chỉ sau thị trường Nhật trong năm nay, nhiều khả năng sẽ tiếp tục mất điểm bởi giá dầu cao và tăng trưởng kinh tế chững lại. Singapore và Hong Kong, hai nước không trợ giá xăng dầu cho người dân, cùng với Trung Quốc, phải công bố chính sách hoãn thuế để giúp những người có thu nhập thấp đối phó với giá nhà và thực phẩm tăng cao. Jim Walker, giám đốc điều hành Asianomics Ltd có trụ sở tại Hong Kong, trả lời phỏng vấn cho biết: “Nhiều chính phủ ở châu Á cảm thấy áp lực trước người dân, đặc biệt là khi giá thực phẩm tăng nhanh, vì vậy về cơ bản họ sẽ làm mọi việc có thể để ngăn chặn rắc rối. Điều đó có nghĩa là trợ cấp và đôi khi còn là chi tiêu không hợp lý từ các khoản tài chính công”. Ấn Độ giữ giá gas, dầu lửa và diesel ở mức thấp giúp 800 triệu người nghèo khiến mục tiêu giảm bớt thâm hụt ngân sách của Bộ Tài chính bị “lung lay”. Bộ trưởng Bộ Tài chính Ấn Độ, Pranab Mukherjee từng lên kế hoạch giảm trợ cấp để kéo mức thâm hụt ngân sách xuống 4,6% trong năm tài khóa tới, tuy nhiên Goldman Sachs Group Inc nhận định kế hoạch này là “tham vọng”. Trong khi đó, Trung Quốc gần đây đã hỗ trợ trực tiếp cho nông dân các tỉnh trồng lúa mỳ lớn do tình trạng hạn hán xảy ra liên tiếp. Còn Hàn Quốc tạm thời “đóng băng” giá điện và gas trong nửa đầu năm 2011. Báo cáo của Ngân hàng thế giới chi nhánh Đông Á cho hay: “Việc gia tăng trợ cấp của các chính phủ nhằm bình ổn giá lương thực và nhiên liệu tại thời điểm hiện tại sẽ trở thành nguy cơ chính đe dọa kết quả của năm tài khóa. Việc giá thực phẩm và nhiên liệu gia tăng không chỉ khiến “hầu bao” của các nước này thâm hụt thêm và còn thúc giục họ áp dụng nhiều biện pháp mới”. Theo phân tích của Standard & Poor’s, Việt Nam là nước duy nhất ở châu Á xếp hạng không mấy khả quan do những lo ngại xung quanh việc quản lý tài chính. Trong khi Indonesia được đánh giá ở mức lạc quan và Ấn Độ là tương đối ổn định trong khu vực. Nhìn chung, việc giá dầu tăng cao vẫn ẩn chứa hiểm họa đối với toàn bộ châu Á. “Nếu điều này trở thành một cú sốc về cung khi các nhà cung cấp chính ngừng xuất khẩu thì châu Á thực sự sẽ trải qua một giai đoạn cực kỳ khó khăn”, Kim Eng Tan, nhà phân tích tín dụng của Standard & Poor’s, nhận định. Giá dầu đêm qua giảm mạnh ngày thứ hai liên tiếp sau khi Goldman Sachs đưa ra dự báo kêu gọi giảm 20 USD cho giá mỗi thùng dầu thô brent trong vài tháng tới. Cơ quan Năng lượng Quốc tế cũng nhận định giá nhiên liệu quá cao có thể khiến nhu cầu về dầu lửa bị cắt giảm tối đa. Hiện giá dầu giao dịch ngày hôm nay ở mức 106,21 USD một thùng. Dòng tin bài khác: Bách Hợp (theo Bloomberg)