TP - Năm 1992, từ đề xuất của Tổng Biên tập báo Nhi Đồng Nguyễn Thị Vân Anh: “Nên thành lập một Quỹ từ thiện dành riêng để chăm sóc học sinh giỏi, thanh thiếu nhi có tài năng nhưng gia đình nghèo khó” và được cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt ủng hộ, Quỹ Hỗ trợ Tài năng trẻ trao Giải thưởng 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu đã ra đời.

Vì tài năng trẻ

Bà Nguyễn Thị Vân Anh, nguyên Giám đốc điều hành Quỹ Hỗ trợ Tài năng trẻ Việt Nam (HTTNTVN) kể, dịp Trung thu năm 1992 (khi đó đang là Tổng Biên tập báo Nhi Đồng), bà tháp tùng Thủ tướng Võ Văn Kiệt đi thăm trẻ em ở làng Hòa Bình. Trò chuyện với Thủ tướng trong suốt chuyến đi, bà thấy điều trăn trở của thủ tướng là còn nhiều thanh thiếu nhi chưa phát huy được tài năng do còn thiếu thốn, đói nghèo. Bà mạnh dạn đề xuất: “Vậy ta nên thành lập một Quỹ từ thiện dành riêng để chăm sóc học sinh giỏi, thanh thiếu nhi có tài năng nhưng gia đình nghèo khó.

Thủ tướng gật đầu nói: “Một ý tưởng hay, cần phải làm ngay. Báo của cô cứ lập quỹ đi rồi mấy năm nữa nghỉ hưu tôi sẽ tham gia”.

Được Thủ tướng chấp thuận, ngay sau đó, Ban biên tập báo Nhi Đồng soạn ra Điều lệ Quỹ, lập chương trình hoạt động phong phú, thiết thực trình lên T.Ư Đoàn. Đồng chí Hồ Đức Việt (lúc đó là Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn) hết sức ủng hộ sáng kiến, đã gửi ngay tờ trình lên Thủ tướng. Ngày 11/11/1992, Thủ tướng Võ Văn Kiệt gửi ngay thư phúc đáp và nhận lời làm Chủ tịch danh dự của “Quỹ chăm sóc tài năng trẻ”.

Giai thuong chap canh tai nang tre - Anh 1

Suốt 20 năm qua, Quỹ Hỗ trợ Tài năng trẻ Việt Nam đã đồng hành và tôn vinh nhiều gương mặt trẻ tài năng trên cả nước (Trong ảnh: Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch T.Ư Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân trao tặng bằng khen cho 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu năm 2014). Ảnh: Như Ý.

Ngày 25/4/1993, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng, Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn ký Quyết định về việc thành lập Quỹ hỗ trợ Tài năng trẻ Việt Nam và ban hành Điều lệ Quỹ. Tháng 3/1993, đông đảo các doanh nghiệp, nhà hảo tâm nhiệt tình ủng hộ Quỹ và 21 suất học bổng đầu tiên được trao cho học sinh nghèo học giỏi của 3 tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hà Tây (cũ), Hà Nam. Sau đó, Quỹ chuyển gần 300 suất học bổng tại 43 Tỉnh, Thành Đoàn để trao cho học sinh nghèo học giỏi của địa phương.

Trong quá trình vận hành Quỹ, Ban biên tập báo Nhi Đồng đề xuất việc bình chọn và tôn vinh 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu nhất trên các lĩnh vực vào năm 1996 để Thủ tướng trao bằng khen và nhận quà. Giải thưởng được đánh giá cao quý nhất dành cho thanh thiếu niên Việt Nam trong suốt 20 năm qua.

Lớn mạnh nhờ cả xã hội chung tay

Giải thưởng Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu năm đầu tiên 1996 được Thủ tướng Võ Văn Kiệt chỉ thị tổ chức tại Văn phòng Chính phủ để các em được ngồi vào vị trí của những vị bộ trưởng, người lãnh đạo đất nước và ý thức được vai trò của chủ nhân tương lai đất nước. Các gương mặt trẻ tiêu biểu năm ấy như sinh viên Trần Thế Trung (Khoa Vật lý, ĐH Quốc gia Hà Nội), đoạt HCV trong kỳ thi Olympic quốc tế môn Vật lý lần thứ 27 tại Nauy (hiện là Tiến sĩ, Viện trưởng Viện Công nghệ FPT); Nhà nghiên cứu trẻ Vũ Nam (nay là PGS.TS giữ chức Phó Giám đốc Bệnh viện Y học cổ truyền T.Ư); danh thủ bóng đá Nguyễn Hồng Sơn (23 tuổi); nhà vô địch Wushu thế giới Nguyễn Thị Thúy Hiền (17 tuổi)… ai nấy đều xúc động và tự hào. Các gương mặt tiêu biểu nhận giải thưởng năm ấy tự thấy trách nhiệm lớn lao của mình với tương lai đất nước.

Theo bà Vân Anh, sự quan tâm nhiệt tình của Thủ tướng Võ Văn Kiệt trong chăm sóc tài năng trẻ là chất xúc tác đối với công cuộc chăm sóc tài năng trẻ của toàn dân. Chỉ mấy tháng sau ngày thành lập Quỹ, cả hệ thống Quỹ đã được hình thành ở khắp các địa phương trên cả nước, theo mô hình của Quỹ Trung ương: Chủ tịch UBND tỉnh là Chủ tịch danh dự Quỹ, Tỉnh Đoàn là cơ quan chủ quản. Quỹ địa phương có nhiều thêm các hoạt động thiết thực và sáng tạo trong huy động nguồn lực, chăm sóc tài năng trẻ của quê hương mình.

Bà Vân Anh là Giám đốc điều hành Quỹ và Giải thưởng đến năm 1998, sau đó chuyển công tác và chuyển giao lại vai trò điều hành cho ông Vũ Quang Vinh, Tổng Biên tập báo Nhi Đồng (từ 1998 đến 2009). Tiếp tục hoạt động hữu ích hỗ trợ tài năng trẻ trong nhiều năm, ông Vinh cho biết: “Cho đến nay, khó có thể thống kê hết biết bao triệu lượt học sinh nghèo học giỏi đã được Quỹ chăm sóc và nâng đỡ tài năng, chỉ biết rằng Quỹ như ngọn lửa thắp sáng lên tấm lòng nhân hậu của các nhà hảo tâm để họ yêu thương, có trách nhiệm hơn đối với thế hệ mầm non tương lai của đất nước, trong đó có 190 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu nói chung. Giải thưởng Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu nói riêng đã khơi gợi nghị lực vươn lên, ươm mầm tài năng cho biết bao thanh thiếu nhi vượt khó thành tài, đóng góp cho tương lai đất nước”.

“Rất mong các nhà hảo tâm, các đơn vị sản xuất kinh doanh quan tâm đến việc chăm sóc và giáo dục các cháu, cùng tham gia đóng góp về các mặt cho hoạt động của Quỹ. Đề nghị T.Ư Đoàn thường xuyên chăm sóc, có quy chế cụ thể chỉ đạo hoạt động có hiệu quả thiết thực…”.

(Trích thư của cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt ngày 11/11/1992)

Giai thuong chap canh tai nang tre - Anh 2

Suốt 20 năm qua, Quỹ Hỗ trợ Tài năng trẻ Việt Nam đã đồng hành và tôn vinh nhiều gương mặt trẻ tài năng trên cả nước (Trong ảnh: Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch T.Ư Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân trao tặng bằng khen cho 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu năm 2014). Ảnh: Như Ý.