PN - Chương trình truyền hình thực tế (THTT) âm nhạc chính thức du nhập vào Việt Nam vào năm 2007 với Vietnam Idol và kéo theo sự “nhập khẩu” của tên gọi sang trọng Giám đốc âm nhạc.

Vị trí này đầu tiên được ghi danh cho nhạc sĩ Minh Châu với vai trò là người chịu trách nhiệm tất cả nội dung âm nhạc cũng như biên tập, dàn dựng các vòng thi và tất cả các tiết mục trong suốt chương trình Vietnam Idol. Có thể hiểu, đây là vai trò “đại tổng quản” của chương trình, bởi ngoài Minh Châu ra thì còn có các nhạc sĩ Đức Trí, Võ Thiện Thanh, Chu Minh Ký… góp phần không nhỏ ở từng vòng thi. THTT ngày càng phát triển, vị trí Giám đốc âm nhạc (hay có chương trình gọi là Giám đốc nghệ thuật) càng quen thuộc hơn.

Ở một quy mô không dài hạn như các cuộc thi kể trên, mà chỉ đơn thuần là một đêm diễn của một nhạc sĩ, ca sĩ… nhà sản xuất lại chuộng khái niệm đạo diễn âm nhạc hơn. Vai trò trên chỉ gói gọn trong một đêm liveshow, live concert. Với những đêm nhạc định kỳ hàng tháng, hàng quý thì vị trí này còn được nâng cấp lên thành Giám đốc nghệ thuật như nhạc sĩ Hồng Kiên với chuỗi chương trình In the spotlight (Tâm điểm âm nhạc), Thanh Tâm (Dấu ấn)…

Về cơ bản, từ trước đến nay khi sản xuất một chương trình ca nhạc thì vị trí của người biên tập là không thể thiếu. Chính biên tập sẽ là người lên ý tưởng chương trình, đường dây câu chuyện và chọn bài hát phù hợp… Vì vậy, thực chất những tên gọi như đạo diễn âm nhạc, Giám đốc âm nhạc, Giám đốc nghệ thuật cũng chỉ là việc nâng cấp hào nhoáng, “làm sang” từ vị trí cơ bản này.

Huy Tuấn là một trong những gương mặt quen thuộc trong vai trò Giám đốc âm nhạc THTT thời gian qua

Trước cơn bão của THTT, giới nhạc sĩ cũng lấn sân khá nhiều không chỉ với vai trò giám khảo hoạt ngôn mà còn vị trí Giám đốc âm nhạc. Một số cái tên còn “nhẵn mặt” trước cơn lốc này, điển hình là Phương Uyên với hai mùa liên tiếp Giọng hát Việt (2012, 2013), Giọng hát Việt nhí mùa đầu tiên và Nhân tố bí ẩn (sắp tới có thể là Cặp đôi hoàn hảo nữa) với một phong cách âm nhạc, chọn bài gần như y chang nhau khiến các chương trình này giảm nhiệt, rớt rating đáng kể cũng là điều dễ hiểu.

Hay một Huy Tuấn gần như cùng lúc thực hiện Vietnam Idol 2014, Tuyệt đỉnh tranh tàiHọc viện âm nhạc… với cách chọn bài, rèn giũa thí sinh theo mô týp chung, khiến khán giả phải lắc đầu ngán ngẩm vì không tìm đâu ra sự khác biệt. Đó cũng là một trong những nguyên nhân khiến THTT ca hát ngày càng hụt hơi và thiếu chất lượng.

Một số tên tuổi khác trong làng nhạc, dù được mời đảm nhiệm vai trò này nhưng… tích cực từ chối như Võ Thiện Thanh, họa hoằn thì chỉ nhận lời làm cố vấn như Đức Trí và một trong những gương mặt đầu tiên tham gia THTT cũng tuyên bố “cạch mặt” các chương trình này là nhạc sĩ Tuấn Khanh…

Đa phần những nhạc sĩ trong nhóm này đều cho rằng, nếu đúng với chức danh Giám đốc âm nhạc không thể chỉ là chuyện đứng tên mà phải thực hiện cho “ra ngô ra khoai” với những tác động tích cực về chuyên môn. Không làm tròn vai trò thì nói không là điều nên làm!

KHÁNH NGUYỄN