Xác định thực hiện hoạt động giám sát, phản biện xã hội, tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của MTTQ các cấp, Ban Thường trực UBMTTQ tỉnh Bắc Giang hướng dẫn MTTQ các cấp chủ động xây dựng chương trình, kế hoạch giám sát hằng năm, trong đó lựa chọn những nội dung giám sát theo các lĩnh vực mà nhân dân và xã hội đang quan tâm, phù hợp với thực tiễn của địa phương.

Trong 2 năm triển khai thực hiện Quyết định số 217-QĐ/TW về Quy chế giám sát và phản biện xã hội và Quyết định 218-QĐ/TW Quy định về MTTQ Việt Nam, các đoàn thể chính trị - xã hội và nhân dân tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, MTTQ tỉnh tổ chức trực tiếp giám sát 4 nội dung, đó là giám sát tổng rà soát việc thực hiện chính sách ưu đãi đối với người có công với cách mạng; giám sát thực hiện giải quyết các thủ tục hành chính theo mô hình một cửa, một cửa liên thông cấp xã; giám sát thực hiện các quy định về hỗ trợ xây dựng nông thôn mới và giám sát thực hiện chính sách giảm nghèo giai đoạn 2011-2015.

Hoạt động giám sát về Tổng rà soát chính sách đối với người có công của MTTQ các cấp đã góp phần đánh giá đầy đủ, toàn diện việc thực hiện chính sách của Đảng và Nhà nước đối với người có công, đáp ứng nguyện vọng của người có công và toàn xã hội.

Thực hiện giám sát thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông cấp xã, đã kiến nghị 14 nhóm giải pháp đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao chỉ số năng lực cạnh tranh, tăng mức độ hài lòng của người dân. Từ giám sát xây dựng nông thôn mới, Mặt trận đã kiến nghị 08 nhóm giải pháp, cách làm về công khai dân chủ, phát huy giám sát đầu tư của cộng đồng, các hình thức tự quản, mở rộng thực hiện cơ chế đặc thù trong xây dựng các công trình trên địa bàn dân cư; chỉ ra 04 nội dung đối với các cấp, các ngành trong việc tháo gỡ những khó khăn vướng mắc, thực hiện tốt chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới trong thời gian tới.

Hoạt động phản biện xã hội, tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền của MTTQ tỉnh Bắc Giang đã từng bước được triển khai thực hiện từ tỉnh đến cơ sở. MTTQ các cấp đã tổ chức 29 hội nghị phản biện, có 1.315 người dự với 369 ý kiến tham gia với tinh thần trách nhiệm cao, đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết, sâu sắc.

Bên cạnh những kết quả đạt được, việc triển khai thực hiện Quyết định 217, 218 còn một số hạn chế đó là việc tuyên truyền, vận động, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của nhân dân có lúc, có nơi chưa kịp thời. Thực hiện nhiệm vụ giám sát của MTTQ cấp cơ sở còn chưa chủ động, mang tính hình thức. Công tác phản biện chưa thực hiện rõ nét, chủ yếu thực hiện ở việc tham gia góp ý kiến vào dự thảo các văn bản của Trung ương, của tỉnh. Chưa phát huy vai trò của các chuyên gia, các Hội đồng tư vấn…

Nguyên nhân chủ yếu là do nhận thức của một số cấp ủy, chính quyền về vai trò, tác dụng giám sát, phản biện xã hội của MTTQ và các đoàn thể chưa đầy đủ. Đội ngũ cán bộ MTTQ và các đoàn thể còn thiếu, năng lực nhìn nhận, phân tích vấn đề, đánh giá và kết luận trong quá trình giám sát, phản biện xã hội còn hạn chế. Điều kiện và kinh phí hoạt động của MTTQ các cấp, nhất là cấp cơ sở còn gặp nhiều khó khăn.

Để thực hiện tốt nhiệm vụ giám sát, phản biện, tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền trong thời gian tới, MTTQ các cấp cần tập trung thực hiện tốt việc xây dựng quy trình lắng nghe ý kiến nhân dân, tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền triển khai thực hiện trong hệ thống MTTQ các cấp. Hằng năm, báo cáo thường trực cấp ủy, thông báo với chính quyền cùng cấp nội dung, xây dựng chương trình, kế hoạch giám sát, phản biện, tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền; phân công bộ phận thường trực tiếp nhận ý kiến nhân dân, ý kiến góp ý, thực hiện thường xuyên, đột xuất, định kỳ báo cáo tình hình nhân dân, tổng hợp ý kiến góp ý với cấp ủy, chính quyền.

Đặc biệt, quan tâm xây dựng, củng cố tổ chức, làm tốt công tác tuyên truyền, động viên nhân dân tham gia giám sát, phản biện, góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền; tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nâng cao nhận thức, trách nhiệm, năng lực, kỹ năng của cán bộ MTTQ chuyên trách và Trưởng ban công tác Mặt trận khu dân cư. Nâng cao hiệu quả hoạt động, phát huy vai trò, trách nhiệm của các Hội đồng tư vấn, Ban tư vấn Ủy ban MTTQ, ủy viên Ủy ban MTTQ các cấp, người uy tín, tiêu biểu trong đồng bào dân tộc, chức sắc tôn giáo...

Diêm Hồng Linh
(Phó Chủ tịch UBMTTQ tỉnh Bắc Giang)