(ANTĐ) - Hôm qua, 15-10, phiên họp thứ 25 của ủy ban Thường vụ Quốc hội đã khai mạc tại Hà Nội. Trong ngày làm việc đầu tiên, UBTVQH đã cho ý kiến về dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng và Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp; việc sửa đổi Biểu thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu.

Theo dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng (GTGT) và Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) do Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh trình bày, các dự án đầu tư xây dựng nhà ở cho các đối tượng là HSSV, công nhân làm việc tại các KCN và người có thu nhập thấp tới đây sẽ được áp mức thuế suất GTGT 5% thay vì mức 10% hiện hành. Thuế suất thuế TNDN đối với các DN có dự án đầu tư này cũng sẽ được giảm xuống mức 10%, miễn thuế 4 năm và giảm thuế tối đa 9 năm tiếp theo. Một vấn đề quan trọng khác cũng thuộc chính sách thuế đã được UBTVQH cho ý kiến là biểu khung thuế suất thuế xuất khẩu, thuế nhập ưu đãi đối với một số nhóm hàng. Trong đó, nhóm hàng được nhiều ý kiến quan tâm hơn cả là cá. Chính phủ đề nghị hạ mức khung thuế suất thuế nhập khẩu với một số mặt hàng cá xuống còn 0-26% và 0-27% (mức hiện hành là 10-26 % và 10-27%). Một vấn đề quan trọng khác cũng thuộc chính sách thuế đã được UBTVQH cho ý kiến là biểu khung thuế suất thuế xuất khẩu, thuế nhập ưu đãi đối với một số nhóm hàng. Trong đó, nhóm hàng được nhiều ý kiến quan tâm hơn cả là cá. Chính phủ đề nghị hạ mức khung thuế suất thuế nhập khẩu với một số mặt hàng cá xuống còn 0-26% và 0-27% (mức hiện hành là 10-26 % và 10-27%). Đề xuất trên được xem là động thái khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, làm giảm bức xúc về nhà ở cho các đối tượng học sinh, sinh viên, công nhân, viên chức ở đô thị. Thống kê cho thấy, các ký túc xá hiện nay mới chỉ đáp ứng được khoảng 20% nhu cầu ở của HS, SV. Trong khi đó, đến năm 2015, quy mô đào tạo của mạng lưới các trường đại học và cao đẳng đạt khoảng 3 triệu người (chưa kể các trường dạy nghề). Năm 2020, con số này lên tới 4,5 triệu người. Tương tự, cả nước hiện có 1 triệu lao động trực tiếp làm việc trong các khu công nghiệp và khoảng 1,2 - 1,5 triệu lao động gián tiếp song mới có khoảng 20% tổng số công nhân lao động có chỗ ở. Chủ nhiệm ủy ban (UB) Tài chính - Ngân sách của Quốc hội, ông Phùng Quốc Hiển cho biết, sau khi xem xét quá trình chuẩn bị dự án luật và căn cứ vào tình hình thực tiễn, đa số thành viên UB tán thành sự cần thiết ban hành luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT và Luật Thuế TNDN. Có những ý kiến đề nghị Chính phủ tính toán, dự báo làm rõ tổng nhu cầu nhà ở cho các đối tượng chính sách trong những năm tới; đồng thời dự kiến số giảm thu ngân sách Nhà nước nếu áp dụng thuế suất ưu đãi cho các DN có dự án xây dựng nhà ở chính sách. Một số thành viên UBTVQH yêu cầu, việc ưu đãi thuế phải đảm bảo tạo ra lợi ích thực sự cho các đối tượng chính sách kể trên. Trưởng ban Dân nguyện Trần Thế Vượng băn khoăn: “Ưu đãi gián tiếp chưa chắc đến được đúng người cần thụ hưởng. Nhìn vào việc xây dựng nhà tái định cư thời gian qua có thể thấy rất nhiều người mua nhà không phải đối tượng tái định cư”. Đồng tình với quan điểm này, Chủ nhiệm UB Văn hóa giáo dục thanh niên, thiếu niên, nhi đồng ông Đào Trọng Thi nhận xét: “Nhiều nhà gọi là giá rẻ nhưng giá không hề rẻ, người mua được không phải là người khó khăn cần được hỗ trợ. Phải có tiêu chuẩn cả về xây dựng và dịch vụ của những khu nhà trong dự án được ưu đãi, làm sao để HSSV được thuê nhà ở những khu này thực sự là đối tượng khó khăn”. Ông Phùng Quốc Hiển cho biết, trong quá trình thẩm tra dự án luật, một số ý kiến trong UB này chưa tán thành với việc sửa đổi 2 luật. Các ý kiến không tán đồng với việc sửa đổi cho rằng “do năng lực quản lý còn hạn chế nên việc kiểm soát giá mua, giá bán nhà thực tế đang gặp rất nhiều khó khăn. Vì vậy cho dù Nhà nước có áp các chính sách ưu đãi, trong đó có ưu đãi về thuế để doanh nghiệp hạ giá thành thì chưa chắc giá bán, giá thuê nhà sẽ được giảm. Đối tượng là người có thu nhập thấp, công nhân, học sinh, sinh viên sẽ không được hưởng lợi, còn Nhà nước bị thất thu ngân sách.” Ngoài ra, việc căn cứ vào đối tượng mua nhà để áp dụng 2 mức thuế suất VAT khác nhau (5% và 10%) là rất phức tạp, dễ bị doanh nghiệp lợi dụng để hoàn thuế VAT. Việc tách bạch giữa các đối tượng mua nhà để khấu trừ thuế VAT cho doanh nghiệp là không đơn giản, sẽ dẫn đến phát sinh tiêu cực. Thế nên, có ý kiến đề nghị nên hỗ trợ trực tiếp cho người thuê, mua nhà.