LHQ bắt đầu nỗ lực cung cấp viện trợ nhân đạo quy mô lớn cho người dân sống trong những khu vực đang bị bao vây của Syria, tận dụng tối đa những ngày khá yên ắng tại quốc gia Trung Đông này.

Thời điểm thực thi lệnh ngừng bắn như hiện nay ở Syria là “cơ hội vàng” để LHQ và các tổ chức nhân đạo trên khắp thế giới chuyển hàng viện trợ đến đây.

Chuyến hàng đầu tiên của LHQ, tại thời điểm lệnh ngừng bắn ở Syria có hiệu lực, đến Syria trong ngày 29-2, cung cấp viện trợ cho khoảng 150.000 người dân tại những khu vực bị bao vây trong vòng 5 ngày tới. Trong khi đó, các tổ chức nhân đạo khác cũng đang lên kế hoạch tận dụng thời gian tạm lắng để cung cấp thực phẩm, nước và thuốc men đến 6 thị trấn nguy cấp nhất trong tuần này.

Hang vien tro o at vao Syria - Anh 1

Hàng viện trợ vào Syria từ biên giới Thổ Nhĩ Kỳ. Ảnh: Reuters

Điều phối viên nhân đạo của LHQ về Syria Yacoub el-Hillo gọi lệnh ngừng bắn lần này chính là “cơ hội tốt nhất mà người dân Syria có được sau 5 năm xung đột đẫm máu”. Tuy nhiên, LHQ khẳng định cần phải có sự chấp thuận của các bên tham chiến Syria trước khi họ có thể tiếp tục mở rộng việc cung cấp viện trợ. Bởi thực tế, những nỗ lực cung cấp viện trợ bằng máy bay cho khu vực Deir al-Zour bị IS bao vây hồi tuần trước đã thất bại khi một số pallet (tấm nâng hàng từ máy bay xuống) bị hư hỏng, mất hoặc đổ xuống nơi không có người ở. “Ban đầu, chúng tôi cố gắng cung cấp lương thực trên bộ vì đây là cách hiệu quả nhất, nhưng khó khăn là một số khu vực chúng tôi không thể tiếp cận bằng đường bộ”, Greg Barrow, phát ngôn viên Chương trình Lương thực thế giới của LHQ (WFP), nói với BBC.

LHQ ước tính, gần 500.000 người sống trong điều kiện bị bao vây trong tổng số 4,6 triệu người gặp khó khăn trong việc tiếp cận cứu trợ. Cơ quan quyền lực nhất thế giới này tuyên bố sẵn sàng cung cấp viện trợ cho khoảng 1,7 triệu người ở những khu vực khó tiếp cận cho đến cuối tháng 3 tới và hy vọng lệnh ngừng bắn sẽ được tuân thủ.

Thỏa thuận ngừng bắn, nói chung, vẫn nguyên vẹn. BBC dẫn nguồn tin từ nhóm đối lập Syria cho biết, tình hình trong ngày 29-2 - ngày ngừng bắn thứ ba - đã tốt hơn nhiều so với ngày thứ hai. Dù vậy, cả hai phe nổi dậy và chính phủ vẫn cáo buộc nhau có những hành động vi phạm. Phe đối lập do phương Tây hậu thuẫn phàn nàn về hàng chục hành động vi phạm vào cuối tuần qua, bao gồm cả các cuộc không kích xung quanh Aleppo.

Trong khi đó, theo Reuters, chính phủ Syria cáo buộc “lực lượng khủng bố” nã đạn vào Latakia. Theo các nguồn tin, các nhóm nổi dậy vũ trang dọc biên giới giữa Syria và Thổ Nhĩ Kỳ - hấu hết là những phần tử khủng bố của Mặt trận Al-Nusra - bắn 10 quả đạn cối và rocket tự chế vào tỉnh Latakia. Tổ chức Giám sát Nhân quyền Syria (SOHR) cũng xác nhận, giao tranh vẫn tiếp diễn giữa lực lượng chính phủ và IS trong khu vực ở phía đông nam tỉnh Aleppo.

Nga cũng phàn nàn về “những sự cố vi phạm” trong vòng 24 giờ qua, trong đó có sự vi phạm của Thổ Nhĩ Kỳ, các nhóm nổi dậy ôn hòa và các tổ chức khủng bố. Tuy nhiên, theo Moscow, tính tổng thể, lệnh ngừng bắn đang được thực thi chặt chẽ. Trẻ em ở thành phố Aleppo đã đến trường học trong ngày đầu tuần 29-2 mà không phải lo sợ các cuộc tấn công. “Các giáo viên thường cấm chúng em đi ra ngoài sân chơi vì lo sợ các cuộc không kích nhưng hôm nay chúng em đã đi ra ngoài và chơi”, Ranim, 10 tuổi, một học sinh ở Aleppo cho biết.

Tất nhiên, còn quá sớm để đưa ra những đánh giá cụ thể. Nhưng thực tế cho thấy, cơ hội duy trì lệnh ngừng bắn tại Syria vẫn rất mong manh do cả hai bên đều không hề tin tưởng lẫn nhau. Yếu tố quan trọng là thỏa thuận ngừng bắn do Moscow và Washington dàn xếp không được áp dụng tại các vùng lãnh thổ do các nhóm thánh chiến như IS và Mặt trận Al-Nusra kiểm soát. Nhưng điều đáng nói là hai nhóm này đang kiểm soát hơn một nửa lãnh thổ Syria.

Khả Anh