Để tiếp nối di sản của vị Tổng thống gốc Phi đầu tiên trong lịch sử nước Mỹ, đảng Dân chủ đã lựa chọn một nữ ứng viên đầy sức mạnh và kinh nghiệm chính trị, trong khi đảng Cộng hòa lại lựa chọn một ứng viên tai tiếng với các phát ngôn phân biệt chủng tộc và giới tính. Nhưng quan trọng nhất vẫn là quyết định của người dân Mỹ.

Hillary Clinton - Donald Trump: Dan My chon ai? - Anh 1

Hillary Clinton và Donald Trump đang chạy nước rút trong cuộc đua vào Nhà Trắng.

Chính sự lựa chọn ứng viên đã tạo nên sự tương phản cực mạnh giữa hai đảng phái chính trị truyền thống của nước Mỹ. Việc Donald Trump có vươn lên dẫn đầu, như phía đảng Cộng hòa thúc giục, để trở thành ứng viên đại diện đảng tham gia tổng tuyển cử dường như không còn quan trọng nữa; khi danh tiếng của đảng Cộng hòa dường như đã bị tổn hại nhiều vì Trump.

Đương nhiên việc ông Trump đạt được vị trí như hiện tại chịu rất nhiều chỉ trích từ ngay cả phía nội bộ đảng, từ các chính trị gia hàng đầu như Mark Kirk, Lindsey Graham, Newt Gingrich, Paul Ryan hay Mitch McConnell... nhưng họ vẫn bất lực trước sự trỗi dậy mạnh mẽ của Trump.

Tuy nhiên điều đó không có nghĩa cuộc tổng tuyển cử sẽ nghiêng hẳn về phía bà Hillary Clinton. Các lá phiếu thăm dò mới đây cho thấy cuộc đối đầu giữa Clinton và Trump là rất khốc liệt do khoảng cách khá sít sao. Tỷ lệ ủng hộ Trump tuy yếu hơn nhưng lại rất ổn định. Nhà tài phiệt địa ốc này, ngoài ra, sẽ còn tiếp tục trở thành chủ đề nóng hổi trên các mặt báo. Đó là còn chưa kể, giờ đây Trump đã nhận được sự ủng hộ từ đa số chính trị gia đảng Cộng hòa.

Những thống kê mới cho thấy tín hiệu tái đoàn kết từ phía đảng Dân chủ, nhưng vấn đề với bà Clinton là phải giành được các lá phiếu bầu của những cử tri từng ủng hộ đối thủ của bà- ông Bernie Sanders trong cuộc tổng tuyển cử sắp tới. Những vấn đề của nước Mỹ mà ông Sanders từng nêu trong chiến dịch của mình- bao gồm cải cách tài chính, bình đẳng thu nhập, giảm chi phí trường đại học, được xem rất được lòng cử tri Mỹ và khó có thể thay thế được.

Trong khi, bà Clinton được dự đoán sẽ gặp phải nhiều thách thức mà do chính bản thân mình từng gây ra trước đây; tỷ lệ những người không ủng hộ bà cũng khá cao. Vấn đề xuyên suốt từ trước tới nay của cựu Ngoại trưởng Mỹ chính là sự trung thực và đáng tin cậy- bắt nguồn từ vụ phanh phui sử dụng tài khoản email cá nhân của bà.

Dù sao thì việc bà Clinton trở thành nữ ứng viên đầu tiên đại diện cho một chính đảng của Mỹ ra tranh cử Tổng thống cũng là một khoảnh khắc lịch sử. Đối với một quốc gia đang ngập tràn sự chia rẽ như Mỹ thì việc thúc đẩy sức mạnh của nữ giới trong chính trị sẽ đóng vai trò hàn gắn hiệu quả. Nó không chỉ có nghĩa rằng phụ nữ có thể làm lãnh đạo, mà còn cho thấy các vấn đề của phụ nữ như bình đẳng thu nhập, bình đẳng chăm sóc y tế, và gia đình cũng quan trọng đối với tất cả mọi người.

Kết quả các cuộc thăm dò mới nhất

Dù sao thì điều quan trong nhất là người Mỹ sẽ lựa chọn ai trong hai ứng viên sừng sỏ này. Chúng ta có thể phần nào dự đoán được thông qua các lá phiếu thăm dò mới nhất.

Cuộc thăm dò mới nhất của hãng Real Clear Politics (RCP) cho thấy bà Clinton, cựu Đệ nhất phu nhân và cựu Ngoại trưởng Mỹ, cao hơn 2 điểm so với đối thủ Trump. Các cuộc thăm dò của CBS News/ New York Times cho thấy bà Clinton cao hơn tới 6 điểm, trong khi các cuộc thăm dò của ABC News, Washington Post và Fox News Polls cho thấy Trump vượt qua bà Clinton 3 điểm.

Bản đồ bầu cử mà RCP lập ra mới đây cho thấy bà Clinton giành được 194 phiếu, Trump giành được 164 phiếu trong tổng số 180 phiếu cử tri đoàn cần phải tranh giành. Một ứng viên cần có 270 phiếu cử tri đoàn để giành chiến thắng trong tổng tuyển cử.

Hiện có khoảng 11 bang dường như đã chắc chắn nằm trong tay Donald Trump: Idaho, Wyoming, North Dakota, Nebraska, Kansas, Oklahoma, Arkansas, Alabama, Tennessee, Kentucky và West Virginia. Về phần mình, bà Clinton đã nắm chắc số phiếu bầu từ các bang: New York, Massachusetts, Rhode Island, Maryland, Washington D. C, Hawaii và Vermont.

Các bang còn lại sẽ là phần thưởng cho ai chiến thắng cuộc tranh giành các lá phiếu giữa hai ứng viên, trong khi một số bang như Florida, Pennsylvania, Ohio, North Caroline và Virginia sẽ lựa chọn người mà họ ủng hộ bằng cách tung đồng xu.

Cả bà Clinton và ông Trump đều đang hướng tới đại hội đảng tổ chức trong tháng 7 tới trong khi phải đối mặt với nhiều tranh cãi. Đối với bà Clinton, đó là sự hiện diện của đối thủ Bernie Sanders, người vẫn chưa chịu từ bỏ cuộc đua phía đảng Dân chủ và đang tìm một vai trò lớn hơn trong việc hình thành lại nền tảng của đảng. Đối với Trump, đó là những lời chỉ trích kịch liệt ngay trong nội bộ đảng Cộng hòa.

Đại hội đảng Dân chủ sẽ được tổ chức từ ngày 25 đến 29/7 ở Philadelphia, còn phía đảng Cộng hòa từ ngày 18 đến 21/7 tại Cleveland.

Chọn ai?

Giới chuyên gia kinh tế học cho rằng họ có thể dự đoán kết quả tổng tuyển cử nếu nhìn vào các vấn đề mà người dân Mỹ đang quan tâm.

Nhà kinh tế học Gregory Daco - Giám đốc kinh tế vĩ mô thuộc đại học kinh tế Oxford, cho hay đa số người Mỹ hiện nay quan tâm tới vấn đề kinh tế nước nhà và tăng lương cơ bản, đảm bảo công ăn việc làm và chi phí sinh hoạt. Những nhà kinh tế học bởi vậy có thể sử dụng các thông số này để đưa ra dự đoán về kết quả bầu cử.

Không có gì ảnh hưởng mạnh hơn đến tâm lý các cử tri bằng vấn đề lương của họ, và trên mặt trận này bà Clinton đang nhỉnh hơn Trump nhờ vào việc tăng lương ở nước Mỹ trong năm nay. Dù chỉ tăng khoảng 2,5%, nhưng nó cũng đủ để khiến cử tri Mỹ thêm tin tưởng vào những hứa hẹn đảm bảo thu nhập người dân của bà Clinton.

Ngoài ra, thị trường việc làm ở Mỹ khởi sắc cũng là một điểm cộng cho ứng viên đảng Dân chủ. Các nghiên cứu mới đây cho thấy khi tỷ lệ thất nghiệp ở Mỹ ở dưới mức 8%, cử tri sẽ có xu hướng ủng hộ đảng cầm quyền. Hiện nay tỷ lệ này ở mức 4,7%, thấp nhất kể từ cuối năm 2007, nên đảng Dân chủ - chủ trương giảm tỷ lệ thất nghiệp- chắc chắn sẽ được lòng cử tri Mỹ.

Trong khi đó, không bất ngờ gì khi một báo cáo về lao động mới nhất của chính phủ Mỹ đã gọi Donald Trump là “kinh khủng” và là “một trái bom nổ chậm”, xét về vấn đề kinh tế và xã hội nước Mỹ.

Còn đối với Oxford, bên đầu tiên đưa ra kết quả tổng tuyển cử thông qua nghiên cứu các con số, họ dự đoán rằng bà Clinton sẽ trở thành Tổng thống đời tiếp theo của nước Mỹ bằng một chiến thắng hết sức sít sao: Giành được 50,05% số phiếu bầu so với 49,95% của Donald Trump.

Linh Chi