Một trong những chiêu lấy lòng cử tri yêu thích của ứng cử viên tổng thống Donald Trump là đi đâu cũng dọa bỏ tù bà Clinton nếu đắc cử vì cựu ngoại trưởng Mỹ dính vụ xì-căng-đan Emailgate

Mặc dù thu được 3 triệu phiếu phổ thông nhiều hơn đối thủ, bà Hillary Clinton vẫn thất cử một cách đau đớn. Trong cuốn hồi ký "What happened" mới phát hành, bà thừa nhận đã bị câu nói hù dọa của ông Donald Trump ám ảnh một thời gian khiến không khỏi hoang mang.

"Trong đầu tôi cứ vang lên không ngừng cái câu "bỏ tù bà ta đi" được hát vang nhiều lần trong những cuộc mít-tinh của ông Donald Trump. Trong lần tranh luận tay đôi lần thứ hai, ông ta nói nếu thắng cử sẽ bỏ tù tôi (về vụ xì-căng-đan thư điện tử). Giờ đây ông ta thắng rồi, không biết số phận tôi sẽ ra sao" - bà Clinton viết trong hồi ký.

Tai tiếng không kém vụ Watergate

Emailgate (cụm từ chỉ vụ xì-căng-đan liên quan đến hơn 30.000 lá thư điện tử của bà Clinton do báo chí Mỹ đặt) xuất phát từ một sự kiện tưởng chừng như chẳng liên quan gì cả: Ngày 11-9-2012, lãnh sự quán Mỹ ở Benghazi, thành phố lớn thứ hai của Lybia, bị al-Qaeda tấn công làm 4 người Mỹ thiệt mạng, trong đó có đại sứ Mỹ ở Libya.

Trong quá trình điều tra sau đó của Hạ viện Mỹ nhằm xác định những người chịu trách nhiệm trong vụ tấn công này, người ta phát hiện Ngoại trưởng Hillary Clinton (2009-2013) dùng máy chủ riêng để trao đổi email với cộng sự thông qua một địa chỉ không phải do chính quyền cấp, đồng nghĩa với việc không được bảo mật theo quy định.

Hillary Clinton - noi dau khon nguoi:: Bi doa bo tu neu that cu - Anh 1

Phản ứng của bà Hillary Clinton trước tuyên bố bất ngờ của ông James Comey. Ảnh: Gideon

Điều này, theo đánh giá của Cục An ninh Quốc gia Mỹ (NSA), là một sự bất cẩn nghiêm trọng vì các cơ quan tình báo nước ngoài có thể đọc lén nội dung email một cách dễ dàng, đe dọa an ninh quốc gia. Cuối năm 2014, Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) yêu cầu bà Clinton cung cấp hơn 30.000 thư điện tử của bà cho cơ quan này xem xét.

Ngày 2-5-2015, The New York Times là tờ báo đầu tiên tiết lộ cuộc điều tra. Kế đó, hàng loạt báo đài khác cũng phản ánh, bênh vực có, lên án cũng có. Vụ việc mau chóng trở thành một xì-căng-đan mà ứng cử viên Donald Trump lợi dụng ngay và mô tả nó "nghiêm trọng không kém vụ Watergate". Dư luận nghi ngờ bà Clinton để lộ bí mật quốc gia, trong khi bà khẳng định hoàn toàn vô hại vì đa số "chỉ liên quan đến cá nhân tôi".

Đáng chú ý là sự cố kể trên xảy ra vài tuần trước khi bà Clinton chính thức tham gia cuộc chạy đua vào Nhà Trắng. Ngay từ đầu, nó báo hiệu điềm gở cho tương lai chính trị của bà.

Ngày 5-7-2016, ông James Comey, Giám đốc FBI, truyên bố cuộc điều tra đã kết thúc. FBI không phát hiện chứng cứ nào chính đáng để khởi tố hình sự bà Clinton. Thế nhưng, ông Comey có nói thòng một câu khiến bà Clinton không khỏi thấy nhột. Cụ thể, ông ta trách bà Clinton quá bất cẩn khi sử dụng máy chủ riêng và trao đổi những email không được mã hóa trong lúc thực hiện nhiệm vụ ngoại trưởng. Đây là một nhận xét mà lúc đó bà Clinton cho rằng "không công bằng".

Sai lầm quá lớn

Tuy vậy, giờ đây nhìn lại, bà Clinton thấy trong số các sai lầm do chủ quan mà có - được liệt kê giấy trắng mực đen trong hồi ký "What happened", đó là sai lầm nghiêm trọng nhất khiến bà thất cử.

Bước ngoặt kịch tính nhất trong vụ bê bối này là vào hôm 28-7-2016, tức trước thời điểm toàn dân Mỹ đi bỏ phiếu bầu người lãnh đạo cao nhất 10 ngày, FBI bất ngờ tuyên bố tiếp tục điều tra hình sự vụ Emailgate. Cũng giống như lần trước, lý do được nêu ra khá "trời ơi": Trong lúc điều tra một vụ án khác liên quan đến nghị sĩ Anthony Weiner - chồng cũ của bà Huma Abedin, phụ tá ngoại trưởng Clinton - bị cáo buộc tội âm mưu xâm hại tình dục gái vị thành niên, các nhà điều tra phát hiện trong laptop của ông này lưu 10.000 thư điện tử không được bảo mật đến nơi đến chốn mà Abedin gửi và nhận từ bà Clinton trong lúc làm nhiệm vụ phụ tá.

Điều lạ thường là Abedin thề thốt trên tờ The Whashinton Post rằng "không biết tại sao chúng nằm trong chiếc laptop của chồng". FBI muốn biết mớ thư này có liên quan gì đến đống thư của bà Clinton mà họ đã điều tra trước đó hay không.

Rồi cũng bất ngờ không kém, 2 ngày trước khi bầu tổng thống Mỹ, ông Comey tuyên bố "không có gì" và hồ sơ vụ Emailgate tiếp tục được xếp vào ngăn tủ - một kết luận mà bà Clinton cho rằng "quá muộn".

Đây quả là một cú đấm như trời giáng vào sự nghiệp chính trị của ứng cử viên Hillary Clinton. Thật vậy, trong "9 ngày làm rung chuyển nước Mỹ" đó, các chuyên gia cho rằng bà Clinton đã mất từ 3% đến 4% số phiếu bầu khiến bà thất cử.

Tiến thoái lưỡng nan

Một trong những quyết định khó khăn nhất của bà Clinton sau khi thất cử là có nên dự lễ đăng quang của tân tổng thống Donald Trump hay không, nhất là sau khi ông hăm bỏ tù bà nếu đắc cử trong lần tranh luận tay đôi thứ 2. Dư luận sẽ nói gì nếu bà viện cớ từ chối? Còn nếu đi dự thì liệu bà có chịu được những điều trái tai gai mắt?

Sau khi đắc cử, ông Donald Trump không đả động gì đến chuyện đó, ngay cả hiện giờ cũng vậy. Tuy nhiên, khi cuối cùng miễn cưỡng lên áo quần cùng chồng đi dự lễ đăng quang của tân tổng thống Mỹ với tư cách cựu đệ nhất phu nhân và ứng cử viên đối lập "cho phải đạo", bà Clinton vẫn cảm thấy bất an. Theo truyền thống, tất cả những vị tổng thống tiền nhiệm còn sống đều được mời dự lễ. Vợ chồng bà Clinton không là ngoại lệ.

Bà lo sợ bị công chúng ủng hộ ông Donald Trump la ó hoặc nghe lại câu hát đáng ghét "bỏ tù bà ấy đi". Bà còn phải đọc bài diễn văn chúc mừng tân tổng thống, người mà bà cho rằng mình thua "không tâm phục khẩu phục". Cái cảm giác khó chịu này đã được bà Clinton kể lại khá tỉ mỉ trong hồi ký "What happened".

Kỳ tới: Người Mỹ không muốn có nữ tổng thống

NGUYỄN CAO