Sau 2 năm đưa vào SX trên nhiều chân đất, tại nhiều vùng khác nhau từ miền núi đến đồng bằng, cả vùng ven biển, giống lúa thuần Hoa ưu 109 đã khẳng định nhiều tính ưu việt.

Vụ thu 2013 này, ngành nông nghiệp Bình Định tin tưởng đưa giống lúa nói trên vào SX trên cánh đồng mẫu lớn tại xã Cát Nhơn (Phù Cát), một lần nữa Hoa ưu 109 tạo được niềm tin lớn trong nông dân.

Trên đường ra thăm CĐML có diện tích 46,5 ha tại thôn Đại Hữu, xã Cát Nhơn (Phù Cát, Bình Định), ông Hồ Ngọc Hùng, Phó GĐ Sở NN-PTNT tỉnh Bình Định, giới thiệu sơ lược: “Giống lúa thuần Hoa ưu 109 do Cty TNHH Đầu tư & phát triển Việt Hoa chọn tạo, sau đó chuyển nhượng quyền sở hữu SX và kinh doanh cho Cty CP TCty Giống cây trồng - con nuôi Ninh Bình.

Giống này được Bộ NN-PTNT công nhận là giống cây trồng nông nghiệp mới vào tháng 8/2012. Bình Định đã đưa vào SX thử trên nhiều địa bàn, từ miền núi đến các huyện đồng bằng, cả trên những vùng đất nhiễm phèn, đâu đâu giống lúa này cũng cho thấy nhiều tính ưu việt, nông dân rất ưa chuộng”.

Tham quan CĐML SX giống Hoa ưu 109 tại xã cát Nhơn (Phù Cát-Bình Định)

Trước khi ra đến cánh đồng Hoa ưu 109, tôi không khỏi chạnh lòng khi nhìn thấy những thửa ruộng bông lúa đã mẩy vàng. Nông dân Nguyễn Văn Sinh (SN 1950) ở thôn Đại Hữu cùng thăm đồng với chúng tôi mở lời giải thích: “Đây là cánh đồng nằm ngoài mô hình CĐML, SX những giống lúa khác nhau. Cách đây 3 hôm, trên địa bàn thôn Đại Hữu xảy ra mưa to, gió rất mạnh, những thửa ruộng này hầu hết đều ngã mẹp sát đất, riêng ruộng trong mô hình CĐML làm giống Hoa ưu 109 vẫn trụ vững “như kiềng 3 chân”. Mưa gió to gió lớn mà Hoa ưu 109 không đổ ngã thì đủ biết nó “chịu đời” đến thế nào”.

Rồi ông Sinh nói thêm: “Vụ thu này nhà tui tham gia làm CĐML với 6 sào lúa giống Hoa ưu 109, đây là vụ đầu tiên tui làm giống lúa này. Vụ lúa thu những năm trước đây làm những giống khác, đạt lắm năng suất cũng chỉ cho chừng 60 tạ/ha, nếu làm lúa lai Nhị ưu 838 năng suất có tăng hơn nhưng cũng chỉ 74 tạ/ha. Thế nhưng vụ thu này, 6 sào lúa Hoa ưu 109 của tui cho năng suất chắc bắp 75 tạ/ha. Làm giống lúa thuần mà năng suất cho chẳng kém lúa lai, ngon ơ!”.

Nông dân Trần Quang Diệu ở cùng thôn đi bên cạnh góp lời: “Làm giống lúa này nông dân tụi tui giảm được nhiều khoản chi phí. Trước tiên là khâu giống, trước nay bà con quen sạ 7 - 8 kg giống/sào, nay giống Hoa ưu 109 chỉ sạ 5kg/sào những lúa vẫn dày kín ruộng. Tính với 46,5 ha trên CĐML, bà con giảm chi được 32 triệu đồng tiền giống.

Giống này ít sâu bệnh, suốt vụ chỉ phải bơm 1 lần thuốc phòng sâu đục thân và cây lúa vẫn phát triển khỏe mạnh. Chi phí phân bón cũng giảm, trước đây mỗi vụ bón 4 đợt phân, vụ này chỉ bón 3 đợt mà năng suất cho vẫn vượt trội so với nhiều thửa ruộng khác quanh vùng”.

Trong năm 2013 này, ngoài mô hình CĐML tại thôn Đại Hữu, xã Cát Nhơn này, huyện Phù Cát còn làm mô hình SX lúa Hoa ưu 109 tại vùng đất nhiễm phèn ở xã Cát Chánh, kết quả cho thấy giống lúa này cũng rất chịu trên chân đất này.

Ông Phan Sĩ Hùng, Phó phòng NN-PTNT huyện Phù Cát cho biết thêm: “Qua những mô hình, chúng tôi nhận thấy giống Hoa ưu 109 có khả năng thích nghi trên mọi chân đất, cả những vùng đất nhiễm phèn nặng. Bên cạnh đó, thời gian sinh trưởng của giống lúa này khá ngắn, vụ thu chỉ 90 ngày, vụ ĐX 105 ngày.

Trong bối cảnh SXNN đang phải đối mặt với thời tiết ngày càng bất thuận như hiện nay, làm lúa ngắn ngày là rất phù hợp. Trong khi đó, năng suất cho khá cao, trong vụ thu này tại CĐML, có những thửa ruộng thâm canh tốt năng suất cho đạt trên 75 tạ/ha. Hơn nữa, gạo Hoa ưu 109 hạt dài, khá ngon, thị trường đang ưa chuộng nên luôn có giá cao hơn so với một số giống lúa khác”.

Nông dân Nguyễn Văn Sinh tính toán: “Nhờ được giảm nhiều khoản chi phí nên ruộng trong mô hình SX lúa Hoa ưu 109 của tụi tui có tổng chi chỉ 20 triệu đồng/ha, trong khi đó ruộng ngoài mô có tổng chi phí hơn 21 triệu đồng/ha.

Trong khi đó, năng suất bình quân ruộng trong mô hình là hơn 71 tạ/ha, ruộng ngoài mô hình chỉ có 63 tạ/ha. Tổng chi thấp, tổng thu cao, do đó ruộng trong mô hình CĐML SX lúa Hoa ưu 109 của tụi tui có lãi ròng cao hơn ruộng ngoài mô hình hơn 7,5 triệu đồng/ha”.

Theo ông Vũ Văn Nga, TGĐ Cty CP TCty Giống cây trồng, con nuôi Ninh Bình, Bình Định là tỉnh đưa giống Hoa ưu 109 vào SX khá sớm, và thực hiện trên nhiều chân đất tại nhiều địa phương vụ thu 2013 này, Bình Định đưa giống Hoa ưu 109 vào SX trên chân đất cát ở huyện Tuy Phước.

Kết quả cho thấy năng suất lúa Hoa ưu 109 trên chân đất cát ở Tuy Phước có năng suất còn vượt trội hơn cả ở xã Cát Nhơn. Điều này chứng tỏ giống lúa thuần Hoa ưu 109 có thể “tự tin” trên mọi chân đất trên địa bàn tỉnh Bình Định.

Không chỉ vậy, cũng theo ông Nga, trong thời gian vừa qua, giống Hoa ưu 109 đã khẳng định ưu thế trên mọi vùng miền khắp cả nước, từ miền Bắc, miền Trung, các tỉnh Tây Nguyên và ĐBSCL. “Qua thực tiễn SX giống Hoa ưu 109 tại các địa phương khác trong nước, chúng tôi đề nghị bà con nông dân Bình Định chỉ nên gieo sạ từ 3,5 - 4 kg giống/sào (500 m2).

Hiện bà con đang gieo sạ 5 kg/sào, trông ruộng tốt là vậy nhưng cây lúa sinh trưởng trong môi trường khá “chật chội” nên năng suất cho chưa như ý. Nếu bà con thực hiện đúng theo khuyến cáo của chúng tôi, gieo sạ từ 3,5 - 4 kg/sào mà năng suất cho kém hơn hiện nay, chúng tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm bồi hoàn khoản thất thu. Bà con cứ yên tâm, bởi giống Hoa ưu 109 có sức đẻ nhánh rất mạnh”, ông Nga nói chắc nịch.

Còn theo ông Hồ Ngọc Hùng, PGĐ Sở NN-PTNT Bình Định, Hoa ưu 109 là giống lúa thuần có tiềm năng năng suất cao, có thời gian sinh trưởng ngắn nên phù hợp với bối cảnh biến đổi khí hậu hiện nay. Vụ hè tránh được nắng nóng và gió Nam gây lép, vụ thu né được những đợt mưa gió bất thường gây đổ ngã. Hơn nữa, là giống lúa thuần thì vụ này SX giống nguyên chủng, thu hoạch lên để lại làm giống cho vụ sau vẫn được, đỡ chi phí về giống cho nông dân.