Đó là câu hỏi đầy trăn trở nhưng rất tâm huyết của ông Huỳnh Tấn Vinh, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch (HHDL) TP Đà Nẵng, tại hội thảo bảo tồn Sơn Trà.

Tại TP Nẵng hội thảo khoa học bảo tồn và phát triển bền vững hệ sinh thái tự nhiên bán đảo Sơn Trà do HHDL TP Đà Nẵng và Viện sinh thái học Miền Nam  phối hợp tổ chức đang diễn ra tại Đà Nẵng (ngày 15-7), phần tham luận với chủ đề "để Sơn Trà trở thành điểm đến du lịch độc đáo" của ông Huỳnh Tấn Vinh, Chủ tịch HHDL TP Đà Nẵng, thu hút sự chú ý của gần 200 đại biểu các cơ quan Trung ương, các nhà khoa học trên cả nước chú ý.

Hoi thao Son Tra: Chon cong dong hay nhom nha dau tu giau co? - Anh 1

Ông Huỳnh Tấn Vinh trình bày tại hội thảo

Ông Vinh cho rằng nếu chọn chiến lược quy hoạch Sơn Trà với mật độ xây dựng cao nhiều khu nghỉ dưỡng, vui chơi, giải trí, thì sẽ đánh đổi hệ sinh thái Sơn Trà, đưa vọoc chà vá chân nâu vào danh sách tuyệt chủng, phá hủy một trong những rạn san hô đẹp nhất Việt Nam. Môi trường bị tàn phá, thiên nhiên không còn nguyên vẹn, rừng  nguyên sinh khó phục hồi. Ô nhiễm tiếng ồn, chất thải, ánh sáng đe dọa tới môi trường sống vọoc chà vá và động thực vật. Du khách đến và tiêu xài trong Sơn Trà, tiền thu được sẽ chảy vào túi một nhóm nhất định. Đồng thời, khai thác du lịch quá mức, Sơn Trà mất đi vẻ đẹp vốn có, mất đi lợi thế cạnh tranh, không thể thu hút khách trong dài hạn.

Vì vậy, theo ông Vinh Đà Nẵng nên chọn  chiến lược giữ nguyên hiện trạng Sơn Trà, quản lý đa dạng tự nhiên  phương thức bền vững để biến Sơn Trà thành điểm tham quan, du lịch sinh thái, tìm hiểu thiên nhiên, rạn san hô- hình thức du lịch cực kỳ hút khách, đồng thời bảo tồn được thiên nhiên hoang dã nét riêng Sơn Trà cho Đà Nẵng. Du khách đến Đà Nẵng với mục đích khám phá tham quan Sơn Trà nhưng sẽ nghỉ tại thành phố, đảm bảo lợi ích kinh tế cho toàn cộng đồng. "|Một Đà Nẵng giữ được Sơn Trà cục kỳ hoang dã bên cạnh một thành phố hiện đại thì sẽ là điểm đến độc nhất vô nhị trên thế giới. Sơn Trà sẽ góp phần hấp dẫn du khách từ khắc nơi và làm cho đời sống cộng đồng trở nên sung túc hơn, thu nhập của thành phố tăng trưởng bền vững hơn. Vậy chúng ta chọn môi trường, chọn cộng đồng hay chọn vì lợi ích của một nhóm những nhà đầu tư giáu có?", ông Vinh nêu lên trăn trở đầy trách nhiệm của mình.

Hoi thao Son Tra: Chon cong dong hay nhom nha dau tu giau co? - Anh 2

Sơn Trà- lá phổi xanh của TP Đà Nẵng

Để bảo tồn được môi trường Sơn Trà, ông Vinh cho rằng cần xây dựng qui chế nghiêm ngặt để giữ tính đa dạng sinh học tự nhiên. Hình thành việc phân khu bán đảo Sơn Trà để quản lý: Khu cho phép du lịch, khu du lịch hạn chế, khu nghiên cứu đặc biệt và khu hoang dã. Xây dựng và đưa vọoc chà vá chân nâu thành biểu tượng linh vật của Đà Nẵng, tương tự như gấu Trúc, kiwi, kanguru của các nước. Hạn chế triển khai các dự án ở thềm bờ biển tiếp giáp với núi Sơn Trà làm tăng nguy cơ phá hủy rạn san hô ven bờ, làm thay đổi dòng hải lưu, phá hủy bờ biển, ảnh hưởng kinh tế xã hội của dân cư. Đặc biệt cần hợp nhất Sơn Trà và vùng biển xung quanh đến Nam Hải Vân để hình thành khu dự trữ sinh quyển quốc tế UNESCO như mô hình khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm của Hội An nhằm mục đích bảo tồn cả hệ sinh thái trên cạn lẫn dưới nước.

Theo ông Vinh, phát triển du lịch Sơn Trà theo định hướng du lịch sinh thái bền vững  là hợp lý nhất. Vì vậy, cần được xây dựng trên nguyên tắc "giảm thiểu tác động môi trường và cung cấp các lợi ích tài chính trực tiếp cho bảo tồn". Từ đó, du khách được khám phá, tận hưởng, trải nghiệm vẻ đẹp tự nhiên. Thông qua đó để nâng cao ý thức bảo vệ môi trường. Làm được diều đó, du khách đến Sơn Trà họ sẵn sàng trả tiền để nhìn thấy vẻ đẹp tự nhiên Sơn Trà, không phải bê tông, đồi trọc do khai thác ngắn hạn.

Hoi thao Son Tra: Chon cong dong hay nhom nha dau tu giau co? - Anh 3

40 móng biệt thự tại công trình xây dựng trái phép ở Sơn Trà

TS. Nguyễn Xuân Hòa, Viện Hải Dương học Nha Trang, cho biết hệ sinh thái rạn san hô và thảm cỏ biển ở vùng biển ven bán đảo Sơn Trà đã giảm mạnh trong những năm qua, trong đó có đến 42% dịện tích rạn san hô đã biến mất trong vòng 10 năm trở lại đây. Ngoài ra, thảm cỏ biển không chỉ suy giảm về mặt diện tích, cấu trúc của thảm cỏ cũng bị biến động lớn theo xu hướng suy thoái.  Sự suy thoái này, có thể do những tác động của con người ở vùng ven bờ như phát triển cơ sở hạ tầng vùng ven biển làm gia tăng trầm tích trong môi trường biển và hoạt động khai thác hải sản bằng giả cào. Chính vị vậy, các thảm cỏ biển ở vùng biển bán đảo Sơn Trà có nguy cơ bị biến mất hoàn toàn nếu không được quan tâm bảo vệ.

B. Vân- H. Dũng