(Tin Nóng) Chuyện xưa nay vẫn bình thường là các salon ô tô chấp nhận mua lại xe đã qua sử dụng với hy vọng bán được xe mới cho khách hàng chia tay xe cũ. Còn chuyện nay mới có là nhà sản xuất máy bay làm y như salon ô tô.

Boeing 747 và các em ngủ yên trong sa mạc - Ảnh: Airliners.net

B-747 tìm đường vào sa mạc

Cách nay một năm, Airbus đồng ý nhận lại đội 5 chiếc máy bay tầm xa A340-500 (loại 4 động cơ phản lực) đã bán cho Singapore Airlines hồi năm 2003 để nhận được từ khách hàng này một đơn hàng béo bở hơn: mua thêm 5 chiếc A380 và 20 chiếc A350-900.

Phần đối thủ Boeing, từ đầu năm 2013 đến nay đã không ngừng mua lại những chiếc 747 của nhiều hãng hàng không đã đồng ý đặt mua kiểu 747-8 Intercontinental cải tiến, kéo dài thân, gắn động cơ mới ít hao nhiên liệu. Trong tổng số 19 chiếc 747-400 đã qua sử dụng và được mua bán qua lại gần đây, riêng Boeing đã mua 7 chiếc, theo số liệu của Ascend Online Fleets. Vì vậy, Boeing, nhà sản xuất máy bay lớn nhất thế giới, cũng hiện là khách mua nhiều nhất thế giới máy bay đã qua sử dụng.

Boeing không thể không mua lại sản phẩm cũ của chính mình với hy vọng sẽ bán được sản phẩm mới, khi dòng 747 ngày càng nổi rõ nhược điểm trong thời buổi giá dầu không ngừng gia tăng: nó có đến 4 động cơ phản lực tiêu thụ lượng nhiên liệu rất lớn ở các chuyến bay. Boeing đã phải giảm 13% nhịp độ lắp ráp thành phẩm máy bay 747-8, chỉ còn 1,75 chiếc/tháng; nhưng cũng đã phải trục vài chiếc mới toanh tạm cất vào sa mạc. Khách hàng hỏi mua 747 rất khan hiếm, không khác gì những cơn mưa trong sa mạc vậy.

Boeing đã giảm nhịp điệu sản xuất B747-8 - Ảnh: Wikimedia

Boeing không nêu rõ danh tánh các hãng bay đã bán lại 747-400 cho mình, nhưng theo số liệu của công ty nghiên cứu thị trường máy bay dân dụng Ascend thì đó là những hãng đã đặt mua kiểu máy bay mới 747-8. Họ gồm Cathay Pacific, Korean Air, Dragonair (Hồng Kông, hiện có đường bay đến Hà Nội và Đà Nẵng) và một liên doanh vận chuyển hàng hóa giữa Dragonair và Air China (Hãng hàng không quốc gia Trung Quốc).

Kiểu 747-400 một thời oanh liệt nhưng đã thôi sản xuất từ năm 2009, còn kiểu 747-8 đã bắt đầu bay thương mại từ năm 2011. Giá catalog một chiếc 747-8 hiện là 350 triệu USD. Theo Ascend, hiện có đến 75% trong tổng số các chiếc 747-400 còn sử dụng được nhưng đang phải nằm yên nghỉ trong các sa mạc.

Giá bán loại máy bay này ở dạng “hàng second-hand” cũng giảm đáng kể. Một chiếc xuất xưởng năm 1992 được chào bán 41,6 triệu USD vào tháng 1.2008, nhưng đến tháng 8.2013 chỉ còn chừng 16,7 triệu USD.

Mua cũ để bán mới

Hãng Korean Air từ năm 2010 đã bán lại cho Boeing 6 chiếc 747-400 và đến tháng 6.2013 qua đã đồng ý mua 5 chiếc 747-8, một phần trong kế hoạch mua máy bay mới với tổng kinh phí 3,6 tỉ USD. Hãng bay lớn nhất của Hàn Quốc này cũng là hãng xếp hạng nhì thế giới về khoản khai thác thương mại dòng máy bay 747-400.

Năm nay, Cathay Pacific đã bán lại cho Boeing một chiếc 747-400 sau khi đặt mua 13 chiếc 747-8 loại chở hàng. Air China Cargo (do Cathay Pacific sở hữu 49%) cũng đã bán lại 747 cho Boeing, còn Dragonair thì bán lại 3 chiếc cho Boeing.

Lufthansa, hãng đầu tiên khai thác B747-8 Intercontinental - Ảnh: Aviationnews.eu

A340-600 của Cathay Pacific, dài, đẹp nhưng hao nhiên liệu, kiểu máy bay này đã hết hợp thời - Ảnh: Avioners.net

Nhưng đáng kể hơn nữa, năm 2012, Boeing đồng ý mua lại 5 chiếc máy bay đã qua sử dụng của China Eastern Airlines dù đó là 5 chiếc A340, tức loại 4 động cơ của đối thủ Airbus mà nay cũng không còn được sản xuất. Vì đó là một trong các điều kiện mà China Eastern Airlines, hãng bay lớn thứ ba ở Trung Quốc, đặt ra với Boeing khi ngỏ ý mua 20 chiếc 777.

Boeing phải kinh qua việc mua lại sản phẩm cũ nhằm giúp sản phẩm mới cùng dòng có được khách hàng, chẳng qua là vì Boeing đã thành công lớn ở khâu nghiên cứu và phát triển, thiết kế và sản xuất dòng máy bay 2 động cơ cực kỳ hiệu quả về tiêu thụ nhiên liệu. Chẳng hạn như kiểu tầm xa của dòng 777 có khả năng vượt chặng đường dài 14.305 km, vốn trước đây chỉ có thể khai thác bằng máy bay 4 động cơ (như 747 của Boeing và A 340 của Airbus), nay dễ dàng khai thác với 777-300/777-300ER hoặc 777-200LR.

Năm 2012, Airbus đã mua lại 10 chiếc thuộc dòng A340; trong 9 tháng đầu năm 2013 mua lại thêm 3 chiếc (bằng 1/3 tổng số chiếc loại này đã qua sử dụng và được đổi chủ sở hữu).

P.Nguyễn Dũng