Trong ngày điều trần đầu tiên trước tòa Trọng tài thường trực (PCA) tại Hague (Hà Lan), Philippines khẳng định, Trung Quốc không thể đòi yêu sách chủ quyền trên Biển Đông mà chỉ dựa vào bằng chứng do nước này đưa ra.

Khong ton tai "chu quyen lich su" cua Trung Quoc tren Bien Dong - Anh 1

Đoàn Philippines trong phiên điều trần tại tòa PCA ở Hague

Ông Abigail Valte - Phó phát ngôn viên của Tổng thống Philippines Benigno Aquino cho biết, luật sư Paul Reichler đã chỉ ra “chủ quyền lịch sử” của Trung Quốc “không tồn tại” theo Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS). Trung Quốc đã cụ thể các “chủ quyền” này bằng đường chín đoạn từ đảo Hải Nam ở phía nam của nước này và vòng về phía Indonesia. Đường chín đoạn phi lý của Trung Quốc bao phủ gần 3,5 triệu km2 Biển Đông.

Một luật sư khác của Philippines, ông Andrew Loewenstein, cho rằng giả sử Trung Quốc có các chủ quyền lịch sử đối với vùng lãnh thổ mà nước này tuyên bố thì Trung Quốc cũng “không thỏa mãn điều kiện để đưa ra tuyên bố chủ quyền”, bởi Bắc Kinh đã không thực hiện việc kiểm soát duy nhất và liên tục trong một thời gian dài trên Biển Đông. Ông Loewnstein còn đưa ra 8 bản đồ, trong đó có một tấm niên đại từ thời nhà Minh cho thấy các khu vực nằm trong đường chín đoạn của Trung Quốc chưa bao giờ được coi là lãnh thổ của Trung Quốc.

Trong một diễn biến liên quan, Đại sứ Mỹ tại Philippines Philip Goldberg cho biết Mỹ sẽ tăng viện trợ quân sự cho Philippines trong năm nay lên tới 79 triệu USD. Động thái này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng gia tăng trong khu vực do những hành động của Trung Quốc trên Biển Đông. Từ năm 2002, Mỹ đã cung cấp cho Philippines gần 500 triệu USD bằng viện trợ quân sự.

Lầu Năm Góc còn tuyên bố hỗ trợ 119 triệu USD trong năm nay và 140 triệu USD năm sau để giúp phát triển khả năng hoạt động hàng hải cho các quốc gia Đông Nam Á, trong đó có Indonesia, Malaysia, Việt Nam và Philippines.