Con đầu lòng của vợ chồng chị Hường ở Kim Giang, Hà Nội đã chuẩn bị vào lớp một. Nhiều lần mẹ chồng nhắc nhở đã đến lúc anh chị cho bà thêm đứa cháu nội nhưng chị cứ lần lữa vì nghĩ một con là đủ rồi.

Giống như chị Hường, ngày nay nhiều cặp vợ chồng có xu hướng sinh một con bởi họ nghĩ như thế con mình sẽ được chăm sóc tốt hơn. Nghìn lẻ một… lý do Chị Thúy ở Khâm Thiên, Hà Nội cần mẫn uốn nắn nét chữ cho con trai sáu tuổi của mình. Làm công việc bán hàng bận rộn cả ngày chị chỉ tranh thủ được buổi tối để dạy và chơi với con. Anh chị đều là những người đi làm thuê, thu nhập không dư dả được bao nhiêu, chỉ riêng chi phí cho việc ăn học của con cũng hết cả khoản tiết kiệm. Tuy nhiên, đây chỉ là một lý do khiến anh chị quyết định không sinh thêm con nữa. “Giờ mà sinh nữa vừa không đảm bảo được điều kiện vật chất cho chúng, vừa không kèm cặp được thằng lớn học. Mình nghĩ, sinh ít con mà nuôi cho tốt còn hơn cứ đẻ rồi để con cái phải chịu thiệt thòi,” chị Thúy tâm sự. Cùng hoàn cảnh với chị Thúy, vợ chồng anh Mận ở Kiều Mai, Từ Liêm, Hà Nội cũng không muốn sinh nhiều con. Vợ chồng anh Mận đang sống cảnh ở trọ và làm công ăn lương. Hàng ngày anh chị phải gửi đứa con lên bốn ở một nhà trẻ tư. Cuộc sống nhọc nhằn đã khiến anh chị không dám nghĩ đến việc sinh thêm con. “Lúc sinh bé Tũn vợ mình phải mổ nên nếu sinh thêm thì cũng phải mổ. Tốn kém lắm! Hai năm nữa Tũn đi học, vợ chồng mình phải kiếm đủ tiền cho nó học trên này chứ ở quê có mỗi ông bà già cũng không chăm được,” anh Mận giải thích lý do mình dừng lại ở một con. Bên cạnh những gia đình do điều kiện khó khăn, không ít người kinh tế khá giả vẫn muốn sinh một con. Trường hợp anh Tuấn ở Giải Phóng, Hà Nội là một ví dụ. Anh Tuấn cho rằng, vợ chồng anh dành hết tình yêu cũng như điều kiện để con trai anh được chăm sóc tốt nhất. Hơn nữa, anh rất “xót” vợ. Chín tháng mang bầu thì đến sáu tháng chị bị nghén không ăn uống được, chỉ nằm nôn và truyền đường. Ngoài ra, trong cuộc sống hiện đại, có những người không muốn sinh nhiều con do họ quá đam mê với công việc. Thậm chí một số gia đình chỉ sinh một con để họ có điều kiện cùng nhau… đi du lịch. Điển hình như vợ chồng chị Thu ở Cầu Giấy, Hà Nội. Chị Thu cùng chồng đều là nhân viên kinh doanh của một tập đoàn quốc tế. Do tính chất công việc, một năm ít nhất ba lần anh chị được đi du lịch nước ngoài. “Thật tuyệt vời khi chuyến đi nào cũng có đủ cả gia đình. Nhưng điều đó sẽ khó khăn hơn nếu mình có đến hai đứa con,” chị Thu chia sẻ. Dù muôn vàn lý do khác nhau nhưng nhìn chung các cặp vợ chồng kế hoạch ở con thứ nhất đều cho rằng họ làm vậy cũng nhằm mục đích nâng cao chất lượng sống của bản thân và gia đình. "Cây độc cành" liệu có hay? Hầu hết các cặp vợ chồng lựa chọn sinh một con đều vấp phải khó khăn như sự phản đối của cha mẹ họ. Mẹ chồng chị Thúy kịch liệt phản đối việc con bà không chịu sinh thêm đứa thứ hai. Bà cho là trời sinh voi trời sinh cỏ bởi mình cũng đã nuôi ba người con trưởng thành. Bên cạnh đó còn có quan niệm sinh một con chẳng may nó mệnh hệ gì thì lấy ai nối dõi tông đường? Mặc dù vậy, các nhà xã hội học cũng chỉ ra một số mặt tích cực của việc sinh một con. Theo họ, những gia đình sinh một con sẽ tập trung được kinh tế cũng như sự chăm sóc cho con chu đáo hơn. Bởi đối với họ, con cái không chỉ là tài sản quý mà còn là duy nhất. Bên cạnh đó, những gia đình này thường không phải lo lắng về vấn đề thừa kế sau này. Chung quan điểm này, một số chuyên gia tâm lý còn chỉ thêm, gia đình một con sẽ tránh được cho bé những cú sốc về tâm lý chia sẻ tình cảm của cha mẹ. Anh Nguyễn Minh Đức, chuyên viên tâm lý học xã hội (Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam) cho biết, hầu hết những nhà có từ hai con trở lên, nhất là trường hợp đẻ dày, cách nhau hai đến ba năm thường có sự tổn thương tâm lý đối với đứa trẻ là anh, chị do chúng bị mất vị trí độc tôn về tình cảm. Bên cạnh đó, một số vợ chồng sinh một con có tâm lý thoải mái hơn vì họ không phải quá lo lắng về con cái mà dành được thời gian cho công việc, vui chơi, giải trí… Tuy nhiên, cả chuyên gia tâm lý cùng các nhà xã hội học cũng cảnh báo, những gia đình sinh một con thường có tâm lý nuông chiều chúng, cho chúng cảm thấy mình là cái rốn vũ trụ, dễ sinh tính cao ngạo, ích kỷ, ỉ lại. Ngoài ra, những gia đình này sẽ không có sự đa dạng về giới. Con họ phải sống trong sự đơn điệu, thiếu những va chạm tâm lý dễ dẫn đến trầm cảm và tự kỷ. Do vậy, nhiều trường hợp sinh một con còn vất vả hơn sinh hai con./. Thúy Mơ (Vietnam+)