Việc điều tra bị chỉ trích là “chưa đầy đủ”; bản án tuyên bị cho là “không thể thi hành” và điều quan trọng nhất là không xác định được cụ thể bị hại là ai… đã dẫn đến việc phải hủy bỏ toàn bộ bản án để điều tra lại.

>> Lãnh 10 năm tù vì “tập đoàn Colony”
>> Tuyên án vụ lừa đảo qua mạng Colony ở Đồng Tháp
>> Xét xử vụ lừa đảo qua mạng Colony ở Đồng Tháp

Ngày 13.6, Tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP.HCM mở phiên xử phúc thẩm đối với 8 bị cáo, gồm: Lý Huệ Quyên, Trần Tiểu Linh, Nguyễn Cát Biển, Vũ Thị Thu Hằng, Trần Hà, Diệp Trung Dũng, Nguyễn Dạ Thu và Nguyễn Danh Minh vì có kháng nghị tăng án và kháng cáo của các bị cáo. Sau một ngày xét xử căng thẳng, chiều 14.6, HĐXX quyết định hủy án, trả hồ sơ về cấp sơ thẩm để điều tra xác định lại bị hại, số tiền bị chiếm đoạt và tội danh đối với các bị cáo.

Bị kết án về tội lừa đảo nhưng các bị cáo đều kêu oan, cho rằng chỉ là nạn nhân… - Ảnh: Lê Nga

Theo hồ sơ vụ án, đầu năm 2007, trên mạng internet của VN xuất hiện trang web có tên colonyinvest.net (của Mỹ), callyinvest.com tự xưng là của các công ty tài chính quốc tế lớn, vận động mọi người tham gia đầu tư bằng cách bỏ tiền thật mua điểm ảo (1 điểm = 1 USD) để đầu tư kinh doanh vào các lĩnh vực khách sạn, sòng bạc... hưởng lãi suất cao từ 2,5 - 3%/ngày. Tuy nhiên, qua điều tra tại Mỹ không hề có Công ty Colony như quảng bá. Bên cạnh đó, trang web này hoạt động bất hợp pháp tại VN vì không thông báo với Bộ Thông tin - Truyền thông theo quy định và các cơ quan chức năng ở VN cũng không cấp phép cho bất kỳ Công ty Colony nào hoạt động ở VN.

Về vụ án này, án sơ thẩm ngày 18.11.2011 của TAND tỉnh Đồng Tháp tuyên phạt Lý Huệ Quyên 20 năm tù, Trần Tiểu Linh 14 năm tù, Nguyễn Cát Biển 14 năm tù, Vũ Thị Thu Hằng 12 năm tù, Trần Hà 10 năm tù, Diệp Dũng Trung 8 năm tù, Nguyễn Dạ Thu 7 năm tù cùng về tội “lừa đảo...”.

Khoảng tháng 4.2007, Quyên được một người tên Thái mời đến khách sạn ở Q.5, TP.HCM để nghe hai người nước ngoài gốc Hoa giới thiệu về việc đầu tư tài chính qua mạng Colony. Quyên rủ Diệp Dũng Trung, Trần Hà, Trần Tiểu Linh cùng đến nghe. Sau đó, mỗi người góp 88 triệu đồng (tương đương 5.000 USD) để mua điểm ảo, tham gia mạng lưới, trở thành nhóm Colony đầu tiên của VN (sau này có thêm Nguyễn Dạ Thu). Để chuyển điểm thành tiền có ba cách: rút tiền tại máy ATM bằng thẻ Visa, yêu cầu Colony chuyển điểm thành tiền về tài khoản cá nhân nhưng phổ biến nhất là người trước bán điểm ảo cho người sau lấy tiền vì dễ dàng, đơn giản. Tuy nhiên, khi mạng bị đánh sập (11.2007) thì không ai lấy lại được tiền.

Bản án sơ thẩm kết luận, thực tế các bị cáo đều biết rõ Công ty Colony không có trụ sở ở VN, không được cấp có thẩm quyền cho phép kinh doanh tiền tệ ở VN, trong các bị cáo cũng không có ai là người của Công ty Colony nhưng để hưởng lợi các bị cáo tổ chức mạng lưới huy động đầu tư tài chính, mua bán điểm ảo (theo mô hình kinh doanh đa cấp, càng mở rộng mạng lưới càng được điểm thưởng, điểm hoa hồng nhiều) trên trang web Colony bằng cách dựng lên người đại diện cho Colony VN, phát tán tài liệu băng đĩa lôi kéo nhiều người tham gia bằng cách bán điểm ảo lấy tiền thật. Chỉ từ tháng 4.2007 đến 11.2007, các bị cáo tổ chức, hình thành và phát triển được mạng lưới mua bán điểm ảo Colony trên toàn quốc, lôi kéo hàng chục ngàn người tham gia mua điểm ảo để chiếm đoạt số tiền lên đến trên 58 tỉ đồng.

Tại phiên xử phúc thẩm, các bị cáo cho rằng mình đều là nạn nhân. Song song đó, luật sư bào chữa cho các bị cáo nói việc điều tra xem Colony có thật hay không là chưa đầy đủ vì trên thực tế Colony từng chuyển tiền về tài khoản cá nhân thông qua ngân hàng. “Nếu Colony không có thật thì làm sao có tài khoản để chuyển tiền?”, một luật sư nói.

Đặc biệt, án sơ thẩm tuyên các bị cáo có trách nhiệm liên đới nộp lại tiền bồi thường cho các bị hại đã xét xử qua các bản án ở Lạng Sơn, Nghệ An, Cần Thơ, Đồng Tháp. Theo các luật sư, án tuyên như trên là không thể thi hành và điều quan trọng nhất nếu không xác định được cụ thể bị hại là ai, bị chiếm đoạt bao nhiêu tiền thì không thể quy kết các bị cáo phạm tội “lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Sau khi nghị án, HĐXX đã chấp nhận những ý kiến bào chữa này của luật sư, hủy án để điều tra lại.

Lê Nga