Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam đã chính thức lên tiếng về những nội dung trong công văn số 932/BVHTTDL-TTr và 3754/BVHTTDL của Bộ VH-TT-DL kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét chấn chỉnh lại việc phong các danh hiệu, công nhận, tôn vinh các di sản... được Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam và các tổ chức xã hội, tổ chức đoàn thể thực hiện trong thời gian qua.

Lien hiep cac Hoi UNESCO VN phan hoi ve kien nghi 'loan' phong danh hieu cua Bo VH-TT-DL - Anh 1

Như báo điện tử Một Thế Giới đã đưa tin, ngày 6.9, Bộ VH-TT-DL đã gửi hai công văn số 932/BVHTTDL-TTr và 3754/BVHTTDL báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc trong thời gian qua, nhiều tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp đã tổ chức một số hoạt động liên quan đến lĩnh vực văn hóa, di sản văn hóa như Liên hiệp các Hội UNESCO VN cấp bằng chứng nhận “Đền thiêng linh ứng đạt tiêu chuẩn văn hóa đền thờ Tam, Tứ phủ theo nghi lễ văn hóa truyền thống Việt Nam”; bằng chứng nhận, tôn vinh “Phong tặng nghệ nhân ưu tú văn hóa dân gian trong nghi lễ chầu văn của người Việt”; công nhận “Việt Nam linh thiêng cổ tự”; bằng chứng nhận “Tôn vinh nghệ nhân”.

Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam là hội thành viên thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam công nhận “Cây di sản Việt Nam” và “Cây di sản”; Trung tâm Nghiên cứu bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc VN là đơn vị trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam cấp bằng “Nghệ nhân văn hóa dân gian”; Hội Sinh vật cảnh Việt Nam cấp bằng “Công nhận cây di tích lịch sử văn hóa Việt Nam” và tôn vinh “Nghệ nhân”...

Qua đó Bộ VH-TT-DL khẳng định việc chứng nhận, tôn vinh nêu trên của các tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp đã vi phạm các quy định của pháp luật về thi đua - khen thưởng, di sản văn hóa, tín ngưỡng, tôn giáo. Bộ VH-TT-DL kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, chỉ đạo các bộ, ngành liên quan chỉ đạo các tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp chấn chỉnh việc công nhận, tôn vinh, vinh danh trái pháp luật.

Lien hiep cac Hoi UNESCO VN phan hoi ve kien nghi 'loan' phong danh hieu cua Bo VH-TT-DL - Anh 2

Trích công văn của Bộ VH-TT-DL 

Trước các kiến nghị trên của Bộ VH-TT-DL, ngày 9.9, Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam đã có phản hồi với công luận thông qua một thông cáo báo chí gửi cho các cơ quan truyền thông trong nước.

Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam đưa ra nhận định về hai văn bản của Bộ VH-TT-DL: “Những nội dung nêu trong các công văn của Bộ VH-TT-DL đã ảnh hưởng rất lớn đến uy tín định của Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam, thậm chí gây nhiều tổn thất cho các hoạt động hợp pháp của hội viên Liên hiệp tại nhiều địa phương, trong khi, theo đánh giá của Bộ Tư pháp tại công văn số 208/KTrVB-KGVX, ngày 16.5.2017 trả lời Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam, thì “công văn 932/BVHTTDL-TTr của Thứ trưởng Bộ VHTTDL không phải là văn bản quy phạm pháp luật”.

Đánh giá về những nội dung mà Bộ VH-TT-DL đề cập trong văn bản gửi Chính phủ, Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam viết: “Cả hai công văn nói trên đặt ra nhiều vấn đề liên quan trực tiếp đến hoạt động của Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam nhưng Bộ VH-TT-DL đã không một lần gặp gỡ với Liên hiệp để điều tra xác minh, đơn phương đưa ra nhiều thông tin thất thiệt và những kết luận chưa thỏa đáng, mang tính chủ quan làm ảnh hưởng đến uy tín và lợi ích hợp pháp của Liên hiệp”.

Thông cáo báo chí của Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam cũng giải thích về chức năng nhiệm vụ của mình như sau: “Theo điều lệ được Bộ Nội vụ phê chuẩn, “Liên hiệp có nhiệm vụ và nghĩa vụ khen thưởng và trao giải thưởng của Liên hiệp cho các cá nhân và tập thể trong cộng đồng có thành tích đóng góp vào sự nghiệp nâng cao dân trí, xây dựng đất nước theo tiêu chí UNESCO”, đồng thời có nhiệm vụ “giúp đỡ, hướng dẫn, bảo trợ di tích, danh thắng và các hoạt động của hội viên và của cộng đồng có nội dung liên quan đến UNESCO khi có yêu cầu”.

Điều lệ cũng quy định “Hội viên, tổ chức của Liên hiệp có đóng góp xuất sắc cho Liên hiệp; các tập thể cá nhân trong và ngoài nước có những đóng góp thiết thực, hiệu quả cho hoạt động của Liên hiệp, cho đất nước phù hợp với tiêu chí của Liên hiệp và UNESCO thì Liên hiệp xem xét khen thưởng hoặc được đề nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền khen thưởng”.

Các hình thức chứng nhận và khen thưởng mà Liên hiệp thực hiện hoàn toàn không phải là hoạt động “xếp hạng di tích” cấp Nhà nước, hoặc “tôn vinh các danh hiệu cao quý cấp Nhà nước” như Bộ VH-TT-DL cố tình áp vào Luật Thi đua khen thưởng, Luật Di sản. Tất cả các hoạt động này là hướng đến việc động viên, tuyên dương khuyến khích hội viên và cộng đồng có thành tích đóng góp vào những hoạt động của Liên hiệp vì lợi ích của nhân dân, lợi ích xã hội và quốc gia theo con đường tự nguyện của nhân dân. Các hoạt động khen thưởng này được Liên hiệp thường xuyên điều chỉnh cho phù hợp với sự thay đổi, bổ sung của pháp luật Việt Nam”.

Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam khẳng định: “Hoạt động thi đua khen thưởng, cấp chứng nhận của Liên hiệp trong 25 năm qua chưa từng bị hiểu nhầm sang hình thức thi đua khen thưởng của Nhà nước bởi các hoạt động này được thực hiện bằng danh nghĩa Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam, thuộc thẩm quyền và nội dung hoạt động của Liên hiệp, phù hợp với hành lang của luật pháp và không nằm trong diện quy định và điều chỉnh chính sách của luật pháp”.

Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam xác định: “BCH Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam sẽ phải thực hiện trách nhiệm làm rõ về mặt luật pháp với các cấp chính quyền địa phương về những nội dung không chính xác, không đúng sự thật như Bộ VH-TT-DL nêu trong các công văn gửi các địa phương nhằm tháo gỡ khó khăn cho hoạt động của hội viên, thông tin đúng tình hình với công luận để quần chúng nhân dân hiểu đúng sự việc, trả lại danh dự cho Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam”.

Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam cho biết sẽ tiếp tục kiến nghị với Thủ tướng Chính phủ tiến hành kiểm tra lại các sự việc mà hai công văn của Bộ VH-TT-DL đã nêu.

Tiểu Vũ