Ở các nước phát triển, nông dân thường dùng những chậu cá nhỏ, bể nuôi, hoặc hồ nuôi cá để vận dụng làm mô hình sản xuất rau theo phương pháp thủy canh.

Họ chủ yếu canh tác trong môi trường hữu cơ theo hệ thống thủy canh động. Tại Việt Nam nói chung và Lâm Đồng nói riêng, sản xuất các loại cây được nghiên cứu phát triển tốt trong môi trường thủy canh có sử dụng phân bón NPK đã được áp dụng trên cây dâu tây, khoai tây, dưa leo, cà chua, các loại rau xanh cao cấp và một số loại cây cảnh… Dẫn đầu là mô hình vườn thực nghiệm sinh học do ông Phạm Văn Khuê thuộc Trường Đại học Dân lập Yersin phụ trách với quy trình khoa học và đơn giản đối với một số cây cụ thể như sau: Đối với cây rau xà lách, dưa leo: Giá thể thích hợp là hỗn hợp giá thể than bùn và Dasa theo tỷ lệ 2:1. Dasa được sản xuất từ mụn xơ dừa qua quá trình xử lý công nghệ sinh hóa trở thành một loại chất trồng giàu hữu cơ, vi sinh, vi lượng…

Mô hình trồng rau thủy canh tại nhà anh Nguyễn Thành Trung, phường 9, thành phố Đà Lạt.

Lượng phân bón để bón cho cây xà lách sinh trưởng tốt, đạt năng suất, chất lượng cao là 100kg N, 100kg P2O5 và 75kg K2O cho 1ha. Bón theo phương pháp bón thúc 2 lần vào giai đoạn 5 và 12 ngày sau trồng là thích hợp nhất. Chỉ thu hoạch xà lách ít nhất 8 ngày sau khi bón phân lần cuối để đảm bảo sức khỏe cho người tiêu dùng.

Còn lượng phân bón để bón cho cây dưa leo là 132kg N, 121kg P2O5 và 198kg K2O cho 1ha. Chia đều các lần bón theo chu kỳ 8 ngày/lần và chỉ thu hoạch sau 5 ngày bón phân ở lần cuối cùng. Riêng với cây cà chua, giá thể thích hợp cho việc sản xuất là hỗn hợp giá thể than bùn và Dasa theo tỷ lệ 1:1. Lượng phân bón cho cây cà chua sinh trưởng tốt, đạt năng suất, chất lượng cao trên giá thể là 257kg N, 200kg P2O5, 400kg K2O và 24kg Ca cho 1ha.

Lưu ý bón phân vô cơ có xu hướng cho hàm lượng nitrat trong quả cao hơn so với phân hữu cơ, do vậy cần chọn các loại phân NPK cho chất lượng quả cao hơn. Bón theo chu kỳ 10 ngày/lần.

ThS Phan Hữu Hùng