NDĐT - Chuyến lưu diễn trên đất Pháp kéo dài gần một tháng của hai nghệ sĩ Hồng Vân và Cao Minh đến từ TP Hồ Chí Minh để quyên góp tiền ủng hộ đồng bào miền Trung và Tây Nguyên bị bão lũ cũng như các sinh viên nghèo, các gia đình nông dân khó khăn, đã khép lại bằng cuộc chia tay lưu luyến trong buổi giao lưu với người hâm mộ tại Trung tâm Văn hóa Việt Nam tại Pháp ở thủ đô Paris tối 11-10.

Chuyến lưu diễn đáng nhớ Sáng kiến tổ chức chuyến lưu diễn của hai nghệ sĩ Hồng Vân và Cao Minh do hội AREBCO (Hội người về hưu và tự nguyện hợp tác phát triển an sinh) thực hiện với mục tiêu ban đầu là quyên góp tiền ủng hộ các sinh viên nghèo và các hộ nông dân nghèo ở Việt Nam. Chị Jeanne Huỳnh, Chủ tịch Hội AREBCO nhớ lại những ngày đầu tiên, khi hội mới thành lập năm 1992 với mục đích quyên góp tặng học bổng cho các sinh viên nghèo hiếu học và các hộ nông dân khó khăn. Suốt 17 năm nay, AREBCO đồng hành cùng những số phận khó khăn nhưng đầy nghị lực với ý chí vượt lên để học tập và làm việc thoát nghèo. Mến tài của nghệ sĩ Cao Minh từ những chuyến lưu diễn ở Pháp trước đây và biết tiếng nữ nghệ sĩ Hồng Vân đã lâu, năm nay, hội AREBCO tổ chức chuyến lưu diễn để giới thiệu với đồng bào và bạn bè Pháp hai giọng ca đầy truyền cảm. Trong chuyến lưu diễn tại Pháp lần này, thông tin về những thiệt hại to lớn về người và tài sản ở miền Trung và Tây Nguyên do ảnh hưởng của cơn bão số 9 càng khiến những kiều bào xa quê hương lòng như lửa đốt mong ngóng về quê hương, về những đồng bào đang ngày đêm bị bão lũ đe dọa. Những buổi biểu diễn của hai nghệ sĩ không đơn thuần là những dịp để bà con thưởng thức nghệ thuật, mà hai nghệ sĩ còn hát với tấm lòng cháy bỏng hướng tới quê hương, tới những đồng bào trong hoạn nạn. Khán giả trong và ngoài nước biết tới giọng ca tài năng Cao Minh từ lâu. Anh là một nghệ sĩ tài năng, với thành tích hiếm có là đoạt ba giải thưởng trong cùng một năm: Giải nhất giọng ca hát thính phòng toàn quốc, Giải nhất giọng ca hát hay nhất về Bác Hồ và Giải nhất về dân ca năm 1988. Khi ấy, Cao Minh đang là sinh viên của nhạc viện TP Hồ Chí Minh. Hơn 20 năm qua, giọng ca của người nghệ sĩ tài năng vẫn khỏe, ấm và ngày càng điêu luyện. Những bài ca đi cùng năm tháng như Làng tôi, Giọt mưa thu, Trương Chi, Thiên thai, Cô lái đò, Lời Người ra đi, Lá đổ muôn chiều, Thuyền và biển, Hòn vọng phu, Áo anh sứt chỉ đường tà, v.v được nghệ sĩ Cao Minh hát với tất cả tâm huyết và phong cách biểu diễn chuyên nghiệp cao. Khán giả ở Pháp đã được làm quen với giọng ca của nghệ sĩ Cao Minh qua hai lần biểu diễn năm 1992 và 1994. Nghệ sĩ Cao Minh nhớ lại: Hai lần trước tôi biểu diễn ở Pháp, một lần đúng vào dịp Tết cổ truyền tổ chức ở Hội trường Maubert và ở Đại sứ quán. Tôi tham gia cùng bà con dàn dựng một chương trình rất hoành tráng và đông đảo. Trở lại Pháp lần này, gặp lại những bà con mến mộ giọng hát của mình, tôi thật sự xúc động trước tấm tình của bà con. Thấm thoát gần 20 năm, nay nhiều người tuổi đã cao, tóc bạc phơ, nhưng tình yêu với nghệ thuật, với tiếng hát quê hương vẫn đầy ắp. Điều đó càng khiến cho tôi càng thêm cố gắng, biểu diễn hết mình trong từng bài hát. Tôi luôn tâm niệm rằng, người nghệ sĩ khi biểu diễn phải chuyên nghiệp để khán giả trân trọng nghệ thuật Việt Nam. Để mỗi khi trở về Việt Nam, đồng bào xa quê hương lại được đắm trong nghệ thuật, trong lời ca tiếng hát của xứ sở. Theo nghệ sĩ Cao Minh, một trong những buổi biểu diễn ấn tượng nhất của chuyến lưu diễn lần này là tại bệnh viện Corentin Celton ở thành phố Issy les Moulineaux, ngoại ô Paris ngày 7-10. Nghệ sĩ Cao Minh mời chúng tôi tới dự buổi biểu diễn của anh và nghệ sĩ Hồng Vân. Đúng hẹn, chúng tôi tới bệnh viện đã thấy chị Huỳnh đợi ở cổng. Khán giả tại đây là những bệnh nhân người Pháp, lớn tuổi, cô đơn và mang nhiều bệnh tật. Sự xuất hiện của các nghệ sĩ Việt Nam trở thành một sự kiện đặc biệt vì thường ngày họ chỉ tiếp xúc với bác sĩ, y tá và thuốc men. Tất cả khán giả đều phải ngồn trên xe lăn và không biết tiếng Việt. Tuy nhiên, những bài ca của các nghệ sĩ Việt Nam đã tạo nên niềm cảm xúc bất chấp rào cản ngôn ngữ. Trong vài phút tạm nghỉ nhường vị trí cho nghệ sĩ Hồng Vân, nghệ sĩ Cao Minh chia sẻ: "Tôi không ngờ những bài ca tiếng Việt có thể làm thay đổi nét mặt của các bệnh nhân. Họ chuyển từ trạng thái u buồn vì tuổi già và bệnh tật sang vui tươi. Đúng là âm nhạc có thể làm con người hiểu nhau và giúp nhau vợi bớt đi những nỗi buồn". Nhìn theo hướng tay nghệ sĩ Cao Minh chỉ, chúng tôi thấy một cụ ông đang lấy tay lau nước mắt. Dù không đoán được lý do nhưng cả chúng tôi và anh Minh hiểu rằng, những bài ca có nhịp điệu vui tươi của hai nghệ sĩ Việt Nam có thể đã khơi dậy trong lòng các bệnh nhân Pháp những cảm xúc yêu đời để vượt qua bệnh tật. Cứ sau mỗi bài ca, các khán giả đặc biệt như vậy lại gật gù vỗ tay rất nhẹ. Rồi cũng đến lúc phải chia tay. Khi chị Huỳnh đứng lên nói lời tạm biệt các bệnh nhân, những ánh mắt, tiếng vỗ tay của họ vừa như để cảm ơn các bạn Việt Nam vừa như tỏ vẻ tiếc nuối. Họ chỉ biết nói: "Hay quá! Cám ơn các bạn rất nhiều". Kết thúc buổi biểu diễn, nghệ sĩ Cao Minh kể: Trước buổi biểu diễn, có bạn Pháp nói với tôi và lo rằng mời nghệ sĩ tới biểu diễn ở bệnh viện sợ làm ảnh hưởng tinh thần của nghệ sĩ. Nhưng tôi đã trả lời, người nghệ sĩ là chiến sĩ trên mặt trận nghệ thuật. Đã là chiến sĩ thì sẽ đi tới bất cứ đâu. Biểu diễn phục vụ cho các bệnh nhân Pháp là dịp để thể hiện tâm hồn trong sáng, lòng từ thiện của người Việt Nam. Tôi cho rằng buổi biểu diễn rất quan trọng. Quả thực, trong cuộc đời làm nghệ thuật của mình, tôi chưa bao giờ có những cảm xúc lạ như vậy. Tôi hát tiếng Việt, thông qua những bài hát Việt để gửi gắm nghệ thuật của Việt Nam tới những người bạn Pháp không may mắn mắc bệnh. Tôi rất hạnh phúc được biểu diễn cho những khán giả mà tôi chắc chắn rằng, mình sẽ không bao giờ có dịp gặp lại nữa. Với nghệ sĩ Hồng Vân, chuyến lưu diễn tại Pháp để lại ấn tượng đặc biệt. Từng biểu diễn ở nước ngoài nhiều lần, nhưng chuyến lưu diễn lần này đọng lại kỷ niệm khó quên đối với người nghệ sĩ tài danh đã ở tuổi ông, tuổi bà. Với chất giọng ấm áp, bà biểu diễn những làn điệu dân ca ba miền, ngâm thơ thật ngọt ngào và truyền cảm. Nghệ sĩ Hồng Vân tâm sự: Hơn 40 năm ca hát, tôi rất xúc động trước tình cảm của đồng bào tại Pháp dành cho chúng tôi. Cả đợt lưu diễn là bẩy buổi, có nhiều người tới nghe chúng tôi biểu diễn tới bốn, năm lần. Mà lần biểu diễn nào, cũng có người khóc. Nước mắt của tình quê hương, nghẹn ngào khi nghe lời ca quê hương. Chuyến lưu diễn ở thành phố Lille cách thủ đô Paris gần 200 cây số về phía bắc cũng để lại ấn tượng khó phai đối với nghệ sĩ Hồng Vân. Một Việt kiều ở thành phố Lille được tin về chuyến lưu diễn xuống tận Paris mời hai nghệ sĩ. Buổi diễn thật giản dị tại nhà riêng của một Việt kiều. Khán giả đến rất đông, kín chật ngôi nhà nhỏ. Nhạc cụ, âm thanh cũng sơ sài, nhưng khi tiếng hát cất lên, nhiều người xa quê mấy chục năm nay chưa có điều kiện về thăm đất nước khóc nức nở. Xúc động tình đồng bào Trong chuyến lưu diễn tại nước Pháp lần này, ấn tượng lớn nhất là tình cảm của bà con với quê hương, đất nước. Thông qua hoạt động ủng hộ đồng bào lũ lụt, ủng hộ các sinh viên, các hộ gia đình nghèo tổ chức ở trụ sở Hội người Việt Nam tại Pháp, tại quán cơm Việt Nam Foyer hay Trung tâm Văn hóa Việt Nam tại Pháp, mỗi người dù ít dù nhiều đều mong muốn đóng góp một phần bé nhỏ để giảm bớt khó khăn cho bà con ở quê hương. Nghệ sĩ Cao Minh kể: Ở trong nước, tôi thường xuyên tham gia biểu diễn quyên góp ủng hộ bà con bị lũ lụt, nhưng không khí của chuyến lưu diễn lần này thật độc đáo. Những ngày sống cùng các thành viên hội AREBCO, sự nhiệt tình, lo lắng của họ làm tôi xúc động thực sự. Mỗi hội viên đều suy nghĩ, có người thức trắng đêm, mong làm sao quyên góp được thêm tiền để mang về giúp đỡ quê hương. Với họ, dù chỉ quyên góp thêm được 1 euro cũng rất quý, vì với những người bị ảnh hưởng của bão lụt, những gia đình nghèo, khó khăn, số tiền ấy cũng đủ cho họ sống được qua ngày. Sự ủng hộ nhiệt tình của khán giả thật tuyệt vời. Mỗi buổi diễn, tôi đều cố gắng hát hết mình để đáp lại sự trân trọng, tình yêu nghệ thuật và những tấm lòng từ thiện đáng quý ấy. Còn tâm nguyện của nghệ sĩ Hồng Vân cũng thật giản dị và thiết tha. Bà bảo: Tôi mong sao chuyến lưu diễn kéo dài hơn, diễn được nhiều buổi hơn nữa để quyên góp được nhiều tiền hơn giúp đỡ đồng bào bị bão lụt. Được chứng kiến và thưởng thức những buổi biểu diễn của hai nghệ sĩ Hồng Vân và Cao Minh trong hành trình trên đất Pháp với những cung bậc tình cảm khác nhau, chúng tôi, những phóng viên báo Nhân Dân thường trú tại Pháp, xúc động và nghẹn ngào biết bao trước những tấm lòng vì quê hương, xứ sở.