(PL&XH)-Trong một động thái chưa từng có, cựu Tổng thống Mỹ George Bush và cựu Thủ tướng Anh Tony Blair đã bị Ủy ban Tội phạm Chiến tranh Kuala Lumpur của Malaysia xét xử về tội ác chiến tranh.

Do hai nhà cựu lãnh đạo của Anh và Mỹ cũng như các luật sư của họ không có mặt tại các buổi xét xử nên tòa án Malaysia đã chỉ định những người không liên quan đến vụ tranh tụng tham gia bào chữa cho các bị cáo.

Trong quá trình tố tụng, các thành viên của tòa và những người tham dự được nghe bằng chứng do bên nguyên trình bày cho rằng ông Bush và ông Blair đã lên kế hoạch và phát động cuộc chiến xâm lược Iraq vào ngày 19/3/2003, qua đó vi phạm luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc.

Trưởng công tố Gurdial S. Nijar và nhóm của ông đã đệ trình các tài liệu, bao gồm cả những đoạn trích các nghị quyết của LHQ, để hỗ trợ cho việc luận tội của tòa.

Tuy nhiên, Trưởng nhóm bào chữa Jason Kay Kit Leon và nhóm của ông lập luận rằng ông Bush và ông Blair được chứng minh là đúng khi ra lệnh tấn công Irắc dựa trên các học thuyết "trách nhiệm bảo vệ", "tự vệ trước" và "can dự nhân đạo".

Hai cựu lãnh đạo Anh và Mỹ đã bị tòa án Malaysia

kết tội phạm tội ác chiến tranh (ảnh Getty)

Trong phiến xét xử cuối cùng, Chánh án Abdul Kadir Sulaiman và các thẩm phán kết luận cuộc xâm lược Iraq do Mỹ và Anh cầm đầu là phi lý, vi phạm các điều luật quy định về việc sử dụng vũ lực và dẫn tới việc giết người hàng loạt.

Kết thúc bốn ngày xét xử mang tính biểu tượng trong tuần này, Tòa án Tội phạm chiến tranh Kuala Lumpur đã tuyên án các bị cáo Bush và Blair phạm tội ác chiến tranh và phải chịu trách nhiệm về cuộc chiến khiến hơn 1,4 triệu người Iraq thiệt mạng.

Tờ New Strait Times bình luận rằng mặc dù tòa án của Malaysia không có thẩm quyền xử tù hai cựu lãnh đạo này, song phán quyết nêu trên là một tiền lệ quan trọng có thể được tham chiếu tại các tòa án pháp lý khác.

Ngoài ra, những quốc gia đã phê chuẩn Quy chế Roma cũng có thể đưa cả ông Bush và ông Blair ra xét xử nếu họ đến những nước này.

Phán quyết trên cũng sẽ được báo cáo tại phiên họp Đại Hội đồng LHQ sắp tới để tiếp tục bổ sung cho các lý do cần thiết để kết thúc sự chiếm đóng của Mỹ tại Iraq.

Đào Diệu (tổng hợp).