(TGĐA) - Cùng với The Artist chinh phục tới 5 tượng vàng Oscar 2012 và là đạo diễn người Pháp thứ 2 đạt được giải “Đạo diễn xuất sắc nhất”, Hazanavicius đã đem lại vinh quang cho điện ảnh Pháp. Song không phải ai cũng biết người đạo diễn tài năng này từng khởi ngiệp từ những thước phim quảng cáo.

(TGĐA) - Cùng với The Artist chinh phục tới 5 tượng vàng Oscar 2012 và là đạo diễn người Pháp thứ 2 đạt được giải “Đạo diễn xuất sắc nhất”, Hazanavicius đã đem lại vinh quang cho điện ảnh Pháp. Song không phải ai cũng biết người đạo diễn tài năng này từng khởi ngiệp từ những thước phim quảng cáo.

Mối nhân duyên với Hollywood

Bất kì ai nghe tới cái tên Michel Hazanavicius cũng đều nghĩ ông là một đạo diễn mới nổi trên bậc thang danh vọng Hollywood, và rằng The Artist là bộ phim duy nhất ông làm theo phong cách của Hollywood. Nhưng ít ai biết đến, trước The Artist ông đã làm tới 3 bộ phim chủ đề điệp viên theo đúng tinh thần phim Mỹ. Đó là OSS 117: Cairo, Nest Of SpiesOSS 177: Lost In Rio.

Là một người Pháp nhưng lại bén duyên cùng Hollywood, hẳn nhiên sẽ gặp nhiều điều khó khăn. Khi được hỏi về điều này, Hazanavicius đã trả lời: “Với tôi, là một người Pháp không phải là vấn đề. Tôi là người Pháp, và đó là điều ngẫu nhiên. Tôi không có khả năng lựa chọn gốc gác của mình và tôi cũng không quan tâm đến nó. Khi tôi làm việc, trước khi tính tới yếu tố người Pháp, thì tôi là một đạo diễn, cũng như khi tôi trao đổi công việc cùng một nhà thiết kế người Mỹ cũng đồng nghĩa với tôi đang nói chuyện cùng một nhà thiết kế, chứ không phải với quê hương của anh ta. Tôi đã làm phim ở Brazil, Morocco, Pháp và nhiều nơi khác trên thế giới, và đương nhiên, Mỹ cũng không phải là điều quá cao sang. Hollywood thuộc về toàn thế giới nên không có gì sai khi tôi vươn tới nó”.

Vợ chồng đạo diễn Michel Hazanavicius

The Artist là toàn bộ đam mê và tâm huyết của ông. Hiếm có người đạo diễn nào, dù là người Mỹ hay bất cứ ai, có thể dành hàng chục năm cần mẫn tìm hiểu và dành toàn bộ sự quan tâm của mình để tạo ra một tác phẩm 100 phút nhưng chứa đựng cả một thời kì vàng son của điện ảnh Hollywood. Trước đây, khi ông đưa OSS 117: Cairo tới Mỹ, bộ phim chỉ được lén lút phát hành chứ không được công khai, cả bộ phim đầu tiên mà ông dồn nhiều tâm sức La classe américaine cũng không đạt được được thành quả gì đáng nói. Và cuối cùng, những nỗ lực của ông đã được đền đáp khi The Artist đạt được thành công vang dội trở thành bộ phim câm thứ 2 trong lịch sử đạt giải Oscar. Nhìn vào ba bộ phim này, người ta có thể thấy mối duyên của vị đạo diễn người Pháp này với kinh đô điện ảnh thế giới sâu sắc đến đâu. Vấp ngã rồi đứng lên, thất bại rồi thành công vang dội, theo dõi các phim của ông, người xem có thể nhận ra những cố gắng, tình yêu nghề và phong cách làm phim của Hazanavicius.

Biến một ý tưởng điên rồ thành một kiệt tác

Ban đầu khi nói ra ý định làm phim câm, đạo diễn Hazanavicius đã từng bị cười nhạo là không thực tế, là viển vông. Các nhà sản xuất từ chối ông vì họ không muốn đầu tư vào một thứ không chắc chắn. Duy chỉ có Thomas Langmann là không có thái độ như vậy. Nói đến việc này, Thomas Langmann đã từng mời ông làm đạo diễn của một bộ phim nào đó nhưng ông từ chối và bày tỏ mong muốn được làm phim câm của mình. Nhìn được nhiệt huyết trong đôi mắt vị đạo diễn, Thomas Langmann đã đồng ý cấp vốn cho ông thực hiện bộ phim. Vậy vì điều gì mà ông có thể kiên tâm đến thế với bộ phim của mình?

Cảnh trong phim The Artist

Có lẽ, mọi điều xuất phát từ tình yêu của ông với phim câm. Với ông, phim câm là một cách kể chuyện không dùng âm thanh. Những diễn biến, những cảm xúc, những suy nghĩ, tất cả đều diễn ra bằng hành động, mà nếu như phát ra âm thanh, mọi người sẽ không cảm hết được cái hồn của bộ phim, từ đó ghi lại dấu ấn trong tim người xem. Theo ông thì một bộ phim câm là nơi người đạo diễn gửi hết tâm tư, tình cảm của mình, là nơi để ông có thể tự do làm điều mình muốn, bỏ vào phim những bi, hài mà không cần quan tâm đến thể loại. Ông từng nói: “Tôi luôn yêu thích phim câm. Tuy tôi không phải một chuyên gia nhưng tôi yêu nó. Và khi tôi bắt đầu đạo diễn một bộ phim câm, tôi đã bị thu hút ngay bởi thể loại này, tự hỏi làm sao để hoàn thiện mọi thứ. Hình thức thể hiện của phim câm khác hoàn toàn với phim nói. Việc thiếu đi âm thanh sẽ buộc bạn phải tham gia toàn bộ mạch chuyện”. Cũng do đó mà Hazanavicius dành tình yêu đặc biệt của mình cho phim câm, đồng thời nuôi nấng ước mơ tự tay làm một bộ phim không lời nói của riêng mình, thực hiện nó và đưa nó đến với tất cả người xem của thể kỉ 21 này.

Nói về The Artist, ông chia sẻ: “Những gì mà tôi muốn là tạo nên một màn diễn cho mọi người thưởng thức. Tôi quan tâm tới việc cách điệu hóa hiện thực. Và đó chính là nền tảng để tôi hình thành ý tưởng làm một bộ phim đen trắng có bối cảnh ở Hollywood thời điểm cuối những năm 1920 và đầu những năm 1930”. Nung nấu ý tưởng làm một bộ phim câm trong 10 năm, với Hazanavicius, một người đạo diễn cần có trách nhiệm đưa đến cho khán giả một tác phẩm đầy cảm xúc, để người xem có thể hiểu và cảm nhận không chỉ bằng giác quan mà bằng cả tâm hồn. Do đó, mỗi đạo diễn cần tìm một con đường riêng của mình để đi vào trái tim khán giả, Hazanavicius tìm thấy lối đi của mình qua phim câm. Ông tâm sự “Tôi thích cách câu chuyện được kể trong một bộ phim câm mà ở đó, người xem có cơ hội tham gia vào toàn bộ các diễn biến”. Đây cũng là lý do ông dấn thân vào thể loại phim đã bị bỏ rơi hơn 80 năm nay.

Từ một anh chàng quay clip quảng cáo đến một đạo diễn tên tuổi

20 tuổi, chàng trai trẻ Michel Hazanavicius gia nhập đài truyền hình cáp Canal + của Pháp và gắn tên mình với một nhóm hài có tên “Les Nuls” (Những kẻ vô dụng). Chàng thanh niên mang trong mình 2 dòng máu Do Thái và Luthuania dùng tài năng biên kịch của mình để viết những kịch bản quảng cáo vào những thập niên 90. Cho tới năm 1993, Hazanavicius lần đầu tiên đạo diễn một bộ phim, đó là La Classe américaine, hợp tác cùng Dominique Mézerette. Bộ phim đầu tay này của ông là một tập hợp các cảnh trong phim của Warner Bros. Đây cũng chính là bộ phim đánh dấu cho mối duyên của ông cùng Hollywood. Và đến năm 1998, Hazanavicius đã có được bộ phim đầu tiên hoàn toàn thuộc về mình – Mes amis.

Tuy nhiên, bộ phim này không được thành công như ông mong đợi. Và phải tới 8 năm sau ông mới trở lại vị trí của mình với một tác phẩm điệp viên mang phong cách thập niên 1950 OSS 117: Cairo, mở đầu cho sự hợp tác của ông cùng chàng tài tử Jean Dujardin. Bộ phim này và phần sau của nó OSS 177: Lost in Rio (2009) đã mang lại cho ông thành công ở phòng vé quê nhà khi lần lượt bán được 2,3 triệu và 2,5 triệu lượt vé tại Pháp. Từ đây, cái tên Michel Hazanavicius đã được những người yêu điện ảnh Pháp biết đến. Bản thân hai bộ phim này của ông cũng mang hơi thở của phim Hollywood. Khán giả yêu phim hẳn không ai không biết tới seri phim Mỹ “Điệp viên 007”, và hẳn nhiên khi đem phim của Hazanavicius ra so sánh, có lẽ nhiều người sẽ nói đùa rằng Michel hình như là người Mỹ mới đúng.

Cho đến giờ, cùng với The Artist, Hazanavicius đã đưa tên tuổi mình lên sánh cùng những đạo diễn tài ba đi trước như Roman Polanski (Phim The Pianist) hay John Ford (Phim Green was may valley). Ông chỉ đưa người xem về thập niên 1950 mà còn xa hơn nữa, đến với thời kì vinh quang và cả tuột dốc của những thước phim đen trắng. Giả sử có nói vị đạo diễn 44 tuổi Hazanavicius là người đã gắn bó cả cuộc đời mình cùng điện ảnh, dành niềm đam mê cho phim Hollywood hay là một phù thủy đưa người xem ngược dòng thời gian trở về quá khứ thì có lẽ, cũng không có gì là quá đáng.

Một người đàn ông yêu vợ

Hẳn ai cũng biết bên cạnh Michel Hazanavicius còn có một người tri kỉ luôn sát cánh cùng ông. Đó là Berenice Bejo, người vợ xinh đẹp, tài năng và cũng là diễn viên chính trong nhiều phim của ông (Bao gồm cả The Artist). Nếu có nói vợ chồng ông được coi là cặp đôi đẹp nhất nhì làng giải trí thì cũng không có gì là sai. Một trong những nguồn cảm hứng để Hazanavicius chắp bút viết nên The Artist không gì khác chính là từ người vợ của mình. Đạo diễn người Pháp từng tâm sự rằng ông muốn tiếp tục làm viêc cùng Jean Dujardin và Berenice Bejo. Tất nhiên không thể nói vị đạo diễn này thiên vị vợ bởi lẽ Berenice Bejo thực sự là một diễn viên tài năng và luôn có nỗ lực rất lớn. Để có thể cùng chồng thực hiện The Artist, ngay từ khi Hazanavicius bắt đầu viết kịch bản, cô đã nghiên cứu rất nhiều sách, tranh ảnh và phim để có thể diễn tốt vai Peppy Miler.

Tại lễ trao giải Oscar, Bejo đã nói với báo chí : “Tôi rất tự hào về anh ấy. Không còn gì để nói, anh ấy đã làm một bộ phim tuyệt vời và để tôi được ở bên cạnh, điều đó làm tôi hạnh phúc”. Cô cũng tâm sự : “Tôi thức dậy cùng anh vào mỗi sáng sớm và về nhà vào ban đêm, cùng nhau thảo luận về bộ phim. Khi hạnh phúc, buồn bã hay tức giận, anh ấy luôn ở bên tôi. Anh ấy là người chồng tốt và cũng là ông chủ tốt. Khi chân tôi đau, sẽ luôn có ai đó mang giày hoặc ví cho tôi. Thực tuyệt vời khi có một người bạn đời đi cùng mình vượt qua tất cả và nói cho mình mọi thứ đều là sự thật.”

Trên sân khấu đêm đó, Hazanavicius đã liên tục nói lời cảm ơn với một nửa của mình. Ông đã gửi tới vợ mình lời yêu thương: “Tôi yêu em nhưng không chỉ vậy, em là truyền cảm hứng cho bộ phim và là linh hồn, là ánh sáng tươi mới của bộ phim. Cảm ơn em vì tất cả và vì đã bước vào cuộc đời tôi”.

Giờ đây, chắc chắn Hazanavicius sẽ không còn quá chật vật vì chuyện thiếu tiền để thực hiện những dự án mới nữa. Ông tự tin mình sẽ kiếm đủ 50 triệu USD cho việc làm lại bộ phim nổi tiếng The Search từng đoạt Oscar năm 1948 của đạo diễn Fred Zinneman. Điều quan trọng ở đây, chính là, Bejo tiếp tục là nữ chính của phim.

Có thể bạn chưa biết

- Chỉ trong vòng 2 năm, đạo diễn Hazanavicius đã giành tới hơn 24 giải thưởng các loại.

- Đạo diễn của The Artist đã được Hội Những đạo diễn Mỹ (DGA) chọn là đạo diễn phim truyện xuất sắc nhất.

- Ngay sau khi nhận tin The Artist thắng lớn ở giải Oscar, Điện Élyseés đã gửi điện tới chúc mừng Hazanavicius và cả đoàn làm phim.

- Do thu hình tại Los Angeles với ê kíp thu hình người Mỹ nên phim này không hề nhận được tài trợ của Chính phủ Pháp.

- Trước Michel Hazanavicius cũng mới chỉ có một nhà làm phim người Pháp đoạt Oscar cho “Đạo diễn xuất sắc nhất”.

- Ông là một trong 7 đạo diễn từng đề cử vợ mình cho giải “Nữ diễn viên xuất sắc nhất” tại Oscar.

- Mức lương của ông tạm thời là 60,980 Euro.

Uông Nhung