Nhiều ngày nay hiện tượng thời tiết nồm ẩm đã ảnh hưởng không nhỏ tới cuộc sống, sinh hoạt của người dân miền Bắc. Trao đổi với Đại Đoàn Kết chiều 4-3 về hiện tượng thời tiết đặc thù này, ông Lê Thanh Hải - Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương cho biết: Hiện tượng mưa phùn nồm ẩm vẫn tiếp tục kéo dài cho đến hết tuần.

Ông Lê Thanh Hải

* Hiện tượng trời nồm được xem là "đặc sản” tiết Xuân của khí hậu miền Bắc. Nhưng năm nay tiết trời nồm dường như kéo dài hơn, đang gây ảnh hưởng không nhỏ tới đời sống sinh hoạt. Ông có thể cho biết lý do và liệu hiện tượng này còn kéo dài đến bao giờ?

Ông Lê Thanh Hải: Gió Nam mang theo hơi ẩm từ biển vào tạo nên nồm kéo dài, thường là 2 tháng. Chu kỳ này lặp lại hàng năm nhưng có năm lại không. Năm nay được ghi nhận nồm ẩm nhiều hơn trung bình hàng năm, kéo dài hết cả tháng 2. Tháng 3 này cũng chưa thấy triển vọng. Tình trạng này có thể kéo dài đến giữa tuần sau. Tuy nhiên sẽ có những ngày bớt ẩm hơn, vì dụ như ngày mai sẽ có chút nắng, nhưng ngay sau đó, gió Nam lại mang hơi ẩm trở lại.

Cần nói thêm rằng nồm ẩm là một hiện tượng đặc sắc của phía đông Bắc Bộ và các tỉnh Trung du Bắc Bộ kéo dài tới Thanh Hóa, Nghệ An thường xảy ra vào tháng 2, 3 dương lịch, tức là thời điểm sau tết âm lịch. Lý do là do các đợt không khí lạnh từ phía Bắc tràn về Việt Nam dưới hai dạng, đầu mùa từ phía Bắc tràn xuống mang theo không khí lạnh, giai đoạn cuối mùa xuân gió nam từ biển thổi vào nên chuyển sang hệ lạnh và ẩm.

* Có ý kiến cho rằng các thông tin dự báo khí tượng thủy văn ở ta - loại hình thông tin cơ bản trong đời sống xã hội gắn liền với mọi hoạt động sản xuất, kinh doanh, sinh hoạt… nên trở thành những sản phẩm hàng hóa "hái ra tiền” như nhiều nước trên thế giới, phục vụ nhu cầu tất yếu của mọi người và mọi tổ chức trong xã hội. Ông nghĩ sao về điều này?

- Thực ra hiện nay có hai quan điểm khác nhau trong việc làm ra một sản phẩm dự báo để phục vụ cộng đồng. Một là miễn phí hoàn toàn và hai là phải tính phí hoàn toàn. Nhưng theo quan điểm của cá nhân tôi, đã gọi là sản phẩm phục vụ nhân dân, phục vụ đời sống thì cái đấy phải được xem là phục vụ công, không nên tính phí. Còn những sản phẩm phục vụ chuyên đề, gọi là dịch vụ thì tính phí theo hợp đồng kinh tế.

Tôi cho rằng cái dùng chung cần phải đề cao và đẩy mạnh, cái dùng riêng cũng nên khuyến khích để thu một phần bù lại nhưng không phải 100% làm ra lấy tiền hết. Ví như trong các bản tin thời tiết, đặc biệt là những dạng thời tiết nguy hiểm như sương muối, rét đậm, rét hại, chúng tôi luôn đưa ra khuyến cáo đối với nông dân thì sao, trẻ con, người già phải được đảm bảo sức khỏe như thế nào, chẳng lẽ cái này cũng tính tiền? Kinh tế hóa cũng cần được đẩy mạnh nhưng mạnh như thế nào thì cũng lại phải cân đối giữa những lợi ích khác. Mà lợi ích có được từ việc phục vụ cộng đồng là trách nhiệm không thể đo đếm được của những người làm dự báo thời tiết chúng tôi.

* Đúng vậy. Và khuyến cáo của ông trước hiện tượng nồm ẩm đang có nguy cơ kéo dài?

- Khi độ ẩm lên cao, tới 90% trở lên, tốt nhất bà con nên đóng kín cửa để hạn chế hơi ẩm từ ngoài vào. Nhiều người quan niệm, trời ẩm thì bật quạt để hong khô nhưng đó là điều không nên. Vì khi đó áp suất vùng này giảm càng khiến hơi nước ngưng tụ, gây ẩm ướt nhiều hơn. Mọi người nên dùng khăn khô lau nhà và các vật dụng. Với những gia đình có điều kiện thì có thể làm khô không khí trong nhà bằng cách mở điều hòa ở chế độ khô, máy hút ẩm, quạt sưởi nóng...

Trân trọng cảm ơn ông!

Lê Na (thực hiện)