Thỏa thuận khung không nêu số lượng binh sĩ Mỹ triển khai luân phiên đến Philippines.

Ngày 15-8, tại cuộc họp báo ở thủ đô Manila (Philippines), Thứ trưởng Quốc phòng Pio Batino đã thông báo kết quả đàm phán vòng một về thỏa thuận khung liên quan đến vấn đề tăng binh sĩ luân phiên và thiết bị quân sự của Mỹ đến Philippines.

Trưởng phái đoàn đàm phán Philippines Carlos Sorreta (trái) bắt tay trưởng phái đoàn đàm phán Mỹ Eric John tại Manila ngày 14-8. Ảnh: AP

Ngày 15-8, Tổng Thư ký Liên minh yêu nước mới (liên minh chính trị cánh tả ở Philippines) Renato Reyes ghi nhận thỏa thuận khung không đề cập đến số lượng binh sĩ Mỹ luân phiên đến Philippines, như vậy có thể hàm ý lực lượng Mỹ được phép tiếp cận các căn cứ quân sự Philippines không hạn chế số lượng. Ông nói điều này đã xâm phạm chủ quyền và hiến pháp Philippines.

Thứ trưởng Quốc phòng Pio Batino cho biết phái đoàn đàm phán Philippines đã đề nghị Philippines sẽ kiểm soát hoàn toàn các cơ sở quân sự của quân đội Philippines và sẽ không dành bất cứ khu vực đặc quyền nào cho binh sĩ Mỹ tại các căn cứ này.

Trước đây đã xảy ra nhiều trường hợp các tướng quân đội Philippines không được phép đi vào tổng hành dinh của lực lượng đặc nhiệm liên quân Mỹ đóng tại TP Zamboanga (Philippines).

Cách đây mấy năm, các phóng viên Philippines cũng bị ngăn cản khi đến tổng hành dinh của Mỹ để chụp ảnh đưa tin nhân sự kiện Quốc hội Philippines điều tra về sự hiện diện thường trực của binh sĩ Mỹ trong khu vực.

Theo báo Phil Star (Philippines), Thứ trưởng Quốc phòng Pio Batino cho biết nhà đàm phán cấp cao của Bộ Ngoại giao Mỹ Eric John (trưởng phái đoàn đàm phán Mỹ) đã trình dự thảo thỏa thuận khung cho phái đoàn Philippines.

Ông nói phái đoàn Philippines đã đưa ra đánh giá ban đầu về dự thảo thỏa thuận nhưng từ chối tiết lộ nội dung cụ thể. Ông chỉ cho biết có những điều khoản trong dự thảo hai bên có thể nhất trí và có những điều khoản cần phải thảo luận thêm.

Thứ trưởng Quốc phòng Pio Batino nhấn mạnh thỏa thuận khung chỉ đưa ra các nguyên tắc chung chứ không nêu ra các chi tiết như số lượng binh sĩ mà Mỹ triển khai luân phiên đến Philippines.

Các điều khoản trong thỏa thuận khung sẽ bao gồm các phần như lời nói đầu, các định nghĩa, phạm vi áp dụng, các cơ sở quân sự của Philippines mà binh sĩ Mỹ được phép đồn trú, vấn đề bảo vệ môi trường.

Ngày 15-8, Đài truyền hình TV5 (Philippines) đưa tin tại đàm phán vòng một, phái đoàn Philippines cũng yêu cầu Mỹ không được đưa thiết bị quân sự có trang bị vũ khí hạt nhân đến Philippines.

Trợ lý ngoại trưởng Carlos Sorreta (trưởng phái đoàn đàm phán Philippines) nhấn mạnh chỉ cần nghi ngờ thiết bị quân sự Mỹ có trang bị vũ khí hạt nhân là đủ cơ sở để ngăn chặn đưa vào Philippines. Ông cho biết hai phái đoàn nhất trí tôn trọng Điều 2 Mục 8 của Hiến pháp Philippines về cấm lưu hành vũ khí hạt nhân ở Philippines.

Ngoài ra, hai phái đoàn cũng thảo luận về khả năng Mỹ giúp đỡ Philippines nâng cấp các cơ sở quân sự để phục vụ lợi ích của hai bên.

Trợ lý ngoại trưởng Carlos Sorreta cho biết Mỹ sẽ chủ trì đàm phán vòng hai về thỏa thuận khung tại Washington, D.C. (Mỹ) vào nửa cuối tháng 8.

Tiêu điểm

Phái đoàn Philippines đã khẳng định không cho phép binh sĩ Mỹ thường trú cũng như Mỹ mở căn cứ quân sự tại Philippines. Phái đoàn Philippines mong muốn thỏa thuận khung phải định nghĩa rõ ràng vai trò của binh sĩ Mỹ khi tham gia các hoạt động chung với binh sĩ Philippines tại Philippines.

Trợ lý ngoại trưởng CARLOS SORRETA

LÊ LINH