Tổng thống Nga Vladimir Putin đồng ý với đề xuất bãi bỏ lệnh cấm nhập khẩu thực phẩm từ các nước châu Âu.

Nông dân EU phải chịu thiệt hại lớn vì các lệnh trừng phạt liên quan đến Nga.

Trong cuộc họp nội các cuối tuần, Tổng thống Nga Vladimir Putin đồng ý với đề xuất bãi bỏ lệnh cấm nhập khẩu thực phẩm từ các nước châu Âu do Bộ trưởng Nông nghiệp Alexander Tkachev đề xuất.

Nông dân gánh hậu quả các quyết định chính trị

Các nước phương Tây đã áp dụng nhiều biện pháp trừng phạt Nga với cáo buộc can thiệp vào cuộc khủng hoảng tại nước láng giềng Ukraine. Đáp lại, Nga ban lệnh cấm nhập khẩu thực phẩm kéo dài một năm, từ hồi tháng 8 năm ngoái. Lệnh cấm áp dụng với các mặt hàng thịt, cá, sữa, rau quả cũng như các sản phẩm khác từ Mỹ, Liên minh châu Âu, Canada, Australia và Na Uy.

Lệnh cấm nhập khẩu thực phẩm của Nga đã làm điêu đứng các nhà sản xuất nông nghiệp, nông dân của các nước nằm trong danh sách, trong đó có cả hai nền kinh tế lớn nhất EU. Hiện, nông dân Pháp đang tiến hành hàng loạt cuộc biểu tình phản đối các biện pháp trừng phạt đối với Nga, bằng cách huy động máy kéo phong tỏa toàn bộ các tuyến đường nối tới Lyon, thành phố lớn thứ hai của Pháp; kêu gọi chính quyền của Tổng thống Francois Hollande đàm phán để dỡ bỏ lệnh cấm vận nông sản của Nga áp đặt với nông dân châu Âu. Các nông dân cũng kêu gọi các cơ quan chức năng có biện pháp tăng giá thu mua sản phẩm nông nghiệp. Một trong những yêu cầu của người biểu tình là phải đạt được thỏa thuận với Nga về việc bãi bỏ lệnh cấm vận lương thực.

Cựu Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp Pháp Bruno Le Maire cho rằng, tình hình hiện nay là hậu quả “một cuộc đấu tranh cho những vấn đề chính trị và ngoại giao khác”. Người nông dân nước này phải gánh chịu hậu quả từ những quyết định chính trị đối đầu với Nga của giới chức lãnh đạo châu Âu.

Không chỉ Pháp, nhiều nước châu Âu khác cũng đang phải trả giá, trong đó có Đức. Ước tính trong năm 2015, nền kinh tế lớn nhất châu Âu sẽ mất tới 290 nghìn việc làm và sẽ mất 10 tỷ USD doanh thu đáng lẽ phải có từ thị trường Nga. Năm 2014, xuất khẩu từ Đức sang Nga giảm 7,2 tỷ USD so với năm 2013. Theo ước tính của Viện nghiên cứu kinh tế Áo, EU sẽ thiệt hại tới 100 tỷ Euro (114 tỷ USD) nếu các lệnh trừng phạt còn kéo dài.

Hiệp hội chủ rừng và các nhà sản xuất nông nghiệp Phần Lan cũng phải lên tiếng yêu cầu Chính phủ trợ giúp tài chính cho nông dân nước này do bị ảnh hưởng từ lệnh cấm nhập khẩu thực phẩm. Lệnh cấm này khiến giá các sản phẩm bơ sữa của Phần Lan giảm mạnh và đang tạo nên “một cuộc khủng hoảng thực sự”.

Còn ông Ernesto Ferlenghi, Chủ tịch Tổng liên đoàn Công nghiệp Italia cho biết: “các công ty của Italia xuất khẩu sang Nga hàng chục năm nay đang mất 8 triệu euro mỗi ngày. Tổng cộng chúng tôi đã mất 2 tỷ euro từ xuất khẩu”. Các công ty của nước này đang phải cố gắng cứu vãn tình hình bằng cách sử dụng các biện pháp lách luật như liên doanh với các công ty của Nga. Nếu xuất khẩu sang Nga vẫn tiếp tục giảm mạnh, nó có thể đe dọa nền kinh tế vốn đã mong manh của Italia.

Chịu nhún

Trước những tác động không hề nhỏ đối với lĩnh vực nông nghiệp, Pháp là nước đầu tiên có những động thái muốn quay lại hợp tác với Nga. Ngày 23/7, một phái đoàn nghị sỹ đối lập của Pháp đã tới Crimea, thăm các thành phố: Yalta, Simferopol, Sevastopol, và gặp gỡ giới chức địa phương, thảo luận về cách thức thúc đẩy hợp tác giữa các công ty của Nga và Pháp trong giai đoạn những biện pháp trừng phạt của phương Tây đang được áp đặt lên Nga.

Trưởng đoàn nghị sỹ đảng Cộng hòa trung hữu Pháp Theirry Mariani cho rằng, Pháp đang bị cuốn theo quan điểm của Mỹ và các nước châu Âu khác. Ông Claude Goasguen, một nghị sỹ khác trong đoàn cho biết: “Nhiệm vụ của các nghị sỹ là phải tìm hiểu điều gì đang xảy ra ở khu vực này cũng như ở Trung Đông. Chúng tôi không nhận được gì ngoài sự im lặng và thiếu thông tin từ Bộ Ngoại giao. Điều này không thể chấp nhận được. Đó là lý do đầu tiên tôi đến đây. Nhưng đây cũng không phải là chuyến đi đầu tiên của tôi. Tôi đến để tìm hiểu điều gì đang diễn ra ở Crimea một cách khách quan nhất. Phản ứng đầu tiên của tôi là bất ngờ khi biết toàn bộ khu vực này hoàn toàn hòa bình.”

Động thái này của Pháp có thể sẽ khởi đầu cho nhiều nước châu Âu khác nối lại quan hệ làm ăn với Nga khi họ nhận ra rằng, việc tiếp tục duy trì mối quan hệ giữa Nga và châu Âu sẽ đem lại lợi ích chung.

Việc xem xét bãi bỏ lệnh cấm nhập khẩu thực phẩm từ các nước châu Âu được coi là một trong những động thái nhượng bộ từ phía Nga. Trước đó, hồi tháng 5, Thủ tướng Dmitry Medvedev nói rằng, Nga sẽ quyết định việc dỡ bỏ lệnh cấm nhập khẩu thực phẩm, sau khi đã cân nhắc các hành động của EU cũng như lợi ích quốc gia của nước Nga.

Thùy Linh