Bên trong Điện Kremlin ở thủ đô Moscow của nước Nga có vô số di tích rất đáng để du khách quan tâm. Một trong số đó là khẩu súng nhìn thấy nể, một tuyệt tác quân khí ra đời cách nay 430 năm.

Ngam sung 'khung' o Moscow - Anh 1

Khẩu đại bác “khủng” trong Điện Kremlin ở Moscow - Ảnh: Đoàn Xuân Hải

Khẩu súng này có tên gọi Súng thần công Vua, được đúc theo sắc chỉ của vua nước Nga Feodor Ivanovik vào năm 1586, có chiều dài hơn 5 m, nặng 39 tấn, đường kính nòng súng 1,2 m. Với kích thước này, nó có thể chứa 3 người lớn nằm nối tiếp nhau theo chiều dọc, còn mấy cháu thiếu nhi thì có thể đứng và chạy bên trong nòng súng mà không sợ bị đụng đầu.

Với một khẩu đại bác to và nặng nề như vậy, câu hỏi được đặt ra là nó sẽ khai hỏa như thế nào khi mà những quả đạn nặng đến 2 tấn? Sau nhiều năm nghiên cứu, các chuyên gia ở Moscow cuối cùng cũng đi đến kết luận rằng khẩu súng này đã chính thức bắn một lần rồi... ngưng luôn cho đến ngày nay. Lần bắn hy hữu ấy lại liên quan đến một chuyện gần giống với truyền thuyết.

Truyền thuyết kể rằng, vào đầu thế kỷ 17, nước Nga xảy ra loạn lạc, dân chúng đã bắt được và giết chết kẻ tiếm quyền mạo xưng Dmitry đệ nhất rồi thiêu xác do mưu đồ chiếm đoạt ngai vàng của Nga hoàng. Tro cốt của kẻ tiếm quyền sau đó được trộn vào thuốc súng rồi nhồi vào khẩu Súng thần công Vua để bắn. Đó là lần đầu khẩu súng thần thoại này vang rền tiếng nổ đồng thời cũng là lần duy nhất. Có vẻ như khẩu đại bác này “nặng phần trình diễn” hơn là hữu dụng trong những hoàn cảnh chiến tranh thực thụ. Viết đến đây chợt nhớ lịch sử VN cũng có một trường hợp tương tự. Đó là chuyện Nguyễn Ánh (vua Gia Long) trả thù nhà Tây Sơn. Sử sách ghi rằng, sau khi thu giang sơn VN về một cõi, vua Gia Long đã hạ lệnh cho quân sĩ đào mộ Quang Trung - Nguyễn Huệ lên, lấy xương cốt nghiền thành bột ném đi tứ tán. Có truyền thuyết thêm chi tiết có phần tàn độc hơn về sự trả thù, đó là Gia Long đã đem bột xương cốt của Nguyễn Huệ trộn với thuốc súng rồi nhồi vào súng đại bác bắn ra biển Đông. Truyền thuyết không cho biết khẩu thần công trong câu chuyện đau lòng vừa kể là loại gì.

Xét về mặt mỹ thuật, khẩu Súng thần công Vua trong Điện Kremlin được chế tác khá đẹp, không trơn tru, đơn điệu như những khẩu đại bác thời hiện đại. Mỗi bên thân súng có 4 cái quai, tổng cộng 8 cái cho 8 người khiêng. Những loại súng thần công thời cận đại cũng có loại được thiết kế 2 quai hai bên cho 2 người lính khiêng di chuyển khi lâm trận. Thế nhưng với khẩu Súng thần công Vua thì không đơn giản như vậy, vì như đã nói, nó nặng đến 39 tấn. Với trọng lượng này thì cần đến cần cẩu hạng nặng mới mong nhấc súng lên được, chứ 8 người có là lực sĩ hàng đầu nước Nga thì cũng chỉ... đứng nhìn mà thôi.

Khẩu súng này đã được đưa vào sách kỷ lục Guinness nhờ “thành tích” là khẩu đại bác có cỡ nòng lớn nhất thế giới do con người chế tạo. Những khẩu đại bác xuất hiện trong Thế chiến 2 của quân Đồng minh, xét về cỡ nòng, không có cái nào sánh bằng, kể cả 2 khẩu Đại pháo thành Navarone của phát xít Đức được Hollywood dựng thành phim vang tiếng một thời.

Đoàn Xuân Hải