Các nhà khoa học thuộc Đại học bang Iowa (Mỹ) vừa nghiên cứu một loại protein tạp giao có thể cắt bỏ các vị trí cần thiết của chuỗi đôi DNA (deoxyribonucleic acid) trong tế bào sống, và hàn gắn các đoạn gen cần thiết.

Kết quả nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng giúp tạo ra phương pháp cải tạo nhiễm sắc thể của thực vật, động vật thậm chí của con người. Các nhà khoa học đã tạo ra protein tạp giao bằng cách kết hợp hai loại protein của các vi khuẩn khác nhau. Trong đó một loại protein có tên gọi Transcription activator-like Effector (TAL Effector) có nhiệm vụ tìm kiếm vị trí cần cắt bỏ. Protein còn lại chính là nuclease có nhiệm vụ cắt bỏ chuỗi DNA. Chính vì vậy protein tạp giao này được gọi là TAL Effector Nuclease. Cắt đứt bộ phận DNA không cần thiết, và thay thế bằng các đoạn DNA chức năng được gọi là quá trình tái tổ hợp tương đồng. Nguyên lý hoạt động của protein tạp giao là trước tiên làm cho TAL Effector đọc trình tự DNA và tìm kiếm vị trí cần cắt bỏ, đồng thời liên kết đoạn cần cắt bỏ này với DNA. Trong khi đó bộ phận nuclease sẽ cắt bỏ chuỗi đôi DNA tại vị trí liêt kết, qua đó cắt đứt đoạn DNA không cần thiết và hàn gắn đoạn DNA mới. Các nhà khoa học cho biết, protein tạp giao có thể thực hiện việc tổ hợp tùy ý căn cứ vào các nhu cầu khác nhau, qua đó thực hiện việc tìm kiếm vị trí cần thiết trong bất kỳ DNA có tổ chức hữu cơ nào. TAL Effector Nuclease đã giúp cải tiến công cụ chuyển đổi gen hiện tại, hơn nữa giá thành lại thấp, thời gian nhận biết trình tự DNA cũng dễ dàng./. Ngọc Thúy (Vietnam+)