1. Trong lần về thăm khu dân cư số 12 thị trấn Lương Sơn, huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình, ông Phương Công Tam, trưởng ban CTMT có nói rằng, nghèo thì không được bình xét gia đình văn hóa. Có lẽ đây là lần đầu tiên chúng tôi được nghe quan điểm kiên quyết như vậy. Ông Tam nói: "Một gia đình được vinh danh gia đình văn hóa thì phải phấn đấu được 3 tiêu chí, đó là thể hiện được trách nhiệm công dân, sống hòa thuận và có kinh tế phát triển. Nếu cuộc sống còn nghèo thì sẽ không được bình xét danh hiệu cao quý này”.

Ngõ nhỏ 12 yên bình

Ông Tam cho biết, đã có quy định rồi thì phải theo thôi, không nên du di, châm trước. Trong KDC số 12 hiện có 6 gia đình thuộc diện nghèo và những hộ đó sẽ chưa được bình xét gia đình văn hóa năm 2013 này.

Cũng câu chuyện trên đây, chúng tôi đã được không ít các vị trưởng ban CTMT ở một số vùng trên địa bàn Hà Nội cho rằng việc không bình xét những gia đình nghèo là gia đình văn hóa là sự thiệt thòi cho người nghèo. Chính vì thế mà Ban chỉ đạo cũng như bà con nhân dân thường châm trước, thông cảm nên vẫn bình xét gia đình văn hóa. Điều này dẫn tới việc ở quận Hà Đông, có những căn nhà lụp xụp nhưng vẫn được gắn biển "Gia đình văn hóa”.

2. Trao đổi với chúng tôi, trưởng ban CTMT Phương Công Tam cho biết, xây dựng phong trào gia đình văn hóa là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Mặt trận cơ sở. Đầu năm gia đình nào đăng ký phấn đấu gia đình văn hóa thì sẽ được bà con xóm phố, những người làm phong trào theo dõi cụ thể. Cuối năm tổ chức bình xét rất cẩn thận và chính xác. Gia đình nào không đạt như đã đăng ký thì xin rút bình xét một cách tự nguyện. Các ngõ xóm tổ chức bình xét lần thứ nhất, sau đó mới tới KDC rà soát lại lần thứ 2. Người dân trong KDC này có lòng tự trọng rất cao, không ai nhận danh hiệu cao quý nếu thật sự gia đình mình không không xứng đáng.

Ngày hội Đại đoàn kết hàng năm được tổ chức rất trang trọng và vui, nội dung vinh danh gia đình văn hóa luôn được coi là chương trình quan trọng nhất trong phần lễ. Trong số những gia đình đạt danh hiệu văn hóa, mỗi cụm, ngõ phố lại chọn những gia đình tiêu biểu nhất để trao bằng khen. Hình thức khen thưởng này đã động viên bà con trong KDC tích cực phấn đấu giữ vững danh hiệu cao quý và mang ý nghĩa giáo dục lối sống rất lớn.

3. Một trong những thành viên nòng cốt của ban CTMT khu dân cư số 12 này là chi hội Phụ nữ. Bà Lê Thị Bình là chi hội trưởng kiêm ủy viên ban CTMT nguyên là thanh niên xung phong. Suốt gần 20 năm qua, vừa buôn bán kiếm sống, nuôi con, bà Bình còn rất tích cực tham gia công tác phụ nữ, tình nguyện làm đầu tầu xây dựng phong trào. Một trong những nội dung mà chi hội Phụ nữ ở đây đầu tư thời gian, vật chất để xây dựng thành phong trào "Gia đình hạnh phúc” là 4 tiêu chí "công, dung, ngôn, hạnh”. Nhiều năm nay, mỗi năm chi hội đều mời chuyên gia về giảng bài, chia sẻ với chị em kỹ năng sống, kỹ năng làm vợ, làm mẹ, làm con dâu trong gia đình. Những câu hỏi, thắc mắc của chị em xung quanh cách thức ứng xử với các thành viên trong gia đình được đem ra bàn thảo, chia sẻ với sự tư vấn của chuyên gia tâm lý. Hoạt động này đã góp phần tích cực vào hoạt động xây dựng phong trào gia đình văn hóa. Những mâu thuẫn, xích mích trong gia đình được tổ hòa giải của ban CTMT, mà nòng cốt là chi hội Phụ nữ kịp thời giúp đỡ, tháo gỡ.

Chi hội Phụ nữ có được phong trào "Gia đình hạnh phúc” như bây giờ, không thể không kể tới sự nhiệt tình công tác xã hội của bà chi hội trưởng Lê Thị Bình. Mấy năm gần đây, các con đã trưởng thành, bà Bình không buôn bán ngoài chợ nữa, tập trung vào hoạt động phong trào. Những lúc rảnh rỗi, bà thường đạp xe quanh KDC xem có chuyện gì cần giải quyết hay không. Chị em nào cần vay vốn sản xuất kinh doanh, gia đình nào có chuyện vui buồn…bà đều nắm được hết. "Phải biết được tâm tư tình cảm, cái khó khăn của chị em thì mới tìm hướng giúp đỡ được”, bà Bình tâm sự.

4. Nhiều năm nay KDC số 12 liên tục được bình xét danh hiệu KDC tiên tiến, văn hóa. Phong trào xây dựng gia đình văn hóa và gia đình hạnh phúc đã trở thành đầu tầu kéo cả đoàn tầu đi lên. Chúng tôi cùng trưởng ban CTMT Phương Công Tam dạo bước qua nhiều ngõ nhỏ, ở đâu cũng sạch sẽ.

Không gian một khu dân cư văn hóa thật dễ chịu, mỗi ánh mắt, cử chỉ của người dân cũng làm cho khách lạ thấy ấm lòng. Những người làm Mặt trận ở đây đã đúng khi chọn "văn hóa” là tiêu chí chính xây dựng cuộc sống ở khu dân cư.

Lê Tự