Năm nay, mặc dù là năm lẻ, lễ hội đền Hùng chỉ được tổ chức ở quy mô cấp tỉnh, nhưng do được nghỉ lễ ba ngày liền, bên cạnh đó thời tiết rất đẹp nên lượng khách hành hương về giỗ tổ Hùng Vương vẫn rất đông.

Năm nay, lễ hội đền Hùng có nhiều nét độc đáo và đổi mới cả về phương thức lẫn nội dung. Các hoạt động lễ hội được diễn ra trong một không gian mở rộng từ đền Hùng đến ngã ba Hạc - thành phố Việt Trì và các huyện Lâm Thao và Phù Ninh. Ngoài phần chính là phần lễ diễn ra vào các ngày 7-8 và 12.4 (tức ngày 5-6 và 10.3 ÂL) tại lễ hội đền Hùng năm nay còn có phần hội với nhiều hoạt động phong phú và đa dạng, đặc sắc mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc và truyền thống của lễ hội giỗ tổ như: Thi gói và nấu bánh chưng, giã bánh giầy, các hội thao văn nghệ, thể thao được diễn ra tại khu di tích đền Hùng và thành phố Việt Trì. Nhiều hoạt động văn hóa mang đậm nét văn hóa đất tổ được tổ chức như “Lễ hội tôn vinh cây chè đất tổ”, “Liên hoan tiếng hát làng Xoan” được tổ chức, đã thu hút sự quan tâm của du khách. Nét mới của lễ Giỗ tổ Hùng Vương năm nay là Ban Quản lý di tích đền Hùng đã tiến hành xây dựng, cải tạo lại nhiều công trình mới ở phía trong và ngoài khu di tích nhằm thu hút khách tham quan. Với tấm lòng hướng về đất tổ, lượng du khách đến với lễ hội đền Hùng rất đông đảo, ước tính lên đến khoảng 4 vạn người. Trong ngày khai hội 12.4 (10.3 ÂL), ngay từ sáng sớm mọi ngả đường chính dẫn vào khu vực đền Hùng đều ken kín người. Các bãi gửi xe ngoài khu vực dẫn vào khu di tích đều chật kín. Rất nhiều đoàn chen chân mãi vẫn chưa lên được đến nơi dâng hương. Trong dòng người thành kính về dâng hương đất tổ, chị Phạm Thị Kim Dung - ở Phương Liệt, Thanh Xuân (Hà Nội) - cho biết: “Năm nào gia đình tôi cũng dành thời gian để về dâng hương ngày Quốc giỗ. Năm nay tôi thấy lễ hội được tổ chức quy củ hơn, nhiều công trình cũng được tu bổ, xây dựng to đẹp hơn. Lễ hội đền Hùng không chỉ là nơi để các thế hệ về dâng hương thành kính trước tổ tiên, mà còn là nơi giáo dục cho thế hệ trẻ về nguồn cội”. Tại lễ hội năm nay, công tác đảm bảo an ninh trật tự, xóa bỏ nạn “chặt chém”, đeo bám khách được Ban tổ chức thực hiện một cách triệt để. Ban tổ chức đã thành lập 2 đoàn kiểm tra liên ngành của công an, bộ đội, quản lý thị trường, văn hóa, y tế... túc trực 24/24 giờ tại khu vực lễ hội, thường xuyên kiểm tra và xử lý các hiện tượng vi phạm. Ban tổ chức còn bố trí người ở các điểm nóng ở phía trong khu di tích để giữ vững an ninh trật tự, đồng thời hướng dẫn du khách tham quan. Ban tổ chức cũng yêu cầu các cửa hàng niêm yết giá các loại dịch vụ và cung cấp số điện thoại nóng để du khách kịp thời phản ánh khi bắt gặp các hiện tượng tiêu cực như đánh bài, ăn xin, móc túi, bói toán. Những cố gắng của Ban tổ chức đã làm giảm đáng kể những hiện tượng tiêu cực vốn tồn tại ở lễ hội đền Hùng từ nhiều năm trước. Tuy nhiên, vào ngày chính lễ 12.4 (tức 10.3 ÂL), khi lượng khách đổ về đền Hùng đông đảo nhất thì các dịch vụ ăn theo cũng bắt đầu tăng giá, “chặt chém” vô tội vạ. Giá nhà nghỉ, gửi xe, ăn uống... bị những người kinh doanh ngang nhiên nâng giá khiến nhiều du khách rất bức xúc. Do con đường vào đền Hùng đã bị các lực lượng chức năng phong tỏa từ xa, nên những nhà xung quanh đền Hùng cố gắng tận dụng những khoảng đất trống của gia đình, rồi cả vỉa hè quốc lộ 2 để làm chỗ gửi xe với giá gửi xe cao hơn nhiều so với ngày thường. Các dịch vụ ăn uống, nhà nghỉ cũng bị đẩy giá lên theo cấp số nhân. Bát bún gà, bò có giá 40.000 đến 50.000 đồng nhưng chỉ lõng bõng vài sợi. Giá nhà nghỉ bình dân quanh khu vực đền Hùng từ 300.000-500.000 đồng/phòng/ngày đêm. Theo ông Nguyễn Tiến Khôi - Giám đốc Khu di tích lịch sử đền Hùng, Ban tổ chức chỉ có thể quản lý được những dịch vụ có tính chất cố định, các nhà hàng, kiốt, còn những đội bán hàng rong, hàng gánh vẫn rất khó quản lý... Tuy nhiên, cũng phải ghi nhận sự tiến bộ trong khâu tổ chức của tỉnh Phú Thọ nhằm làm cho lễ Giỗ tổ Hùng Vương trở thành một lễ hội văn hóa đích thực. Mong rằng trong những năm tới, lễ hội đền Hùng ngày càng trật tự, văn minh hơn, đáp ứng được nguyện vọng của đông đảo người dân trong nước và người Việt ở nước ngoài mỗi khi trở về trong ngày Giỗ tổ. Phạm Ngọc