Ông Hassan Rowhani cuối tuần qua đã chính thức được phê chuẩn trở thành Tổng thống mới của Iran. Giới phân tích cho rằng, dưới sự lãnh đạo của ông Hassan Rowhani, Iran sẽ có những sự thay đổi lớn, tuy nhiên cũng sẽ đối mặt với nhiều thách thức lớn.

Thách thức đối với nhà lãnh đạo mới của Iran là không nhỏ

Buổi lễ nhậm chức Tổng thống Iran đã diễn ra hôm qua (4-8) tại trụ sở Quốc hội Iran. Đây được xem là một sự kiện lịch sử khi lần đầu tiên Chính phủ Iran mời các nhà lãnh đạo nước ngoài tới chứng kiến buổi lễ, trong đó có nhà ngoại giao EU Javier Solana. Phát biểu tại buổi lễ, tân Tổng thống Iran cam kết sẽ hành động để dỡ bỏ các lệnh trừng phạt "không công bằng”, đồng thời vực dậy nền kinh tế Iran. "Chính phủ sẽ hành động để cứu nền kinh tế, khôi phục các cuộc đàm phán mang tính xây dựng với thế giới, hướng tới các bước đi mới nhằm nâng cao vị thế của Iran” - Ông nhấn mạnh .

Tổng thống Hassan Rowhani năm nay 64 tuổi, là một giáo sĩ ôn hòa theo đường lối cải cách. Ông đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử Tổng thống Iran ngày 14-6 vừa qua với gần 50,7% số phiếu ủng hộ. Chiến thắng của ông đem đến hy vọng cho việc giải quyết vấn đề hạt nhân cũng như mối quan hệ căng thẳng giữa Iran với Mỹ, phương Tây và các quốc gia trong khu vực. Ngay sau khi ông đắc cử, giới phân tích hy vọng rằng sự lãnh đạo của ông Hassan Rowhani sẽ giúp duy trì ổn định chính trị nội bộ đồng thời vực dậy nền kinh tế suy thoái do bị cấm vận quá lâu. Hôm 17-7, chính phủ Iran cho biết sẽ tiếp tục đàm phán với các cường quốc về chương trình hạt nhân sau khi Tổng thống Hassan Rouhani nhậm chức và thành lập đoàn đàm phán mới. Tehran sẽ tiếp tục đàm phán với Nhóm P5+1 và trước đó, thông qua các kênh trung gian, ông Rowhani cũng đã phát đi một số tín hiệu tích cực tới Tổng thống Mỹ Barack Obama về ý định minh bạch hóa hơn nữa chương trình hạt nhân của Iran. Một tín hiệu tích cực là ít lâu sau chiến thắng của ông Hassan Rowhani, Chính phủ Anh tuyên bố sẵn sàng cải thiện quan hệ với Iran. Thậm chí, Ngoại trưởng Anh William Hague tuyên bố sẵn sàng gặp người đồng cấp Iran Salehi bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc sẽ diễn ra tại New York, Mỹ vào tháng 9 tới để giải tỏa mối quan ngại của cộng đồng quốc tế về vấn đề hạt nhân Iran.

Tuy nhiên, sẽ là lạc quan nếu cho rằng ông Hassan Rowhani lên nhậm chức sẽ tạo ra ngay những thay đổi mới đối với Iran. Bởi lẽ, Iran vẫn đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức trong nước, trong đó có tình trạng kinh tế suy thoái, tỷ lệ thất nghiệp, lạm phát tăng cao và sức ép từ Mỹ và phương Tây đối với chương trình hạt nhân của Tehran. Ngay trước buổi lễ nhậm chức của ông Hassan Rowhani, Hạ viện Mỹ đã thông qua một dự luật nhằm siết chặt trừng phạt đối với Iran, theo đó cắt giảm xuất khẩu dầu của Iran thêm 1 triệu thùng/1 ngày trong vòng 1 năm. Theo các nhà phân tích, mục tiêu được đưa ra không chỉ là nhằm thu hẹp ngân quỹ cho chương trình hạt nhân gây tranh cãi của Iran mà còn là một sự cảnh báo đối với chính quyền mới của Iran.

Về phần mình, Iran cũng đã phát đi những cảnh báo mới nếu nước này tiếp tục nhận thêm nhiều sức ép. Hãng thông tấn bán chính thức Fars của Iran cho biết Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao nước này Abbas Araqchi đã chỉ trích các biện pháp trừng phạt mới của Mỹ, cho rằng chúng chỉ làm phức tạp tình hình và không giải quyết được vấn đề hạt nhân của Tehran.

Như vậy, thách thức đối với nhà lãnh đạo mới của Iran là không nhỏ. Làm thế nào thực hiện các cam kết với cử tri về việc xây dựng một đất nước Iran ổn định, phát triển kinh tế và giảm bớt sự cô lập và sức ép từ bên ngoài? Đây rõ ràng là một bài toán khó đối với tân Tổng thống Iran Hassan Rowhani. Dù vậy, dư luận hy vọng với những cam kết và một sự thay đổi mới, Tổng thống Iran Hassan Rowhani sẽ mang lại làn gió mới thực sự về mọi mặt đối với quốc gia Hồi giáo này.

Nhật Quang