- Hàng chục người đã đổ ra đường ngăn chặn không cho Công ty CP Lâm Lộc nổ mìn, khai thác đá xây dựng tại xã Nghi Lâm (huyện Nghi Lộc, Nghệ An) bởi việc khai thác đá gây chấn động lớn, ô nhiễm môi trường, thất thoát vật liệu nổ, ảnh hưởng đến nghiêm trọng đời sống của bà con.

Khu vực mỏ đá gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng trên được cấp phép hoạt động từ năm 2006. Đến cuối năm 2009, chủ mỏ là ông Nguyễn Trường Sinh bán lại cho Công ty CP Lâm Lộc.

Sau đó, UBND tỉnh Nghệ An tiến hành cấp phép tiếp giấy khai thác đá xây dựng tại núi rú Dài, xã Nghi Lâm (huyện Nghi Lộc) theo QĐ số03/QĐ-UBND-TN ngày 4/1/2010 cho Công ty CP Lâm Lộc.

Nổ mìn nứt nhà, dân ngạt thở vì bụi bặm

Từ khi UBND tỉnh Nghệ An cấp phép khai thác mỏ đá xây dựng tại địa bàn 2 xóm 18 và 19, xã Nghi Lâm, hàng chục hộ dân khu vực bán kính 500m thường xuyên phải chịu những trận mìn nổ long trời lở núi.

Người dân hai xóm 18 và 19 rất bức xúc trước doanh nghiệp khai thác đá gây ô nhiễm và kẻ gian đòi khủng bố bất thành gây bất bình trong bà con nhân dân

Hàng ngày phải chịu cảnh bụi bặm, đường sá bị phá hỏng, hàng chục nhà dân bị nứt tường, ô nhiễm môi trường…

Tiếp xúc với phóng viên, ông Nguyễn Văn Toàn, xóm phó kiêm Công an viên xóm 19 đại diện cho người xung quanh mỏ đá nói: “Cách đây khoảng 8 tháng, cả khu vực 2 xóm là bụi mịt mù, phủ trắng cả ngôi làng, cửa nhà dân lúc nào cũng đóng bịt kín. Tiếng mìn nổ, tiếng động cơ máy xay, máy xát, máy sàng,…làm ầm ầm cả ngày và đêm. Khiến người dân chúng tôi mất ăn, mất ngủ và từng ngày sống trong môi trường quá độc hại”.

Không những thế, khi nổ mìn phá đá còn gây dư chấn mạnh, làm cho hàng chục hộ dân xung quanh bị nứt tường nhà, đá dăm lớn nhỏ bay khắp nơi.

Ông Nguyễn Văn Toàn, Xóm phó kiêm Công an viên xóm 19, xã Nghi Lâm. Ảnh: Q.H

Trưởng Công an xã Nghi Lâm, ông Nguyễn Chí Công cho biết: “Lượng mìn nổ quá lớn, gây cho nhà cửa của người dân bị nứt tường, vỡ ngói đến khoảng hơn 20 hộ dân xung quanh khu vực mỏ đá. Trước đây hoạt động đến 9h đêm vẫn còn xay xát và đường xá bị phá hỏng, đi lại khó khăn nên người dân kêu là có cơ sở”.

Được biết, chỉ trong vòng 5 năm từ khi có mỏ đá hoạt động, người dân nơi đây đã phải chứng kiến 2 cái chết đau lòng. Một sinh mạng của lái xe tại mỏ đá và trong lúc nổ mìn, đá văng khoảng 200m trúng đầu anh Nguyễn Văn Hoa (22 tuổi) khi đang đóng đá táp lô trong vườn nhà anh Hồng, xóm 19, xã Nghi Lâm.

Quá bức bách, ngày 15/11/2011, hàng chục người dân hai xóm 18 và 19 kéo lên gặp Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An, ông Hồ Đức Phớc trong cuộc tiếp dân để phân trần.

Chị Nguyễn Thị Thuyên kể lại khi nói chuyện với Chủ tịch tỉnh Nghệ An: “Khoảng 7/2010, cụ Phan Văn Hương đang trong những giờ phút thập tử nhất sinh, trước khi qua đời ông bảo con cháu lên nói mỏ đá ngừng mấy phút để ông 'đi' cho yên tĩnh. Con cái cụ ấy lên van xin kiểu gì cũng không được, mỏ đá vẫn tiếp tục xay xát. Đó là nguyện ước cuối đời của cụ Hương vẫn không được chấp nhận”.

Hàng chục nhà dân xung quanh mỏ đá bị rạn nứt tường do chấn động của nổ mìn?.

Cũng trong buổi tiếp dân, ông Hồ Đức Phớc đã hứa với bà sẽ có trách nhiệm giao cho Công an tỉnh, Sở TN&MT, Sở Công thương, UBND huyện Nghi Lộc kiểm tra và báo cáo sớm nhất cho tỉnh.

Chủ tịch UBND tỉnh khẳng định để xảy ra mất an ninh trật tự, ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân thì cán bộ chính quyền địa phương phải chịu trách nhiệm.

Hung thủ cài kíp nổ kho mìn là ai?

Ngoài Công ty CP Lâm Lộc phát tiếng ồn từ nổ mìn, gây ô nhiễm môi trường, người dân xã Nghi Lâm vẫn chưa hết hoang mang, lo sợ về một việc khác.

Đó là vụ việc xảy ra vào đêm 9/4/2011, khi kẻ gian đã đột nhập vào kho mìn của doanh nghiệp phá khóa, cài đặt hệ thống tra vào 3 kíp nổ, kéo dây để kích nổ tung cả kho mìn gần 1 tấn mìn. Việc làm không trót lọt, kẻ gian còn táo tợn lấy đi 152 kíp nổ kích điện tại kho mìn.

Việc làm của các đối tượng đã khiến bà con lo lắng bởi không thể biết là bao nhiêu lượng mìn đã bị tuồn ra do sơ hở của doanh nghiệp?

Giàn khoan của mỏ đá Lâm Lộc bị người dân tháo dỡ mang đến trụ sở UBND xã Nghi Lâm. Ảnh: Q.H

Ông Nguyễn Văn Toàn nói: “Nếu đêm hôm đó mà kho mìn phát nổ thì hàng trăm người dân thuộc 2 xóm chúng tôi sẽ như thế nào. Chắc chắn là khu vực xung quanh mỏ đá khoảng 700m sẽ bị san phẳng. Vụ việc nguy hiểm như thế, sao đến nay Công an tỉnh và huyện vẫn chưa thể bắt được thủ phạm? Bởi những người hiểu biết về chất nổ, tra kíp mìn tại xã Nghi Lâm chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Hơn nữa là những người nào là giữ chìa khóa kho mìn và nhiều người khách có liên quan nữa. Ngày nào cơ quan điều tra chưa bắt làm rõ được vụ 'khủng bố' kho mìn trên thì dân xóm 18 và 19 chưa yên tâm và tiếp tục phản đối việc khai thác tại mỏ đá”.

Chiều 26/11, trao đổi với chúng tôi, ông Trịnh Xuân Giáo, Chủ tịch HĐQT Công ty Lâm Lộc cho biết: “Chúng tôi thừa nhận là doanh nghiệp có nhiều sai phạm và đang từng bước khắc phục. Nhưng vụ việc đêm 9/4/2011, kẻ gian nào đã đột nhập và thực hiện kế hoạch cho nổ kho mìn của doanh nghiệp, đã cho thấy quá trình thực hiện rất công phu và hết sức tỉ mỷ, phải là những người rất hiểu biết về chất nổ.

Tôi nhận định ít nhất trong vụ việc này cần phải có đến 5 người mới thực hiện được công việc tra kíp và kéo dây,... Vụ việc trên có đầy đủ yếu tố hình sự và tôi cho rằng nếu kẻ gian thực hiện thành công thì sự việc là quá dã man.

Doanh nghiệp chúng tôi khẩn thiết ‘cầu cứu’ cơ quan điều tra Công an huyện Nghi Lộc và tỉnh Nghệ An sớm làm rõ vụ việc có tính chất cực kỳ nguy hiểm trên. Ai làm việc này cần được pháp luật trừng trị”.

Mỏ khai thác đá Công ty CP Lâm Lộc tạm ngừng hoạt động suốt 8 tháng qua.

Được biết, sau khi sự việc xảy ra, Công an Nghệ An đã có một chuyên án để điều tra vụ việc tra kíp điện để cho nổ cả kho mìn của Công ty CP Lâm Lộc. Nhưng đến thời điểm hiện nay, hung thủ vẫn nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật. Còn cơ quan điều tra vẫn chưa có một kết luận nào thỏa đáng nào cho người dân và doanh nghiệp.

BOX: Ngày 23/9, ông Võ Duy Việt, Giám đốc Sở TN&MT đã có kết luận bước đầu những sai phạm của Công ty CP Lâm Lộc trong quá trình khai đá xây dựng tại mỏ đá rú Dài như sau:

Công ty CP Lâm Lộc khai thác không đúng với thiết kế kỹ thuật đã được phê duyệt; khu vực chế biến không đảm bảo khoảng cách an toàn; chưa ký hợp đồng thuê đất; chấp hành pháp luật về lao động chưa đầy đủ; quản lý và sử dụng vật liệu nổ chưa đảm bảo.

Điểm chú ý, thời gian qua Công ty đã để mất một lượng vật liệu nổ công nghiệp (đối tượng phá kho mìn), làm ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự và an ninh khu vực. Vấn đề này đang được Công an tỉnh điều tra, chưa có kết luận.

Quốc Huy