Chỉ vài tháng sau ngày người dân TP HCM háo hức với sự kiện đơn vị thi công tổ chức lai dắt và dìm các đốt hầm Thủ Thiêm đầu tiên thì rộ lên thông tin các đốt hầm này bị thấm.

Theo báo cáo của đơn vị tư vấn giám sát (Công ty Oriental Consultants), hai đốt số 1 và số 2 của công trình hầm Thủ Thiêm vượt sông Sài Gòn sau khi được dìm có xu hướng xảy ra tình trạng thấm và ẩm ở khu vực đầu, quanh vị trí giữa và bờ mép. Hiện có khoảng 130 vị trí thấm và ẩm nước, trong đó nhiều vị trí có thể được nhận thấy bằng mắt thường. Ngoài ra, Hội đồng nghiệm thu Nhà nước cũng đã “nhắc nhở” UBND TP về tình trạng lún ở đường dẫn. Trước “sự cố” này, UBND TP HCM đã có cuộc họp khẩn với các bên liên quan. Thông tin phát ra từ cuộc họp này khá lạc quan. Đơn vị tư vấn và đại diện Ban Quản lý dự án đều thống nhất đánh giá: tình trạng thấm đang xảy ra ở các đốt hầm Thủ Thiêm nằm trong giới hạn cho phép, vì độ thấm chỉ 2ml/giờ/m2, trong khi giới hạn cho phép là 5ml/giờ/m2. Nhiều chuyên gia khi được hỏi ý kiến cũng cho rằng đó là “chuyện bình thường” của các công trình. Có người còn đưa ra dẫn chứng là một công trình tương tự bên Australia cũng từng bị thấm, nhưng sau đó vẫn được nghiệm thu và đưa vào sử dụng bình thường. Các bên có trách nhiệm (nhà thầu thi công, chủ đầu tư …) liên tục khẳng định đã có biện pháp và sẽ xử lý dứt điểm tình trạng này. Tuy nhiên, những phát biểu đó dường như vẫn chưa đủ sức trấn an dư luận nên số đông người dân vẫn bày tỏ mối quan ngại. Một số lập luận theo lẽ thông thường là thấm ít rồi dần dần sẽ thấm nhiều nếu như nguyên nhân thấm không được xử lý triệt để. Nhiều người dân Hà Nội nghe thông tin này đã nhắc lại tình trạng nứt của hầm Kim Liên. Lúc hầm Kim Liên mới bị sự cố thì cơ quan chức năng cũng khẳng định “trong giới hạn cho phép”, nhưng càng về sau thì vết nứt càng to và dài hơn, trong khi hầm Kim Liên là hầm cạn - việc xử lý đơn giản hơn rất nhiều so với hầm dưới nước như hầm Thủ Thiêm. Một số khác thì lo ngại khi nghĩ đến tương lai, nguy cơ nước sông Sài Gòn bị nhiễm mặn thì cốt thép nào chịu nỗi? Tất cả những ý kiến trên có thể xuất phát từ những người dân bình thường, thiếu kiến thức chuyên môn, nhưng từ đó nảy ra những vấn đề đáng suy nghĩ. Ngoài góc độ “phản biện” cho chính công trình hầm Thủ Thiêm, nó còn cho thấy mức độ tin tưởng của người dân vào phát biểu của các đơn vị thi công, các cơ quan chức năng khi liên quan đến các công trình xây dựng có chiều hướng giảm. Cụm từ “trong giới hạn cho phép” ngày càng khiến cho người nghe nghi ngờ, bởi nó xuất hiện với tần suất ngày càng cao khi nói về các sự cố công trình. Trước công trình hầm Thủ Thiêm thì công trình đường cao tốc TP HCM - Trung Lương cũng “lún trong tầm kiểm soát” hay “trong giới hạn cho phép”. Ở nhiều công trình đường sá, người dân cũng đã quen với tấm bảng “đường chờ lún”… Ai cũng hiểu, lún ít hay nhiều thì cũng lún, thấm nhiều hay ít cũng là thấm. Vì thế, cái cách nói “trong mức cho phép” có vẻ quá chuyên môn, thuần kỹ thuật, không “êm” tai chút nào với đa số người dân. Ở góc độ cao hơn, nhiều người bày tỏ lo ngại nếu cứ theo đà này thì có thể sẽ có “tham nhũng ở mức cho phép” hay “vi phạm pháp luật ở mức cho phép”. Dĩ nhiên, so sánh như vậy là khập khiểng và thiếu cơ sở vì những lĩnh vực đó thuộc các phạm trù khác nhau. Thế nhưng, người dân lo ngại là khi điều không bình thường dần trở thành bình thường thì nó tất nhiên sẽ thành lệ, mà đôi khi ở đâu đó hiện vẫn tồn tại tình trạng “phép vua thua lệ làng”. Có lẽ tốt nhất là đừng có sự cố gì “ở mức cho phép”, nhất là những công trình lớn, mang tầm quốc gia, vốn “ngốn” rất nhiều tiền của, công sức của chúng ta. Riêng với hầm Thủ Thiêm, hy vọng là tất cả những phát biểu lạc quan của các cơ quan chức năng liên quan sẽ trở thành hiện thực. Trương Quốc An