(ĐVO) Cùng với sự khởi sắc của thanh toán không dùng tiền mặt, tội phạm thẻ bắt đầu tấn công mạnh hơn vào thị trường Việt Nam với các thủ thuật ngày càng tinh vi. Do vậy, không chỉ ngân hàng phải tăng cường biện pháp bảo vệ mà ngay cả khách hàng sử dụng thẻ cũng cần nâng cao cảnh giác.

Tội phạm thẻ ngày càng tinh vi và phức tạp

Gần đây, một số khách hàng sử dụng thẻ ATM nhận được thông báo từ ngân hàng về việc thẻ sẽ tạm thời bị khóa do có nguy cơ bị trộm thông tin khi giao dịch tại ATM. Các thông báo bất thường này xuất phát từ khoảng 2 tháng gần đây khi các ngân hàng xác định đã xuất hiện tội phạm người nước ngoài đang sử dụng thiết bị công nghệ cao lén lút cài vào một số máy ATM để đánh cắp thông tin của chủ thẻ. Cụ thể là một thiết bị được cài đặt vào khe bỏ thẻ ATM, có hình dạng và màu sắc giống với máy, rất khó phát hiện. Khi chủ thẻ bỏ thẻ vào máy ATM để thực hiện việc rút tiền, xem số dư tài khoản hay chuyển khoản..., thiết bị này sẽ sao chép các dữ liệu của khách hàng trên băng từ của thẻ ATM. Đồng thời, bọn tội phạm cũng bí mật đặt thêm một camera quay thẳng xuống bàn phím máy ATM để lấy mật khẩu của khách hàng.

Khách hàng cần nâng cao cảnh giác mỗi khi rút tiền từ máy ATM.

Theo ghi nhận của các máy camera ngân hàng, bọn tội phạm này thực hiện việc cài đặt thiết bị chỉ mất từ 15 - 20 phút. Thường thì tội phạm chọn những máy ATM ở trung tâm thành phố, nơi có nhiều khách hàng giao dịch, thời gian hoạt động của chúng thường từ 17 – 19h, sau giờ làm việc của ngân hàng. Sau khi cài đặt các thiết bị ăn trộm dữ liệu tại máy ATM, bọn tội phạm đứng ngoài quan sát. Khi thấy khách hàng giao dịch nhiều, số lượng thông tin đánh cắp đã đủ “sở hụi”, chúng sẽ quay lại máy ATM để tháo các thiết bị cài đặt. Những dữ liệu ăn cắp được sau đó sẽ được sử dụng để tạo ra một thẻ ATM giả và rút trộm tiền.

Đây là một trong những chiêu thức trộm tiền trong tài khoản của khách hàng khá phổ biến trên thế giới, nay bắt đầu xuất hiện ở Việt Nam. Một chiêu thức khác cũng được bọn tội phạm sử dụng là gắn một bàn phím giả đè lên bàn phím thật của máy ATM. Bàn phím này có kết nối bluetooth hoặc với điện thoại di động để truyền dữ liệu số PIN của chủ thẻ về điện thoại hoặc laptop của chúng.

Trước thực trạng đó, gần đây, một số ngân hàng đã và đang tăng cường các biện pháp bảo đảm an toàn cho chủ thẻ ATM như cắt cử bảo vệ trực ATM, trang bị thêm thiết bị báo động khi có trộm, bảo đảm quyền lợi cho chủ thẻ...

Tuy nhiên, theo lãnh đạo một ngân hàng thương mại cổ phần lớn tại Hà Nội, các dòng máy nhập về cách đây 5 năm đều có thiết kế cũ, nên không có thiết bị chống lắp vật thể lạ. Chỉ gần đây, mới có một số máy được gắn công cụ này, song số lượng không nhiều. Do đó, cách phát hiện tốt nhất là người thực hiện giao dịch phải quan sát bằng mắt thường. Ông cũng cho biết, khách hàng sử dụng thẻ của nhà băng này nếu bị tội phạm ăn cắp dữ liệu và mất tiền cũng sẽ được đền bù 100% số tiền bị mất.

Khách hàng cần cảnh giác

Dù vậy, theo nhiều chuyên gia, để tránh bị đánh cắp tài khoản, chính người sử dụng thẻ phải tự bảo vệ mình. Tổng giám đốc Banknetvn, ông Ngô Ngọc Đông nhận xét, để ngăn ngừa thủ phạm gắn camera và chip để lấy cắp mã PIN, thông tin khách hàng, người rút tiền cần cảnh giác cao độ.

Tổng giám đốc Banknetvn khuyến cáo khách hàng nên quan sát kỹ, nếu camera xoay xuống hướng bàn phím bấm mật khẩu thì đó là thiết bị của kẻ xấu cài đặt, khách nên gọi đến đường dây nóng, báo cho ngân hàng. Trưởng phòng thẻ TienPhong Bank cũng khuyến cáo khách hàng nên quan sát kỹ trước khi giao dịch tại máy ATM. Nếu bị gắn camera theo dõi, cũng không khó để phân biệt giữa thiết bị của nhà băng với kẻ gian. Camera của ngân hàng thường gắn cố định, chắc chắn ở hướng chỉ quan sát được mặt và xác định khách có rút tiền. Còn thiết bị của tội phạm thường có góc quay chéo vào bàn phím gõ mật khẩu để ăn cắp thông tin, tháo lắp dễ dàng.

Theo kinh nghiệm của một số khách hàng thì mọi người nên rút tiền vào ban ngày ở những máy ATM ngay tại ngân hàng sẽ có bảo vệ, an toàn hơn, luôn kiểm tra xem mình sắp hết tiền chưa, nếu thấy gần hết tiền nên đi rút liền chứ đừng đợi đến lúc cần tiền vào ban đêm phải đi rút thì rất kém an toàn. Khi bấm số PIN, khách hàng nên dùng toàn thân để che những người đứng bên cạnh, dùng ví hoặc tờ giấy để che bên trên bàn tay đề phòng máy quay lén từ bên trên, và dùng cả năm ngón tay để bấm như bấm bàn phím máy tính.