Ngay trong tháng 11, sàn giao dịch vận tải đầu tiên mang tên VinaTrucking sẽ chính thức được bấm nút, đi vào hoạt động.

San giao dich van tai dau tien hoat dong the nao? - Anh 1

Thông tin về nguồn hàng được niêm yết công khai sẽ giúp các doanh nghiệp vận tải dễ dàng tiếp cận - Ảnh: Ngô Vinh

Đây là sự kiện được kỳ vọng là “một mũi tên trúng nhiều đích” tạo môi trường minh bạch, cạnh tranh lành mạnh trong vận tải hàng hóa, giúp tăng hiệu suất vận chuyển, giảm chi phí lưu thông đồng thời góp phần kéo giảm TNGT.

Một mũi tên trúng nhiều đích

Chia sẻ với Báo Giao thông, ông Nguyễn Văn Quyền, Phó tổng cục trưởng Tổng cục Đường bộ VN cho biết, sàn giao dịch vận tải (SGDVT) là dịch vụ hỗ trợ vận tải hoạt động theo hình thức thương mại điện tử, được quản lý bằng Nghị định số 52 về thương mại điện tử. Thời gian qua, Tổng cục cũng đã phối hợp chặt với hai đơn vị là Vinh Hiển và Hanel để nghiên cứu và chuẩn bị hồ sơ pháp lý. Đến nay, Công ty TNHH Vinh Hiển đã hoàn tất hồ sơ, hệ thống thiết bị, nhân lực và hình thành một công ty cổ phần để quản lý SGDVT đầu tiên có tên là VinaTrucking (sanvantaiviet.vn), có giấy phép hoạt động của Cục Thương mại điện tử.

“Sàn VinaTrucking đã đầy đủ cơ sở pháp lý, hệ thống thiết bị để hoạt động. Tổng cục đã có văn bản báo cáo Bộ GTVT tổ chức lễ khai trương cho sàn này đi vào hoạt động cuối tháng 11”, ông Quyền thông tin.

"Hiện nhiều chủ hàng phải thông qua các khâu trung gian mới tiếp cận với bên vận tải và ngược lại. Hai bên giao dịch như thế thì phải mất chi phí trung gian nên cước bị đội lên cao hơn. Như vậy cũng sẽ phát sinh tiêu cực. Còn khi qua sàn sẽ tổ chức đấu thầu công khai minh bạch, tạo môi trường dịch vụ lành mạnh, công bằng. Nó phản ánh đúng thực chất lưu thông, giảm chi phí lưu thông trong nền kinh tế”.

Ông Nguyễn Văn Quyền
Phó tổng cục trưởng
Tổng cục Đường bộ VN

Về cơ chế hoạt động, ông Quyền cho biết, SGDVT là nơi những đơn vị kinh doanh vận tải tham gia để chào bán dịch vụ vận tải. Người bán là các đơn vị kinh doanh vận tải có thể giới thiệu, quảng bá năng lực, chính sách thị trường và thương hiệu của mình. Các đơn vị này sẽ đăng tải nhu cầu tìm kiếm khối lượng hàng hóa để vận chuyển, đặc biệt là tìm kiếm hàng hóa chiều về để giảm xe chạy “rỗng” như hiện nay. Đối với chủ hàng, họ có thể đăng tải nhu cầu vận tải của mình theo từng tuyến đường như: khối lượng, quy cách đóng gói, thời gian vận chuyển… thông qua phần mềm quản lý của SGDVT...

SGDVT còn có chức năng xác thực thông tin về năng lực của bên vận tải cũng như nhu cầu vận tải của chủ hàng (đầu mối, đơn vị, cơ quan có nhu cầu thật hay không). Sau này, sàn còn làm các chức năng khác như: khai báo hải quan, đại lý bảo hiểm hàng hóa...

Về lợi ích của SGDVT, ông Quyền khẳng định, đây có thể coi là “một mũi tên trúng nhiều đích”. “Kỳ vọng lớn nhất là nhờ có thông tin đầy đủ, công khai minh bạch, các đơn vị kinh doanh vận tải có môi trường tiếp xúc với chủ hàng để ký kết hợp đồng cho chiều đi - chiều về, giảm phương tiện chạy “rỗng”. Như vậy ý nghĩa kinh tế rất lớn đối với đơn vị vận tải. Chi phí về nhiên liệu giảm cũng góp phần thực hiện chính sách tiết kiệm nhiên liệu. Giảm xe chạy “rỗng” cũng đồng nghĩa với giảm phương tiện chạy trên đường, giảm ùn tắc, nguy cơ TNGT, giảm khí thải là giảm ô nhiễm môi trường”, ông Quyền nói.

Để khuyến khích giao dịch trên SGDVT theo ông Quyền, Nhà nước chỉ cần có các cơ chế thích hợp chứ không phải đầu tư kinh phí. Chẳng hạn những loại hàng hóa sử dụng nguồn ngân sách để thanh toán cước phí vận tải, nên giao dịch công khai trên sàn, thậm chí có thể tổ chức đấu thầu để chọn được đơn vị cung ứng có cước phí thấp nhất. Hay phía các cơ quan quản lý tài chính, khi quyết toán chi phí đầu vào sản xuất kinh doanh của DN, nên có sự tham chiếu với giá cước giao dịch thành công bình quân trên SGDVT để làm cơ sở…

San giao dich van tai dau tien hoat dong the nao? - Anh 2

Nếu các doanh nghiệp tiếp cận được nguồn hàng trên sàn vận tải sẽ giảm bớt tình trạng phương tiện phải “chạy rỗng” một chiều - Ảnh: K.Linh

Thời gian đầu sẽ miễn phí giao dịch

Trao đổi với Báo Giao thông, ông Tạ Công Thuận, Tổng giám đốc SGDVT VinaTrucking cho biết, các DN vận tải hàng hóa muốn trở thành thành viên của VinaTrucking chỉ cần có giấy phép kinh doanh vận tải và tiến hành đăng ký là thành viên của sàn. Đối với chủ hàng, có nhu cầu vận tải là có thể đăng ký lên sàn mà không mất chi phí. Nếu tổ chức đấu thầu khối lượng vận tải mới thu phí đấu thầu.

Việc đăng ký thành viên được thực hiện tự động thông qua xác nhận thông tin trên email/số điện thoại. Về quy trình thực hiện giao dịch, khách hàng (chủ xe/chủ hàng) chỉ cần truy cập vào SGDVT VinaTrucking để ghi nhận lại mã số chuyến xe hay chuyến hàng mình lựa chọn rồi gửi thông tin yêu cầu cho chủ xe/chủ hàng và có thể chào giá cước mong muốn của mình cho đối tác. Nếu đối tác đồng ý sẽ có phản hồi bằng email/tin nhắn và SGDVT sẽ thông báo cho các bên liên quan và đề xuất hình thức giao dịch. SGDVT có thể đại diện cho chủ hàng ký hợp đồng với chủ xe hoặc ngược lại.

“Thời gian đầu vận hành, chúng tôi sẽ không thu phí khi các bên tiến hành giao dịch với nhau. Sau này, nếu có cũng chỉ thu phí nếu các giao dịch được thực hiện thành công với mức phí rất nhỏ”, ông Thuận cho biết.

Là một DN hoạt động trong lĩnh vực vận tải hàng hóa, ông Lê Văn Tiến, Giám đốc Công ty vận tải thương mại Hà Anh cho biết, việc đưa SGDVT hàng hóa vào hoạt động rất có ý nghĩa đối với các DN vận tải, không chỉ giúp kết nối các chủ phương tiện với chủ hàng mà quan trọng hơn sẽ giúp minh bạch hóa cước vận tải vốn đang rất mù mờ hiện nay.

“Thực tế, nhiều DN vận tải hiện nay đều muốn giữ kín giá cước để không bị mất mối hàng. Không những thế, còn có hiện tượng muốn “gửi gắm” vào giá cước để tư lợi mà không ai kiểm soát được. Việc giao dịch qua sàn sẽ giúp minh bạch hóa giá cước vận tải, tăng hiệu quả kinh doanh của các DN. Tuy nhiên, cần có cách tổ chức phù hợp và có các cơ chế để khuyến khích DN tham gia, đặc biệt là các đại lý vận tải”, ông Tiến đề xuất.

Tiến Mạnh