Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ đã rất mâu thuẫn, khi bao biện rằng máy bay Su-24 bị bắn rơi đã vi phạm không phận nước này 17 giây.

Nhiều mâu thuẫn trong tuyên bố của Thỗ Nhĩ Kỳ

Trong một bức thư gửi tới Hội đồng Bảo an LHQ, Đại sứ Thổ Nhĩ Kỳ Halit Cevik đã đưa ra quan điểm của chính phủ nước này về vụ việc F-16 bắn hạ chiến đấu cơ Su-24 của Nga.

Bức thư viết: “Sáng 24/11, 2 chiến đấu cơ Su-24 đã tiếp cận không phận Thổ Nhĩ Kỳ ở khu vực Yayladagi/Hatay. Thổ Nhĩ Kỳ đã đưa ra cảnh báo 10 lần trong 5 phút thông qua kênh khẩn cấp và yêu cầu hai phi cơ này chuyển hướng ngay lập tức. Bất chấp cảnh báo, cả hai chiếc phi cơ đang bay ở độ cao khoảng 6.000 mét đã vi phạm không phận của Thổ Nhĩ Kỳ trong vòng 17 giây, tính từ 9h24’05’’ (giờ địa phương)".

Theo một nguồn tin quân sự, trái ngược lại với báo cáo của Ankara, Không quân Thổ Nhĩ Kỳ chỉ cảnh báo các phi công Nga 2 lần. Ngoài ra, bản ghi âm các cuộc đàm thoại giữa các phi công thuộc Không quân Thổ Nhĩ Kỳ, được đại diện của nước này tại LHQ trình bày, đều không rõ ràng.

Su-24 Nga roi: Tho Nhi Ky tu chung minh bao bien - Anh 1

Tốc độ bay được tính theo khoảng cách các máy bay Nga vi phạm không phận Thổ Nhĩ Kỳ cho thấy những số liệu mà Ankara đưa ra là vô lý.

Người ta đặt câu hỏi làm thế nào mà Ankara có thể vừa cảnh báo, vừa điều động máy bay F-16 bắn hạ mục tiêu "trong vòng có 17 giây", nếu không có chủ đích bắn hạ máy bay Nga để dằn mặt?

Đài RT đã chỉ ra những mâu thuẫn trong các tuyên bố của chính quyền tổng thống Recep Tayyip Erdogan.

Theo phân tích, phần lãnh thổ của Thổ Nhĩ Kỳ mà họ cho là "bị xâm phạm" chỉ rộng khoảng 2,5 km. Với vận tốc bay 1.600 km/h, tương đương 445 m/s, chiếc Su-24 sẽ bay qua khu vực này chỉ trong chưa đầy 6 giây. Chỉ trong 6 giây ngắn ngủi này, F-16 không thể bắn trúng được Su-24 của Nga.

Bên cạnh đó, giới chức Thổ Nhĩ Kỳ đã đưa khoảng cách các máy bay Nga vi phạm không phận nước này lần lượt là 2,14km và 1,85km.

Nếu làm phép tính về quãng đường đi và thời gian của cho máy bay ném bom bị cáo buộc đã vi phạm không phận Thổ Nhĩ Kỳ, các nhà phân tích xác định tốc độ bay có thể không phù hợp với những khoảng cách mà Ankara đã đưa ra.

F-16 Thổ Nhĩ Kỳ bắn hạ Su-24 của Nga

Theo chuyên gia phân tích Roy Gutman của trang McClatchydc.com, một điểm đáng chú ý nữa là khi thiết lập vùng đệm vào tháng 7/2012 sau sự cố một chiếc F4 của Thổ Nhĩ Kỳ bị Syria bắn rơi, Ankara đã tuyên bố rằng không quân nước này sẽ coi bất cứ máy bay nào tiến vào khu vực 8 km này là "kẻ địch" và có hành động đối phó tương xứng.

Gutman cho rằng tuyên bố trên của Thổ Nhĩ Kỳ chẳng khác nào việc "đẩy" đường biên giới nước này vào sâu 8 km trong lãnh thổ Syria, hành động khó được chấp nhận theo luật pháp quốc tế.

Thậm chí sau khi giới chức Ankara tuyên bố hành động bắn rơi Su-24 của Nga nhằm bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ quốc gia, nhiều chuyên gia đã cáo buộc Thổ Nhĩ Kỳ muốn giúp đỡ phiến quân người Turk ở Syria tránh khỏi những đòn phản công dữ dội từ Moskva.

Khu vực biên giới giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Syria là nơi nhiều nhóm phiến quân nổi dậy hoạt động, trong đó có các nhóm người Turk gốc Thổ Nhĩ Kỳ được Ankara hậu thuẫn. Khu vực chiếc Su-24 rơi là một trong những nơi được cho là tuyến đường trọng yếu để tuồn vũ khí từ Thổ Nhĩ Kỳ vào Syria cho các nhóm phiến quân nổi dậy thân phương Tây.

Nga tung bằng chứng chứng minh Su-24 không vi phạm không phận

Vi phạm quy ước giao chiến

Bà Stefanie von Hlatky, giám đốc Trung tâm Chính sách Quốc phòng và Quốc tế thuộc Đại học Queen ở Kingston, Canada, cho rằng theo các quy tắc giao chiến thông thường, không phải lúc nào chiến đấu cơ các nước cũng phóng tên lửa vào máy bay vi phạm không phận.

Theo bà Hlatky, các nước đều có những quy định ứng xử riêng khi đối phó với các trường hợp vi phạm không phận, nhưng là một thành viên của NATO, Thổ Nhĩ Kỳ phải tuân thủ các quy trình hoạt động tiêu chuẩn như các nước khác.

Theo quy trình tiêu chuẩn này, sau khi phát hiện chiến đấu cơ nước ngoài tiến vào "vùng đệm", không quân Thổ Nhĩ Kỳ đầu tiên phải "tìm cách mở kênh liên lạc với phi công" trên chiếc máy bay đó. Trong trường hợp này, vùng đệm được tính là khu vực rộng 8 km tính từ đường biên giới Thổ Nhĩ Kỳ vào sâu trong lãnh thổ Syria.