- Con dâu đẻ được mấy ngày thấy bác sĩ bảo cần chiếu đèn cho em bé vì bị vàng da sinh lý. Con đầu cháu sớm nên lo quá, sao mới đẻ đã bị vàng da, lại có bệnh bẩm sinh gì ở chức năng sinh lý mà bị vàng da sinh lý. Chẩn đoán như vậy có đúng không, mới đẻ ra đã là bệnh nhân nhi, rõ khổ.

Suc khoe cua ban: Vang da sinh ly so sinh - Anh 1

- Bà cứ yên tâm đi, không có gì đáng lo đến thế. Vàng da ở trẻ mới đẻ có 2 loại vàng da sinh lý và vàng da bệnh lý hoàn toàn khác nhau về tiên lượng bệnh. Vàng da sinh lý là biểu hiện có thể gặp ở một nửa trẻ sơ sinh đủ tháng và khoảng 80% ở trẻ thiếu tháng; gọi là vàng da sinh lý vì biểu hiện triệu chứng vàng da nhẹ, tự mất dần đi sau 1 tuần cùng lắm là 2 tuần, không ảnh hưởng gì đến sức khỏe.

- Nhưng đã là sinh lý bình thường sao lại có biểu hiện vàng da, nghe cứ như người bị bệnh gan.

- Sau khi sinh, dây rốn bị cắt, tĩnh mạch rốn ngừng làm việc, dồn máu về gan phải nhiều hơn để bắt đầu khởi động chức năng lọc máu của gan, nhưng cùng lúc đó có tình trạng thiếu oxy tạm thời do giai đoạn chuyển từ oxy của mẹ qua oxy trẻ tự thở sau tiếng khóc chào đời. Thiếu oxy tạm thời gây một số tế bào gan bị phá hủy. Một số men gan cũng chưa hoàn thiện trong những ngày đầu làm ảnh hưởng đến chuyển hóa bilirubine tự do thành bilirubine kết hợp. Chính thành phần bilirubine tự do là nguyên nhân chính gây vàng da.

Ngoài ra, việc bất đồng nhóm máu ABO, Rh giữa mẹ, bố và con, việc tan máu do vỡ hồng cầu bình thường sau đẻ cũng làm tăng hemoglobine của hồng cầu vỡ chuyển hóa thành bilirubine gây vàng da nhẹ.

Tất cả hiện tượng trên là cái bình thường của tạo hóa khi đứa trẻ đang sống nhờ trong bụng mẹ phải sang trạng thái hoàn toàn độc lập nên có vài trục trặc nho nhỏ. Chỉ cần theo dõi trong khoảng mươi ngày, quan sát kỹ tình trạng vàng da, theo dõi thể trạng chung, đặc biệt nếu thấy vàng da ngay ngày đầu, vàng da tiến triển nhanh, màu sắc vàng đậm, qua 10 ngày vẫn không thấy vàng da tan dần đồng thời có các dấu hiệu tiêu hóa (nôn, bú kém, chướng bụng...), dấu hiệu thở nhanh, nhịp tim chậm, nốt ban đỏ, da xanh tái... thì cần phải thăm khám xét nghiệm để can thiệp kịp thời nếu là nguyên nhân bệnh lý.

Trường hợp chẩn đoán chắc chắn trẻ bị vàng da sinh lý sơ sinh thì vẫn chăm sóc, cho bú bình thường không cần thuốc men gì. Nếu ở bệnh viện, có thể trẻ được chiếu đèn ánh sáng xanh lên khắp bề mặt da bị vàng để giúp nhanh hết dấu hiệu vàng da. Nếu không nằm viện, tại nhà có thể tự chăm sóc cho trẻ tắm nắng buổi sáng 5 - 10 phút nhưng đòi hỏi người mẹ phải có hiểu biết để giữ cho trẻ không bị bệnh khác vì chưa kịp thích nghi với môi trường nắng gió (ví dụ khi tắm nắng phải che thóp che mắt, không được để có gió lùa...). Nhất là phải duy trì sữa mẹ đủ cho trẻ bú, không dùng sữa bò vì chỉ sữa mẹ mới có kháng thể giúp con có sức đề kháng tốt.

BS ĐÀO THẾ TÂN