Tàu con thoi mini X-37B là một chương trình tối mật của quân đội Mỹ và giới phân tích lo ngại chương trình này khởi đầu một nỗ lực quân sự hóa vũ trụ mới.

Trở về sau một chuyến bay thử nghiệm kéo dài 15 tháng, tàu con thoi mini không người lái X-37B đã hạ cánh xuống một căn cứ không quân Mỹ ngày 16/6/2012, sau khi đã bay vòng quanh Trái đất hơn 7.000 lần. X-37B đã được tên lửa đẩy Atlas V phóng lên vũ trụ ngày 5/3/2011 từ Cape Canaveral.

Tàu con thoi không người lái X-37. Ảnh NASA

Hãng Boeing cho biết tàu con thoi không người lái X-37B (Orbital Test Vehicle – OTV) thử nghiệm thứ 2 đã hạ cánh an toàn xuống căn cứ không quân Vandenberg, California, sau khi bay trong vũ trụ 469 ngày.

Ông Paul Rusnock, phó giám đốc chi nhánh Các hệ thống vũ trụ chính phủ của hãng Boeing, cho biết: "Với OTV-1 (X-37B-1), chúng tôi đã chứng minh tàu vũ trụ mini không người lái có thể bay vào quỹ đạo và trở về một cách an toàn. Với OTV-2, chúng tôi đã thử nghiệm thiết kế của X-37B bằng cách kéo dài sứ mạng trong vũ trụ thêm gần 220 ngày so với OTV-1 và thử nghiệm nhiều tính năng bổ sung”. Theo thiết kế, X-37B hoạt động trên quỹ đạo 270 ngày.

Quân sự hóa vũ trụ

Từ sự hợp tác nghiên cứu ban đầu trong năm 1999 giữa NASA, Cơ quan đặc trách các dự án nghiên cứu quốc phòng DARPA (Defense Advanced Research Projects Agency) và hãng sản xuất máy bay Boeing, chương trình X-37 đã được chuyển giao cho Bộ Quốc phòng Mỹ trong năm 2004 và bộ này bàn giao lại cho Không quân Mỹ, với nhiệm vụ phát triển và đưa vào sử dụng những hệ thống vũ khí mới.

Những gì được thử nghiệm trên tàu X-37B là tối mật và chi phí nghiên cứu chế tạo vận hành tàu con thoi mini này cũng không được công bố. X-37B chỉ có kích thước bằng ¼ các tàu con thoi mà NASA đã cho “nghỉ hưu” gần đây. Nó chỉ dài gần 9 mét và nặng có 5 tấn, nhưng lại có thể mang theo nhiều vệ tinh mini có trọng lượng khoảng vài trăm kg.

Một số chuyên gia quân sự nghi ngờ rằng sự ra đời của chương trình X-37B – còn được gọi là chương trình OTV (Orbital Test Vehicle) - phát động một cuộc chạy đua vũ trang, quân sự hóa vũ trụ.

Nhà vật lý thiên văn Jonathan McDowell của Đại học Harvard danh tiếng, người thường xuyên theo dõi vụ phóng tên lửa và vệ tinh, nghi ngờ rằng nhiều thiết bị do thám giám sát mới đã được thử nghiệm trong chuyến bay kéo dài 15 tháng của X-37B. Trước đó, giới chuyên gia quân sự Mỹ đã nhấn mạnh rằng các tàu con thoi mini X-37B sẽ bổ sung hữu hiệu cho hệ thống vệ tinh chuyên giám sát các khu vực có xung đột.