Vỉa hè rộng 7,5m được lát bằng đá xanh tự nhiên phục vụ người đi bộ, người khuyết tật và đi xe đạp; tuyến phố được chiếu sáng bằng đèn led; hệ thống cây xanh trồng xen với hoa, cây cảnh... đã giúp đường Lê Trọng Tấn trở thành tuyến phố kiểu mẫu của Hà Nội.

Từ tuyến phố kiểu mẫu này, Hà Nội đã quyết định lát lại vỉa hè bằng vật liệu đá tự nhiên, có kết cấu bền vững, bảo đảm sử dụng trong 50-70 năm trên 936 tuyến phố. Như vậy, vỉa hè các tuyến phố ở Thủ đô sẽ mang một diện mạo mới, văn minh, hiện đại nhưng vẫn giữ được nét lịch lãm xưa.

'Thay ao' cho via he - Anh 1

Vỉa hè đường Lê Trọng Tấn lát bằng đá xanh tự nhiên. Ảnh: Anh Tuấn

Có thêm nhiều tuyến phố kiểu mẫu

Đầu tháng 5-2016, đường Lê Trọng Tấn mở rộng (quận Thanh Xuân, Hà Nội) đã hoàn thành và được đưa vào sử dụng. Với chiều dài hơn 1,5km, mặt cắt ngang rộng 30m, chia làm 4 làn xe, đường Lê Trọng Tấn được xem là tuyến đường đô thị kiểu mẫu đầu tiên của Thủ đô khi toàn bộ hệ thống chiếu sáng bằng đèn led, cây xanh trồng xen kẽ với cây hoa cảnh, như hồng, mẫu đơn... Ngoài những phần việc được thành phố đầu tư kinh phí, chính quyền sở tại đã vận động các hộ dân sống hai bên đường tháo dỡ mái che, mái vẩy, biển hiệu quảng cáo lắp đặt tự phát, không đồng bộ về kích thước, kiểu dáng; sơn lại mặt tiền theo màu thống nhất. Phát biểu tại lễ thông xe đường Lê Trọng Tấn, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Đức Chung cho biết, đây là tuyến phố kiểu mẫu đầu tiên được bàn giao, đưa vào khai thác, là cơ sở để rút kinh nghiệm, nhân rộng nhằm bảo đảm trật tự, mỹ quan đồng bộ trên các tuyến phố.

Nếu có dịp đi dạo trên vỉa hè lát đá xanh tự nhiên của đường Lê Trọng Tấn, người dân sẽ có được những phút thư giãn bởi sự rộng rãi, thông thoáng của tuyến phố mẫu. Thế nhưng, không phải vỉa hè của tuyến phố nào của Thủ đô Hà Nội cũng có được diện mạo đẹp như vậy. Theo khảo sát của Sở Xây dựng, hiện các tuyến phố của Hà Nội được đầu tư, cải tạo qua nhiều giai đoạn, trong đó, vật liệu lát hè phổ biến là gạch block tự chèn, ô trồng cây được "bó" chủ yếu bằng gạch xây không trát. Hè đường nhiều tuyến phố hiện đã xuống cấp, ảnh hưởng đến việc đi lại của người đi bộ, cũng như mỹ quan của Thủ đô. Chỉ có một số tuyến phố đã được cải tạo nhân dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, vỉa hè đã được lát bằng đá tự nhiên, ô trồng cây cũng được "bó" bằng vật liệu này đã thực sự mang lại bộ mặt mới.

Từ thực tế này, UBND TP Hà Nội đã có quyết định thiết kế hạ tầng kỹ thuật bảo đảm trật tự văn minh đô thị, trong đó vật liệu lát hè, bó vỉa trên các tuyến phố của Thủ đô sẽ là vật liệu tự nhiên, kết cấu bền vững. Vỉa hè phải bảo đảm quy chuẩn, có thiết kế dành cho người khuyết tật. Ngoài việc lát vỉa hè thống nhất tại tất cả các tuyến phố bằng vật liệu đá tự nhiên, việc chiếu sáng đô thị sẽ sử dụng đèn led ánh sáng màu vàng. Việc trồng cây xanh bảo đảm tiêu chuẩn về kích thước, chủng loại; kết cấu các công trình ban công, mái vảy không được vượt chỉ giới đường đỏ, bảo đảm bộ mặt đô thị được cải tạo, chỉnh trang theo hướng văn minh, hiện đại.

“Tuổi thọ” vỉa hè 50 - 70 năm

Tại cuộc họp triển khai quyết định của thành phố, Giám đốc Sở Xây dựng Lê Văn Dục cho biết, sẽ có 936 tuyến phố trên địa bàn 12 quận được lát đá tự nhiên có “tuổi thọ” 50 - 70 năm. Để bảo đảm tính đồng bộ, các đơn vị cung cấp đá lát vỉa hè phải có phương án sản xuất, đầu tư phù hợp nhằm bảo đảm chất lượng đá lát vỉa hè theo đúng các quy định hiện hành.

Trước thông tin thành phố sẽ lát vỉa hè bằng đá tự nhiên, ông Nguyễn Quý Chất, một cán bộ hưu trí tại quận Hoàn Kiếm cho biết, vỉa hè là bộ phận rất quan trọng ở đô thị. Vỉa hè không chỉ phục vụ cho người đi bộ mà còn là nơi diễn ra nhiều hoạt động văn hóa, kinh doanh, sinh hoạt cộng đồng. Trong tiến trình quy hoạch đô thị Hà Nội, hệ thống vỉa hè ngày càng được mở rộng hơn, đẹp hơn, thuận tiện cho người dân. Tuy nhiên, ông Nguyễn Quý Chất cũng cho rằng, việc quản lý vỉa hè sao cho văn minh, sạch đẹp mới là vấn đề quan trọng. Bởi nếu thành phố đầu tư cải tạo vỉa hè nhưng không quản lý chặt chẽ, để nạn hàng rong, tận dụng vỉa hè buôn bán nhếch nhác, mất vệ sinh tái diễn thì hiệu quả đầu tư không cao, khó tạo nên một hình ảnh vỉa hè đậm chất Hà Nội, thể hiện nét đẹp của người Hà Nội.

Nhìn sang một số quốc gia phát triển như Pháp, Italia... vỉa hè không chỉ đẹp, sạch, thông thoáng mà còn được bố trí chỗ để xe đạp, sạp báo, quán cà phê… Giá thuê vỉa hè do Nhà nước quản lý rất cao, đi kèm là những quy định chặt chẽ. Những băng ghế nghỉ chân cho khách bộ hành cũng như những thư viện sách ngoài trời, thùng chứa rác, trạm điện thoại, máy rút tiền tự động… được bố trí khoa học và thuận tiện cho người dân và khách du lịch. Hy vọng trong tương lai rất gần, với quyết định "thay áo" mới cho vỉa hè, Thủ đô Hà Nội sẽ ngày càng sạch, đẹp, văn minh nhưng vẫn giữ được nét lịch lãm vốn có.

Hương Ly