Nhanh chóng ổn định tổ chức bộ máy theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương sau cuộc bầu cử; tổ chức các kỳ họp, ban hành nhiều nghị quyết đúng, trúng những nội dung trọng tâm, quan trọng, những vấn đề dân sinh bức xúc; đổi mới hoạt động giám sát với quan điểm “truy” tận cùng vấn đề… là những kết quả nổi bật của HĐND TP Hà Nội năm 2016. Đây cũng sẽ là tiền đề quan trọng để HĐND thành phố và các đại biểu tiếp tục phát huy tốt vai trò cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương với phương châm hoạt động “Đổi mới, dân chủ, trách nhiệm, hiệu quả, vì dân”.

Tiep tuc phat huy hieu qua hoat dong cua co quan quyen luc nha nuoc o dia phuong - Anh 1

Nhanh chóng ổn định bộ máy mới, hoạt động hiệu quả

Năm 2016 có ý nghĩa quan trọng của Thủ đô, là năm đầu tiên tổ chức quán triệt, thực hiện Nghị quyết Đại hội XII của Đảng, Nghị quyết Đại hội XVI Đảng bộ thành phố, năm đầu của kế hoạch 5 năm 2016-2020; Quốc hội và HĐND, UBND các cấp bước vào nhiệm kỳ mới với nhiều khí thế, quyết tâm mới. Bên cạnh những thuận lợi, cũng có không ít khó khăn, thách thức: Kinh tế thế giới phục hồi chậm và tiềm ẩn nhiều bất trắc khó lường, giá nhiều hàng hóa cơ bản và giá dầu thô ở mức thấp, sự cố ô nhiễm môi trường ở các tỉnh miền Trung, tình trạng biến đổi khí hậu diễn biến xấu… đã ảnh hưởng không nhỏ đến phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và Thủ đô. Ngay từ đầu năm, Đảng bộ, chính quyền, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân Thủ đô đã tích cực, khẩn trương, quyết tâm triển khai nhiệm vụ, nỗ lực phấn đấu hoàn thành cao nhất các mục tiêu, chỉ tiêu kế hoạch. Kinh tế - xã hội đạt được kết quả khá tích cực, toàn diện; an ninh - quốc phòng được củng cố và giữ vững, đời sống của nhân dân được cải thiện, nâng cao.

HĐND thành phố trong năm chuyển giao nhiệm kỳ cũng đã có nhiều nỗ lực, quyết tâm để triển khai thực hiện các chương trình, nhiệm vụ theo thẩm quyền. Thường trực HĐND đã tích cực phối hợp với các cơ quan liên quan chỉ đạo, triển khai công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021. Tích cực tham mưu với cấp ủy lãnh đạo, chỉ đạo công tác bầu cử, chủ động trong việc phối hợp chuẩn bị nguồn nhân sự HĐND đảm bảo tiêu chuẩn, cơ cấu hợp lý nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy chính quyền các cấp; nâng cao chất lượng đại biểu HĐND, tăng cường đại biểu chuyên trách nhằm phát huy vai trò người đại biểu nhân dân trong việc quyết định những vấn đề quan trọng của địa phương. TP Hà Nội là một trong những địa phương có số đơn vị bầu cử, số cử tri lớn nhất trong cả nước với 10 đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội, 30 đơn vị bầu cử đại biểu HĐND thành phố, 288 đơn vị bầu cử đại biểu HĐND cấp huyện, 4.370 đơn vị bầu cử đại biểu HĐND cấp xã; có 4.876 khu vực bỏ phiếu với trên 5,2 triệu cử tri. TP Hà Nội đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, chuẩn bị chu đáo mọi mặt về điều kiện cơ sở vật chất, công tác tuyên truyền được thực hiện tốt cả về bề rộng và chiều sâu, cử tri hăng hái, phấn khởi. Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021 trên địa bàn thành phố đã thành công tốt đẹp.

Thực hiện quy định của pháp luật, HĐND, UBND các cấp thành phố khóa XV nhiệm kỳ 2016-2021 đã nhanh chóng ổn định tổ chức, bầu và phê chuẩn các chức danh lãnh đạo HĐND, UBND để bộ máy chính quyền các cấp của thành phố hoạt động thông suốt, hiệu quả. Đối với HĐND thành phố, Thường trực, các ban, các tổ đại biểu HĐND đã phân công, phân nhiệm, ban hành các quy chế hoạt động, tiến hành phối hợp chặt chẽ với UBND, Ủy ban MTTQ và các ngành chức năng tổ chức quán triệt và triển khai thực hiện các Nghị quyết, chỉ đạo của Trung ương và thành phố kịp thời, đúng quy định. Công tác giao chỉ tiêu kinh tế - xã hội, phân bổ dự toán ngân sách, thực hiện phân cấp quản lý nhà nước về một số lĩnh vực hạ tầng kinh tế - xã hội được thực hiện đúng quy trình, quy định và đảm bảo thời gian luật định.

Quyết sách nhiều vấn đề quan trọng

Trong năm 2016, HĐND TP Hà Nội đã tổ chức thành công các kỳ họp, đảm bảo công khai, dân chủ, đúng quy định của pháp luật. HĐND thành phố khóa XIV đã tổ chức kỳ họp thứ 15 và kỳ họp thứ 16 thực hiện nhiệm vụ theo thẩm quyền và tổng kết nhiệm kỳ 2011-2016.

Bước vào nhiệm kỳ 2016-2021, HĐND thành phố khóa XV đã tổ chức thành công tốt đẹp 3 kỳ họp. Trong đó, kỳ họp thứ nhất với những nội dung quan trọng về tổ chức, nhân sự và hoạt động của HĐND, UBND thành phố trong nhiệm kỳ. Kỳ họp thứ 2 ban hành nghị quyết thường kỳ về nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, an ninh - quốc phòng, thu chi ngân sách 6 tháng cuối năm 2016 của thành phố; ban hành 9 nghị quyết chuyên đề theo thẩm quyền, trong đó nhiều nghị quyết quan trọng có tính định hướng phát triển kinh tế - xã hội cho cả nhiệm kỳ. Kỳ họp thứ 3 - kỳ họp thường lệ cuối năm 2016 xem xét quyết định nhiều nội dung lớn, quan trọng về nhiệm vụ kinh tế - xã hội, an ninh - quốc phòng, thu chi ngân sách năm 2017; phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ ngân sách thời kỳ ổn định ngân sách 2017-2020; kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2020… của TP Hà Nội. Kỳ họp đã thông qua 15 nghị quyết, trong đó có 7 nghị quyết thường kỳ, 8 nghị quyết chuyên đề.

Công tác điều hành kỳ họp tiếp tục được đổi mới theo hướng khoa học, ngắn gọn, thiết thực, giảm thời gian đọc báo cáo trên hội trường, phát huy vai trò thẩm tra, định hướng của các ban và trách nhiệm, tâm huyết của đại biểu. Đặc biệt, phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp HĐND được duy trì trong thời gian 1 ngày làm việc, nội dung chất vấn được đổi mới, giảm đọc báo cáo, đưa video kèm lời bình

về nội dung chất vấn để đại biểu nghiên cứu, chất vấn và được truyền hình trực tiếp, với nhiều nội dung liên quan đến dân sinh bức xúc trên địa bàn, được điều hành chặt chẽ, khoa học, chất lượng, thu hút sự quan tâm của đông đảo cử tri và nhân dân. Cuối phiên chất vấn, Chủ tịch UBND thành phố đã trực tiếp báo cáo tiếp thu, giải trình thêm các nội dung tới các đại biểu HĐND và Chủ tịch HĐND thành phố thay mặt Chủ tọa kỳ họp có kết luận phiên chất vấn.

Trên cơ sở phối hợp đồng bộ, chặt chẽ, nghiêm túc, đúng quy định của pháp luật, với tinh thần trách nhiệm cao, các nghị quyết đã được thông qua tại kỳ họp HĐND thành phố đảm bảo chất lượng, thiết thực, có tính khả thi nhằm đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của cử tri và nhân dân. Các nghị quyết sau khi được thông qua, ban hành, UBND thành phố đã sớm triển khai đến các cấp, các ngành, quận, huyện, thị xã, các đơn vị kinh tế và nhân dân; tập trung chỉ đạo sâu sát, quyết liệt với quyết tâm cao; kết hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tạo sự đồng thuận trong xã hội, góp phần quan trọng vào những kết quả đạt được về phát triển kinh tế - xã hội của thành phố.

Giám sát những vấn đề dân sinh bức xúc

Thực hiện Nghị quyết HĐND thành phố về Chương trình giám sát năm 2016 và Nghị quyết số 32/2013 của HĐND thành phố về “Nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động giám sát của HĐND TP Hà Nội”, hoạt động giám sát, khảo sát của Thường trực, các ban HĐND thành phố tiếp tục được thực hiện bài bản, thiết thực, hiệu quả.

Trong năm 2016, Thường trực HĐND thành phố đã tổ chức thành công 3 đợt giám sát tập trung theo Nghị quyết về chương trình giám sát: (1) Giám sát về công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021; (2) Giám sát tình hình, kết quả thực hiện các chỉ tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, thu, chi ngân sách theo Nghị quyết của HĐND thành phố; (3) Giám sát tình hình triển khai và kết quả thực hiện Nghị quyết số 12/2012/NQ-HĐND ngày 13-7-2012, của HĐND thành phố về Quy hoạch phát triển du lịch TP Hà Nội đến năm 2020, định hướng đến năm 2030.

Cùng với hoạt động giám sát của Thường trực HĐND, các ban HĐND thành phố đã chủ động triển khai thực hiện các cuộc giám sát của Ban theo chương trình, kế hoạch. Ban Kinh tế và Ngân sách đã giám sát công tác giao kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán thu, chi ngân sách năm 2016 của các quận, huyện, thị xã; giám sát việc phân bổ dự toán chi ngân sách thành phố năm 2016; giám sát việc thực hiện kết luận chất vấn của Chủ tọa kỳ họp HĐND thành phố về nợ đọng thuế, phí, lệ phí; giám sát về tình hình, kết quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước sau sắp xếp, cổ phần hóa trên địa bàn thành phố. Ban Văn hóa - Xã hội giám sát tình hình thực hiện Kết luận của Chủ tọa kỳ họp HĐND về nước sạch nông thôn; giám sát việc chấp hành các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm trên địa bàn TP Hà Nội từ năm 2011-2016; giám sát việc chấp hành các quy định của pháp luật về hành nghề y, dược tư nhân trên địa bàn TP Hà Nội từ năm 2011-2016. Ban Pháp chế đã giám sát công tác đảm bảo trật tự, an toàn giao thông; phòng chống buôn lậu, buôn bán hàng giả, gian lận thương mại; đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm; phòng chống sản xuất, buôn bán, tàng trữ, sử dụng pháo nổ trong dịp Tết Bính Thân năm 2016; tái giám sát, khảo sát việc thực hiện kết luận giám sát của Ban Pháp chế HĐND thành phố đối với công tác đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy tại các khu nhà tái định cư; giám sát việc thực hiện biên chế hành chính, biên chế sự nghiệp của thành phố năm 2016 và việc thực hiện chính sách tinh giản biên chế theo Nghị quyết 39 của Bộ Chính trị; giám sát công tác chấp hành pháp luật của UBND thành phố, các cơ quan liên quan trên địa bàn thành phố năm 2016; giám sát công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân. Ban Đô thị dù mới được thành lập và đi vào hoạt động từ cuối tháng 6-2016 song đã giám sát việc thực hiện các biện pháp bảo đảm thực hiện quy hoạch xây dựng, việc thực hiện các quy định về tỷ lệ diện tích đất ở, nhà ở để phát triển nhà ở xã hội trong các dự án phát triển nhà ở thương mại, khu đô thị mới theo quy định của Luật Thủ đô và Nghị quyết của HĐND thành phố; khảo sát một số công trình vi phạm trật tự xây dựng, “siêu mỏng, siêu méo” trên địa bàn thành phố.

Thường trực HĐND thành phố đã chỉ đạo triển khai đồng bộ và quyết liệt nhiều giải pháp như: Chuẩn bị thật kỹ, chọn trúng những nội dung cần tập trung giám sát; trên cơ sở đó, chỉ đạo cụ thể hóa thành kế hoạch giám sát của Thường trực, các ban trong từng quý, tháng để giúp Thường trực chỉ đạo, điều hòa hoạt động chung. Đồng thời, chỉ đạo chuẩn bị chu đáo cho các cuộc giám sát trước khi triển khai các hoạt động giám sát. Chỉ đạo việc công bố công khai các kết luận giám sát của Thường trực, các ban HĐND đến UBND thành phố và các cơ quan liên quan; đăng toàn văn kết luận lên Trang thông tin điện tử của HĐND TP Hà Nội để nhân dân biết và tham gia giám sát... Do vậy, các cuộc giám sát của Thường trực, các ban trong năm 2016 đều có chiều sâu và trúng vào những vấn đề lớn, trọng tâm, được cử tri đồng tình, ủng hộ. Các kết luận giám sát đã đánh giá toàn diện, khách quan việc thực hiện nghị quyết và chỉ ra những khó khăn cần tháo gỡ, những mặt hạn chế, yếu kém cần khắc phục; đề xuất được giải pháp khắc phục; chỉ ra những cách làm tốt, phát hiện và phổ biến những kinh nghiệm hay góp phần tích cực vào việc thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh - quốc phòng, xây dựng và quản lý đô thị.

Tiếp tục đổi mới để đạt hiệu quả cao hơn trong năm 2017

Những kết quả trên thực sự đáng mừng song không phải là đã hài lòng hết. Có những việc nếu quyết tâm cao hơn nữa, nỗ lực hơn nữa, kết quả sẽ có chuyển biến tốt hơn, hài lòng hơn. Bước sang năm 2017, sẽ phấn đấu tiếp tục tổ chức tốt các kỳ họp, đẩy mạnh các hoạt động giám sát, phiên giải trình giữa 2 kỳ họp hướng vào các vấn đề còn nhiều khó khăn, cử tri quan tâm, nhân dân bức xúc kiến nghị, báo chí phản ánh; quy trình giám sát tăng thời lượng đến thực tế cơ sở; giám sát trọng tâm, trọng điểm, tái giám sát đến cùng các vấn đề dân sinh bức xúc. Cùng với đó, HĐND thành phố sẽ nâng cao chất lượng phối hợp tiếp xúc cử tri, khuyến khích đại biểu tiếp xúc cử tri theo chuyên đề; thực hiện tiếp công dân định kỳ theo quy định, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, tiếp nhận đơn thư chuyển, đôn đốc các cơ quan chức năng giải quyết theo thẩm quyền. Bên cạnh đó, HĐND thành phố tăng cường tập huấn kỹ năng cho đại biểu; đồng thời phối hợp tốt với các cơ quan báo chí của Trung ương và Thủ đô tăng thời lượng tuyên truyền về hoạt động của HĐND, để nhân dân và cử tri Thủ đô tiếp nhận thông tin, trao đổi, đối thoại, giám sát hoạt động của đại biểu và HĐND các cấp.

Chúng ta tin tưởng với tinh thần “Đổi mới, dân chủ, trách nhiệm, hiệu quả, vì dân”, HĐND TP Hà Nội sẽ phát huy tốt vai trò, chức năng cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, chung sức xây dựng Thủ đô ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Nguyễn Thị Bích Ngọc
Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TP Hà Nội