Khoảng cách giữa Chính phủ và các quan chức với người dân gần hơn bao giờ hết thông qua các kênh kết nối hữu hiệu, tức thời như email, Facebook

Ngày 20-10-2015 có thể sẽ được coi là một mốc đáng nhớ trong lịch sử phát triển Chính phủ trực tuyến của Việt Nam khi Văn phòng Chính phủ đưa vào thử nghiệm trang Facebook “Thông tin Chính phủ”.

Khó cũng phải làm

Tổng Giám đốc Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, ông Vi Quang Đạo, cho biết mục đích Facebook “Thông tin Chính phủ” nhằm đưa thông tin hoạt động của Chính phủ rộng rãi trên internet. “Thủ tướng và lãnh đạo Văn phòng Chính phủ thường xuyên có ý kiến yêu cầu phủ sóng thông tin Chính phủ rộng rãi hơn. Từ tháng 10, trang www.chinhphu.vn đã thử nghiệm trên Facebook một trang web tin tức/phương tiện có tên “Thông tin Chính phủ”. Cũng trên Facebook, chúng tôi đã thử nghiệm “Diễn đàn cạnh tranh quốc gia” trước đó” - ông Đạo nói.

Tim cach gan dan hon - Anh 1

Trang Facebook thử nghiệm của Chính phủ mang tên “Thông tin Chính phủ” nhận được nhiều phản hồi tích cực từ người dân Ảnh: AN NHIÊN

Sau hơn 5 ngày đi vào hoạt động, trang Facebook này đã được khoảng 50.000 người nhấn nút like (thích).

Theo Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Lê Mạnh Hà, nghị quyết đã giao Văn phòng Chính phủ thiết lập mạng xã hội - chính quyền để người dân tham gia ý kiến trong quá trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật. “Triển khai trên thực tế sẽ không dễ nhưng phải làm” - ông Hà quả quyết.

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến là bộ trưởng đầu tiên trong Chính phủ công khai trang fanpage của mình trên Facebook có tên “Bộ trưởng Bộ Y tế”. Với thông điệp “lắng nghe và thấu hiểu”, fanpage của Bộ trưởng Bộ Y tế hoạt động từ ngày 29-2-2015, đã cập nhật những thông tin mới trong lĩnh vực y tế; phản ánh những thành tựu và cả hy sinh thầm lặng của những người đang ngày đêm chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Bộ trưởng đang quản lý và điều hành fanpage này, trực tiếp tiếp nhận các phản ánh của người dân. Đến nay, đã có hơn 300.000 lượt người theo dõi trang với hàng trăm lời chia sẻ, ý kiến. Bộ trưởng cho hay bà đã nhận được được 2.950 câu hỏi. Trong đó, bộ trưởng và các vụ, cục, bộ, ngành khác đã trả lời được 2.500 câu; còn 150 câu chưa trả lời vì cần đợi các đơn vị xác minh từ phía địa phương. Tuy vậy, vẫn còn gần 300 câu hỏi của bạn đọc buộc phải bỏ qua do spam, dùng không đúng khẩu ngữ, viết không dấu...

Người dân được lợi

Theo Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến, tranh thủ thời gian rảnh rỗi trong ngày sau giờ làm việc, bà thường đọc và trả lời phản ánh của các độc giả. Từ đó, ngành y đã xử lý kịp thời các trường hợp như con chiến sĩ đảo Gạc Ma Phan Thị Trang; trường hợp Vừ Mí Chá (2 tuổi, ngụ tỉnh Cao Bằng) bị rắn độc cắn; Trương Lê Phước Ân bị bỏng nặng do hỏa hoạn tại nhà; Nguyễn Thị Kim Linh (12 tuổi, ngụ huyện Bắc Bình, tỉnh Bình Thuận) bị mẹ tưới xăng đốt; làng nhiễm độc chì tại Hưng Yên...

Gần đây nhất, sự việc nước nhiễm khuẩn tại khu chung cư Tân Tây Đô và câu chuyện ung thư ám ảnh làng Phước Thiện của bạn Hoang Quang Tien đã được bộ trưởng giao Cục Quản lý Môi trường y tế xử lý. “Không phải lúc nào cũng có thể trả lời riêng với từng người nhưng tôi cố gắng có những thông tin trả lời chung cho từng nhóm. Có vụ việc trao đổi ngay, trực tiếp với cá nhân nhưng cũng có vụ việc cần thêm thời gian kiểm tra lại. Tôi mong muốn làm sao những thắc mắc, phản ánh của người dân được phản hồi sớm nhất” - Bộ trưởng Bộ Y tế chia sẻ.

Những phản ánh, bức xúc của người dân đã được bộ trưởng giao cho các đơn vị trong ngành giải quyết ngay. Riêng những việc không thuộc thẩm quyền của bộ, bộ trưởng đã chuyển tới các bộ, ngành, địa phương liên quan.

Ngoài Facebook, việc các chính khách công bố email và số điện thoại cá nhân cũng là động thái được người dân hoan nghênh. Sau khoảng 1 tuần công khai số điện thoại và email, tân Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Nguyễn Xuân Anh đã nhận được rất nhiều tin nhắn chúc mừng và hàng chục thư phản ánh góp ý, hiến kế để phát triển TP Đà Nẵng. Ông Xuân Anh đã chuyển trực tiếp email mà người dân phản ánh đến các đơn vị liên quan để xử lý kịp thời.

“Đây là điều phải làm bởi chính kênh thông tin này sẽ tiếp nhận được phản ánh của cán bộ, người dân và du khách về tất cả vấn đề của TP mà người dân quan tâm. Hơn nữa, lãnh đạo TP cũng nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng của người dân để có hướng xử lý kịp thời” - ông Nguyễn Xuân Anh nhấn mạnh.

Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Huỳnh Đức Thơ cũng cho biết sau gần 7 tháng công bố email cá nhân, ông đã nhận hơn 5.000 email của người dân. Hầu hết các nội dung người dân phản ảnh đều được giải quyết kịp thời hoặc chuyển đến bộ phận liên quan xử lý.

Không nên chỉ là khẩu hiệu

Chuyện chính khách và Chính phủ mở Facebook để kết nối với người dân thật ra chẳng có gì lạ. Không chỉ có Facebook, các liên kết đến những trang mạng xã hội khác như Twitter, YouTube… cũng được xác lập. Mạng xã hội là một kênh kết nối thông tin thuận tiện, phổ biến và vì thế sẽ là một kênh hiệu quả để tiếp cận với người dân.

Chính phủ gần dân không nên chỉ là một khẩu hiệu mà nên là một hành động. Ví như hành động chủ động tìm cách kết nối với dân. Chúng ta đang ở giữa thập niên thứ hai của thế kỷ XXI. Đây không còn là thời điểm để nói rằng chúng ta có nên “thử nghiệm” Facebook chính phủ hay không. Một chính phủ “của dân - do dân - vì dân” thì hãy tìm cách gần dân hơn - ngay lập tức!

TS Huỳnh Văn Thông (Trưởng Khoa Báo chí và Truyền thông Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn TP HCM)

Ph.Anh ghi

GÓC NHÌN

Lẽ ra nên “kết nối” từ lâu

Việc Chính phủ quyết định thử nghiệm cung cấp thông tin chính thức trên các mạng xã hội như Facebook, YouTube... là một tin tốt lành, nhất là sau khi Việt Nam cùng 11 nước khác vừa tham gia ký kết Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP). Đây là một việc lẽ ra phải làm từ lâu rồi.

Không ai còn tranh cãi về sức mạnh vô song của truyền thông xã hội trong thời đại internet. Đó là lý do mà người ta luôn tìm mọi cách để khai thác tối đa các mạng truyền thông xã hội để phục vụ cho dù là lợi ích của chính mình hay để làm lợi cho cộng đồng. Nhiều chính phủ, cơ quan công quyền, tổ chức... và nhà lãnh đạo, nguyên thủ quốc gia, nhà chính trị... trên thế giới đã mở những trang fanpage, tài khoản trên các mạng xã hội lớn.

Trong thế giới mà ai làm chủ thông tin thì người đó chiến thắng, việc chủ động cung cấp thông tin chính thức và chính xác cho cộng đồng là vô cùng quan trọng. Việc này càng bức thiết hơn nữa giữa một xã hội đang tràn ngập thông tin đủ các chiều ở mức hỗn loạn. Một khi chuyện bưng bít thông tin là bất khả thi thì việc chủ động cung cấp thông tin chính thức là một cách làm thông minh và đúng nhất. Chúng ta đã có quá nhiều bài học trong việc cung cấp thông tin trước đây, tự mình trói mình để cho các nguồn thông tin bên lề và thù địch mặc sức làm chủ chiến trường thông tin.

Không có gì phải e ngại hay sợ sệt khi ta biết khai thác các kênh truyền thông xã hội để phục vụ cho mình. Cần sử dụng hữu hiệu các chuyên gia kỹ thuật và các nhà chuyên môn về truyền thông. Chẳng hạn như để tránh bị giả mạo, các fanpage có thể làm thủ tục Mentions Verification Request để đề nghị Facebook đóng dấu chính chủ cho trang của mình.

Tất nhiên, các trang fanpage trên mạng truyền thông xã hội muốn phát huy hết tác dụng cần phải là tương tác 2 chiều. Dù sao, việc chấp nhận các lời bình luận của người dùng cũng là một cách khai thác kênh thu thập thông tin phản hồi từ cộng đồng. Trong điều kiện chưa thể nghe được những lời “lạ”, chủ nhân vẫn có thể ẩn hay xóa các lời bình luận mà mình không thích. Cho dù với cách xử lý tiêu cực như vậy, các bên vẫn có lợi là đã góp ý và đã biết được lời góp ý. Thậm chí, trong tình huống chưa cho phép phản hồi, việc chủ động cung cấp thông tin chính thức và chính xác vẫn đem lại nhiều lợi ích cho tất cả.

Trong thời gian gần đây, một số thành viên Chính phủ đã chủ động mở trang fanpage trên Facebook, mà nổi bật nhất là trang của Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến. Tôi đánh giá đây là một trong số ít trang cá nhân tốt nhất trong số các trang nhân vật chính quyền. Nó được cập nhật thường xuyên thông tin, hình ảnh về các hoạt động của bà bộ trưởng và thật đáng quý hơn cả là bà cũng thường trả lời, đáp lại những ý kiến của người đọc. Tôi tin là bản thân bà bộ trưởng đã thu được rất nhiều lợi ích, kể cả cảm tình và sự thông cảm, từ người dân qua trang Facebook này.

Phạm Hồng Phước

NGỌC DUNG - HOÀNG DŨNG