Bà Park Geun-Hye đã không thể hoàn thành chặng đường 5 năm nắm quyền được người dân giao phó khi trở thành tổng thống đầu tiên của Hàn Quốc bị Tòa án Hiến pháp phế truất. Hàn Quốc đang ráo riết chuẩn bị cho cuộc bầu cử tìm nhà lãnh đạo mới thay thế trong vòng 60 ngày.

Đúng 11 giờ ngày 10-3, trong một bản án chưa từng có tiền lệ lịch sử, Tòa án Hiến pháp Hàn Quốc ra phán quyết phế truất Tổng thống Park Geun-Hye do những cáo buộc liên quan đến bê bối tham nhũng khiến đất nước rơi vào hỗn loạn chính trị và làm trầm trọng thêm mâu thuẫn đảng phái.

Theo AP, tất cả 8 thẩm phán thuộc Tòa án Hiến pháp nhất trí bỏ phiếu thông qua việc luận tội Tổng thống Park. Phán quyết trên được quyền Chánh án Tòa án Hiến pháp Lee Jung-Mi tuyên đọc và truyền hình trực tiếp trên cả nước. “Những ảnh hưởng tiêu cực từ các hành động của tổng thống là nghiêm trọng, trong khi lợi ích của việc bảo vệ Hiến pháp bằng cách phế truất bà là cực kỳ to lớn”, quyền Chánh án Lee Jung-mi tuyên bố.

Trong số những cáo buộc đối với bà Park, tòa chỉ chấp thuận tính phi pháp của việc bà đã để cho bạn thân Choi Soon-Sil can thiệp vào công việc nhà nước, trong khi bác bỏ những cáo buộc khác về việc bà lạm quyền để bổ nhiệm các quan chức của chính phủ vì thiếu bằng chứng. Tòa cũng tuyên bố không đủ điều kiện để thảo luận cáo buộc Tổng thống Park lơ là trách nhiệm trong vụ chìm phà Sewol.

Tong thong Han Quoc bi phe truat - Anh 1

Tong thong Han Quoc bi phe truat - Anh 2

Những người ủng hộ Tổng thống Park Geun-Hye khóc sau phán quyết của tòa
trong khi những người phản đối chính phủ ăn mừng chiến thắng. Ảnh: AFP

Kẻ cười, người khóc

Với phán quyết này, bà Park Geun-hye trở thành tổng thống đầu tiên được bầu một cách dân chủ bị phế truất. Bà cũng mất quyền miễn trừ truy tố của một tổng thống và đối mặt với một cuộc điều tra hình sự chính thức vì vai trò trong vụ bê bối đã khiến bà bị phế truất.

Ngay sau phán quyết của tòa án, hàng ngàn người ủng hộ bà Park xuống đường biểu tình. Họ vẫy cờ chen chúc trên các đường phố chính gần Tòa án Hiến pháp, hô vang khẩu hiệu phản đối phán quyết. Một người phụ nữ la hét: “Dân chủ đã chết, Hàn Quốc đã chết”. Khoảng 100 người tụ tập bên ngoài tòa án, cố vượt qua các rào chắn của cảnh sát. Hai người trong số họ đã thiệt mạng khi đụng độ với cảnh sát. Theo nguồn tin cảnh cát, một người đàn ông lớn tuổi bị chấn thương ở đầu và trường hợp thiệt mạng thứ hai đang được điều tra. Khi những người ủng hộ Park đụng độ với cảnh sát bên ngoài tòa án, ở những nơi khác, nhiều người ăn mừng phán quyết này. Một cuộc thăm dò gần đây cho thấy, hơn 70% người dân được hỏi ủng hộ việc luận tội tổng thống Park.

Hiện nay, cảnh sát chặn đường chính qua trung tâm thành phố Seoul vì lo ngại những cuộc biểu tình quy mô lớn hơn và nguy cơ xảy ra đụng độ đẫm máu. Quyền Tổng thống Hwang Kyo-ahn đã phải lên tiếng yêu cầu tất cả người dân Hàn Quốc tôn trọng quyết định của tòa. Nhà lãnh đạo này ra lệnh các giới chức liên quan tăng cường nỗ lực ngăn ngừa sự cố trong các cuộc tuần hành trên đường phố liên quan đến phán quyết lần này.

Hàn Quốc lo hỗn loạn

Việc không có tổng thống đặt Hàn Quốc vào “tình trạng khẩn cấp quốc gia” đúng như miêu tả của quyền Tổng thống Hwang. An ninh được thắt chặt nghiêm ngặt trên toàn quốc, đặc biệt là quanh trụ sở Tòa án Hiến pháp, Nhà Xanh và các cơ quan văn phòng chính phủ.

Trước những lo ngại về nguy cơ rơi vào hỗn loạn và khủng hoảng nghiêm trọng hơn nữa, quyền Tổng thống Hwang đã có bài phát biểu được truyền hình trực tiếp và phát sóng trên cả nước hôm 10-3, trong đó cam kết điều hành các công việc nhà nước với quyết tâm cao độ. Quyền tổng thống kêu gọi các bộ trưởng tăng cường cảnh giác quân sự và đảm bảo an ninh cho người dân. Ông cũng cảnh báo về khả năng Triều Tiên thực hiện các hành động khiêu khích và gieo rắc chia rẽ trong xã hội Hàn Quốc.

Đảng Hàn Quốc Tự do cầm quyền hiện đã phải lên tiếng xin lỗi đồng thời tuyên bố tôn trọng phán quyết trên. “Đảng Hàn Quốc Tự do đã sinh ra chính phủ của Tổng thống Park, nhưng chúng tôi đã không hoàn thành nhiệm vụ, cũng như không bảo vệ được phẩm giá và niềm tự hào của Hàn Quốc”, nhà lãnh đạo lâm thời của đảng này, ông In Myung-jin nói. Trong khi đó, các đảng phái đối lập cũng hoan nghênh quyết định mang tính “cách mạng dân sự” này. Đảng Dân chủ đối lập chính cho rằng, để tránh nguy cơ hỗn loạn và chia rẽ sâu sắc hơn nữa, các chính sách an ninh và ngoại giao gây tranh cãi do Tổng thống Park thúc đẩy cần phải bị ngừng ngay lập tức.

Hiện chưa có bất kỳ quyết định nào về những đề nghị như thế. Tuy nhiên, Bộ Thống nhất Hàn Quốc tuyên bố sẽ tiếp tục theo đuổi chính sách liên Triều vì sự thống nhất hòa bình và chỉ có thể xem xét điều chỉnh phù hợp. Chính phủ Triều Tiên chưa có phản ứng gì về quyết định phế truất Tổng thống Park trong khi truyền thông nước này đưa ra những lời chỉ trích mạnh mẽ nữ lãnh đạo này.

Cuộc đua vào Nhà Xanh

Tòa án Hiến pháp đã ra quyết định khởi động cuộc bầu cử tổng thống trong vài tuần tới. Chỉ vài giờ sau phán quyết lịch sử này, Ủy ban Bầu cử Quốc gia Hàn Quốc (NEC) bắt đầu nhận đơn đăng ký của các ứng cử viên cho cuộc bầu cử tổng thống sắp tới.

Trong tuyên bố đưa ra hôm 10-3, quyền Tổng thống Hwang chỉ thị cho Bộ trưởng Hong chuẩn bị tổ chức cuộc bầu cử công bằng, dự kiến sẽ diễn ra vào tháng 5 tới. Ông Hwang sẽ giữ cương vị quyền tổng thống cho đến khi diễn ra cuộc bầu cử. Theo giới chuyên gia, quyền Tổng thống Hwang hiện được đánh giá là ứng cử viên sáng giá cho chiếc ghế chủ nhân mới của Nhà Xanh. Nếu ông từ chức để chạy đua vào Nhà Xanh, Bộ trưởng tài chính sẽ lên đảm nhiệm chức quyền tổng thống.

Khả Anh