Nhà giáo Phạm Toàn, thành viên nhóm Cánh Buồm - nhóm biên soạn bộ sách giáo khoa dành cho trẻ em - vừa có buổi trao đổi với các chuyên gia, giảng viên tại TPHCM vào cuối tuần qua

Mái đầu đã bạc trắng nhưng nhà giáo Phạm Toàn vẫn đầy tâm huyết với ước vọng xây dựng một nền giáo dục hiện đại, đào tạo những con người tự chủ, có năng lực, tự chịu trách nhiệm nhưng không phải là những cỗ máy mà phải có tâm hồn phong phú. Nhà giáo Phạm Toàn cho rằng nhà trường không phải dạy trẻ em mà tổ chức để trẻ em từ tư duy tiền khoa học tiến tới tư duy khoa học, dựa trên sự tôn trọng và đồng hành cùng trẻ.

Từ ý tưởng này, bộ sách giáo khoa hiện đại do những nhà giáo tâm huyết của nhóm Cánh Buồm biên soạn theo hướng tổ chức để những gì viết trong sách có thể đọng lại trong tâm trí trẻ em một cách tự nhiên nhất, khuyến khích trẻ ghi nhớ bằng cách thể hiện lại hình vẽ, câu chuyện sống động trong giờ học. Trong đó, môn văn hướng tới việc phát huy trí tưởng tượng, liên tưởng, giúp trẻ biết đồng cảm qua những bài tập trò chơi đóng vai, qua đó học sinh hiểu biết về nghệ thuật để khi ra đời các em không mù mờ về lĩnh vực này.

Với môn tiếng Việt, mục đích của những người biên soạn bộ sách là dùng ngôn ngữ để dạy trẻ hiểu lễ - nghĩa và qua đó trẻ nắm được ngữ âm, từ vựng, cú pháp, văn bản và các dạng hoạt động ngôn ngữ. Nhà giáo Phạm Toàn cũng cho biết khác với giáo dục hiện nay nặng về dạy môn đạo đức, sách giáo khoa của nhóm Cánh Buồm tập trung giúp trẻ biết tổ chức lối sống đồng thuận, biết tự lập, biết phát hiện xung đột và xử lý xung đột... từ cá nhân tới cộng đồng, gia đình, Tổ quốc, loài người.

Từ các nội dung này, nhóm Cánh Buồm chia giai đoạn 10 năm cho bậc phổ thông cơ sở, 4 năm đầu là học bằng cảm xúc, 5 năm sau học bằng nhận thức và năm cuối học bằng lý thuyết. Ví dụ môn lịch sử 4 năm đầu giúp trẻ biết yêu thích lịch sử, 5 năm sau qua các sự kiện, giúp trẻ phát huy óc phán đoán, tư duy độc lập, năm cuối học sinh mới phải lý giải các khái niệm lịch sử. Theo nhà giáo Phạm Toàn, bậc phổ thông cơ sở chủ yếu giúp học sinh học phương pháp chứ không phải kiến thức.

Một phương pháp học nhẹ nhàng, tự nhiên, dễ hiểu, phát huy khả năng tư duy của trẻ, không nhồi nhét, không “cặp nặng trĩu vai” chính là ước vọng về một nền giáo dục hiện đại của nhà giáo Phạm Toàn và nhóm Cánh Buồm. Chưa biết bộ sách giáo khoa đặc biệt này sẽ được đón nhận đến đâu, nhưng các chuyên gia, giảng viên tham dự buổi trò chuyện với nhà giáo Phạm Toàn đều cảm phục trước tâm huyết của một nhà giáo ở tuổi thất thập vẫn đau đáu muốn cống hiến cho nền giáo dục nước nhà.