* PN - Ông xã tôi vừa phát hiện bị ung thư tế bào gan. Gia đình hiện rất hoang mang. Mong BS tư vấn giúp nguyên nhân dẫn đến bệnh này. Làm sao để phát hiện bệnh? Trần Thị Lý (Hóc Môn)

Trả lời: Ung thư tế bào gan (UTTBG) chiếm đa số (80-90%) trong các loại ung thư gan (UTG). Trong khi đó, UTG lại là UT thường gặp nhất ở đàn ông, gần tương đương với UT phổi. Ở nữ giới, tỷ lệ UTG cũng chỉ đứng sau UT vú và UT cổ tử cung. Mỗi năm, khoảng nửa triệu ca UTG mới được phát hiện trên toàn cầu. Viêm gan mạn tính do nhiễm virus B (HBV), virus C (HCV) được xem là nguyên nhân chính gây xơ gan, dẫn đến UTTBG. Nguyên nhân khác gồm: nghiện rượu, độc tố aflatoxin từ các loại nấm mốc của đậu, ngô, nhiễm sắc tố sắt mô... UTTBG hầu như không có triệu chứng gì đặc biệt ở giai đoạn sớm. Bệnh nhân có thể cảm thấy mệt mỏi, chán ăn, đầy tức bụng, sụt cân không rõ nguyên nhân, đau nhẹ vùng bụng trên bên phải... Đến khi sờ được khối u ở bụng, báng bụng, vàng da... thì bệnh đã ở giai đoạn trễ, không còn khả năng điều trị. Do đó, tầm soát, phát hiện bệnh sớm là vấn đề hết sức quan trọng. Khám lâm sàng thường không phát hiện triệu chứng gì, ngoại trừ ở giai đoạn quá trễ. Hiện nay, chẩn đoán UTTBG chủ yếu dựa vào cận lâm sàng như: - Xét nghiệm AFP. - Siêu âm: là phương pháp chẩn đoán thông dụng, thường được sử dụng trước tiên như là phương tiện tầm soát UTTBG. - Chụp cắt lớp điện toán và cộng hưởng từ: là hai phương tiện chẩn đoán tiếp theo, cho thấy hình ảnh tương đối đặc hiệu của UTTBG. Nếu vẫn chưa có được chẩn đoán cụ thể, sẽ được chỉ định làm thêm sinh thiết gan. TS-BS Đặng Tâm (BV Đại học Y Dược TP.HCM)