Dân Việt - Chị Thắm cho biết dân phố còn bắt quả tang mẹ chồng Lý phi tang các vật dụng, quần áo của Lý đã bị cắt vụn ra đổ rác đầu phố. Gia đình nhà Lý nhận được nhiều điện thoại, tin nhắn “khủng bố” lắm...

Sau khi vụ việc được đăng tải trên báo chí với không ít luồng thông tin trái chiều, nhiều độc giả đã chia sẻ suy nghĩ trên các phương tiện thông tin, từ bức xúc, căm phẫn, thương em Lý, lên án hành vi tàn nhẫn, độc ác của Thịnh, …, đến việc phân vân, nghi ngờ, rồi đổ lỗi cho nạn nhân bởi "không có lửa làm sao có khói".

Dưới đây là cảm nhận của một chuyên gia làm việc về bạo lực gia đình, sau khi đến chia sẻ và hỗ trợ chị Lý:

Thương tích trên cơ thể chị Lý

Nhìn từ xa, chúng tôi đã nhận ngay ra Lý trong căn phòng có đến hơn 40 người cả bệnh nhân và người nhà bệnh nhân. Lý trông xanh xao, hơi gầy, nhưng không giấu được nét đẹp của một cô bé lãng mạn và giàu tình cảm.

Lý kể câu chuyện của mình khá rành mạch. Có trực tiếp nghe Lý kể mới thấy em yêu chồng và muốn cam chịu mọi chuyện như thế nào để cứu vãn gia đình. Em nói có nằm mơ, em cũng không tưởng tượng được người em yêu lại đánh đập em như thế.

Hiện giờ, con gái của Lý 4 tuổi (rất xinh xắn) đang ở với mẹ và bà ngoại trong bệnh viện, vì bà nội cháu đã trả lại cháu cho mẹ từ khi bố cháu bị bắt. (Lúc Thịnh chưa bị bắt, bà nội còn tranh nuôi cháu). Thế là buổi tối, 3 mẹ con- bà cháu ngủ trong bệnh viện. Số tiền mọi người đến thăm cho Lý dưỡng thương, hiện giờ chi trả cho bệnh viện vì em vẫn chưa được hưởng chế độ của BHYT theo Thông tư số 16/2009 của Bộ y tế.

Mẹ Lý cho biết: hoàn cảnh gia đình đang rất bối rối và chưa biết quyết định thế nào. Bác nhận được rất nhiều điện thoại của nhiều báo chí đến khai thác thông tin, nhiều luật sư muốn được hỗ trợ… Gia đình cảm động nhưng thực lòng họ mất niềm tin quá, chưa biết quyết thế nào. Bác cũng nhận được nhiều cú điện thoại, nhiều tin nhắn với nội dung đe dọa “sẽ giết cả nhà” nên cứ sợ luật sư cũng có thể là do người của “bên đó” cử đến cũng nên.

Hiện giờ gia đình có 2 nguyện vọng: mong có chỗ ở an toàn cho cả nhà (bao gồm Lý, mẹ Lý, con gái và em gái Lý) tại Phúc Yên sau khi Lý xuất viện để tiện lợi cho việc điều tra; mong sao Lý được hưởng chế độ BHYT vì gia đình không có tiền, tài sản của Lý đã bị gia đình chồng giữ hết, không có tiền để trang trải.

Chia tay Lý, chúng tôi cảm thấy băn khoăn, day dứt. Cho dù Việt Nam đã ban hành Luật phòng chống BLGĐ, có nhiều hỗ trợ nạn nhân BLGĐ nhưng các dịch vụ tối thiểu dành cho người bị BL vẫn thiếu thốn. Chính sách có (ví dụ như Thông tư 16 ban hành từ năm 2009) mà vẫn chưa được triển khai, người nạn nhân vẫn đang phải chờ đợi, phải qua rất nhiều các thủ tục khác nữa… Nơi tạm trú an toàn tại địa phương chưa có, hỗ trợ về mặt pháp lý cũng không

Chúng tôi đã tư vấn cho em thử tìm sự trợ giúp của chính quyền và hội phụ nữ bằng cách làm 1 đơn trình báo với UBND và hội phụ nữ để xin hỗ trợ nơi tạm trú, xin được xác nhận là nạn nhân BLGĐ để được hưởng chế độ BHYT. Gia đình nên có luật sư để hỗ trợ giải quyết các thủ tục pháp lý.

Khi được hỏi, chị Lê Thị Thắm, Chủ tịch Hội PN phường Hùng Vương, nơi Lý sinh sống, để tìm hiểu thêm về sự hỗ trợ của địa phương về trường hợp của em. Chị Thắm cho biết rất nhiều thông tin xung quanh vụ việc này. Chị Thắm bảo gia đình nhà Lý cũng chưa bao giờ va chạm nên chẳng biết ứng xử thế nào.

Vụ việc của Lý được một bác sĩ trong bệnh viện Đa khoa Vĩnh Yên vì quá bức xúc nên đã lên tiếng. Hội PN và dân cư ở đây cực kì bất bình về vụ việc, người dân xung quanh khu vực Lý sinh sống đã đến vây quanh nhà Thịnh, thậm chí có người còn muốn xông vào đánh nhà chồng Lý. Ở cụm 5, nơi Lý ở, họ đã họp và có 1 biên bản ngay sau khi phát hiện ra vụ việc và gửi lên cấp trên. Hội PN địa phương đã vào cuộc từ trước khi báo chí viết bài rầm rộ.

Chị Thắm khẳng định, gia đình nhà Lý nhận được nhiều điện thoại, tin nhắn “khủng bố” lắm. Có hôm chị ở đó thăm Lý, thấy mẹ Lý nghe điện thoại xong mà mặt mũi tái mét, chân tay run rẩy, nên nhà Lý rất hoang mang phải cầu cứu các cán bộ hội PN.

Dạo đó, buổi tối nào các chị cũng cử người đến với Lý để gia đình yên tâm. Hội PN tỉnh cũng đã cử người đến thăm và động viên em Lý. Chính chị Thắm đã yêu cầu bên công an bảo vệ và thực tế là công an đã mặc thường phục để bảo vệ gia đình vài hôm.

Trong câu chuyện, chị Thắm cũng cho biết là dân phố họ còn bắt quả tang mẹ chồng Lý phi tang các vật dụng, quần áo của Lý đã bị cắt vụn ra đổ rác đầu phố. Các bác đã yêu cầu bà Vui, mẹ chồng Lý phải nhặt hết về, có bác còn lôi máy ảnh ra chụp ảnh nữa. Chị Thắm kể là ở khu dân cư, Lý được mọi người yêu mền vì hiền lành, ngoan ngoãn, tiền lương 5 triệu mỗi tháng đều về nộp cho mẹ chồng hết, tiêu cái gì thì lại xin, như đi cắt tóc cũng xin mẹ.

Toàn bộ tài sản như tiền xây nhà, mua ô tô bằng tiền Lý gửi về khi đi xuất khẩu lao động đều không đứng tên Lý. Tiền của mẹ đẻ cho khi cưới, Lý cũng gửi mẹ chồng cả, Lý thường không có tiền riêng. Buổi chiều ngày 19.10 (đến tối thì Lý bắt đầu bị chồng đánh và ngày 20.10 thì đánh tàn bạo), Lý đã trích ra 250.000 đồng từ 1 triệu mẹ đẻ cho để mua 1 lẵng hoa tặng mẹ chồng ngày 20.10. Chính mẹ chồng Lý đã khoe với chị Thắm như vậy.

Chị Thắm cũng lấy làm lạ là vì sao mẹ chồng Lý lại nói dối nhiều chuyện, mà người dân ở đây ai cũng biết, ví dụ như cái chuyện bà Vui bảo chồng bà chết vì bị cảm, chứ không phải bị ung thư như lời khai của Lý và một số bài báo đã đưa tin, trong khi ông ốm và nằm viện bao nhiêu lâu ở bệnh viện đa khoa thì ai cũng biết cả.

Khi chúng tôi hỏi về Thịnh, chị Thắm chia sẻ, thật khó tin là Thịnh đẹp trai, sáng sủa, có hai bằng đại học mà lại hành xử như vậy. Chị Thắm đã có lần gặp Thịnh, nói về những tin nhắn đe dọa, nhưng Thịnh chối đây đẩy, rồi còn lấy sinh mạng của mẹ và con gái ra để thề. Thịnh nói chuyện với chị Thắm là vừa ngồi làm việc với anh nọ, anh kia để tỏ rõ sức mạnh của mình.

Nhưng chị Thắm cũng “cứng” lắm, chị chia sẻ với chúng tôi, chị sẽ làm một công văn gửi tới bên công an tỉnh và viện kiểm sát nơi đang điều tra về vụ việc để bày tỏ quan điểm của mình và yêu cầu đưa vụ việc về xét xử lưu động tại địa phương. Có như thế mới thỏa lòng mong đợi của người dân Phúc Yên vì bất bình trước sự việc và mong chờ vào sự công minh của pháp luật.

Chúng tôi đã phần nào yên tâm vì xung quanh Lý còn có nhiều người tốt. Chị Thắm, Hội PN địa phương, Chủ doanh nghiệp vàng bạc nơi Lý làm, rồi cả Trung tâm trợ giúp pháp lý tỉnh cũng vừa ngỏ ý hỗ trợ em. Điều quan trọng hơn hết là quan điểm của tất cả mọi người khá thống nhất : không chấp nhận bạo lực gia đình, bạo lực trong bất kì hoàn cảnh nào, lý do nào đi nữa cũng là hành vi không thể dung thứ. Có thể có những bài báo, có những cá nhân thông tin về vụ việc này đang vi phạm điều 9 của Luật Phòng chống bạo lực gia đình mà không biết.

Nguyễn Thu Thúy

Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng khoa học về Giới–Gia đình–Phụ nữ và Vị thành niên (CSAGA)
Quỹ hỗ trợ khẩn cấp dành cho nạn nhân bạo lực giới